410 Encyclopa^di^ Lib. XXV. 



«c illa locafrequentent.vtqui reac fapiunt^nulla :bi fuperfti- 

 tione deuinfti tencanrur. Et ideo nullaraemona mirtyrum 

 probaliter accipiatur , nifi aut vbi corpus , & rejiquice ccrtjs 

 jfunt, aut vbi ori^o alicuius habitationis vel poflclTionis , vel 

 paffionis fideli(r.ma origine traditur. Nam qui per fomnia, 

 aut per inanes quafi reuelationes quorumlibet iiominura,vbi- 

 cmique conlHtuuntur altaria^ominno reprobantui:. 



C A P 



V T 



IX. 



De gratia, remiflione [•'eccatorum , & 

 fola fide iuftiiicante. 



Gratiam non elfe, qutgrath datur "uel acrtfiitur. 



i.j.i.Gra/iii.) Leo Papa.Gratia,fl non gratis datur,ve] acci- 

 j!itur,gratia non eit. 



Conlrn ■ve»ditores j^ra/ix. Bcdi. 



i.q.t.So» fotttm.y^ion lohim venditores funt columbarum, 

 & domum Dei taciunt domum negotiationis,qui facros ordi- 

 nes largiendo ,pretium pecunis vcl Iaudis,vel etiani lionoris 

 inquirunt: Veriun hi quoque qui gradum vci graciamin Ic- 

 clefiam fpiritualem,qHam Domino largiente perceperunt,non 

 fimplici intcntionejfed cuiviflibet human^ cauia retribucionis 

 cxercent,&:c. 



Gratiiter feccnre eum qui Dcminica dehitit Jine poenitentiis 

 dimittat.j. 



ij. ^.4. S/ (jK«s. j Siisquipr.r!atus eftdebitoriDominico 

 iculpas impune dimittit,non mediocnter profcfto ofFtfndit,qui 

 dcbica coeleltis regis &c Demmi, fua pr.eiuivKitione refoluit. 

 £anamque quxinnos committuntur, tacile poilumus dimit- 

 terejea vero qu£ in Dcam commiila funt,cum magna diiliCr 

 cione,ncc iine pcenitentia pollumus reiaxarc. 



Inihiigentiainfine pcenitentia prsji.ir/- peccmis non ejfe curn- 

 /* l^eA occidere.Cleri Rom/ini ad Cyprir.nit>'>. 



Diji. \o.(Ahfii. ) Abiit a Romana Eccleda, vigorem fuum 

 tam prophana facilitate dimittere, & neruos fcueritatis: tuer 

 fa liaei majcftate ) diffoluere , vc cum adhuc non tanciim ia- 

 ccant in pcccatis,fed etiam cadant, euerfornm irarrum ruinx 

 proper."ita nimis remedia communicationum , vtique non 

 profucura prxftentur. Vbi enim poterit poeniccnt.a: medici- 

 naprocedcre, fi etiamipfe mcdicu'- iutcrcepta poenitcntiain. 

 dulget pericuiis ? Hoc eil non curare , fcdli vcium dicere vo- 

 lumus, ocoidere eft. 



Imf(xn'tentil'tu veniam eoncedi non pojfr. 

 . Dii}.\ o.C.Si quu ) Si quis prxpoftcra fellinatione temera- 

 rins reraillitmem peccatorum cimilis putat fe dare polle ,aut 

 audet Domini proecepta rcicindere , non tantum nihil prod- 

 eftjfed obeft lapfis. Prouocafle enim iram Dci eft , non fcr- 

 vafle fententiam , nec mifcri^oidiam puflimi Domini depre- 

 cari.fcd compcempco Dommo dc fua facilitate prxtiiaiere. 



Non meriri/s hom num, fid^virrute Sfiri.tu S.ry a Sfiritu S, 

 peccata ^iimitti. Atiguji inSerm.de remiH.leccaf. 



i.q 1 p't euidenter. ) Vt euidcnter oftenderct Dominus a 

 Spiritu fanfto qucm donauit tidelibus (uis dimitti pcccata, 

 non mcuitis hominum, quodam ioco' fic ait , Accipite Spi- 

 ritum fanftum, & continuo fubjccit, Si cui dimiferuis pecca- 

 ta rcralttiintur ei, hoc eft, Spiriius fanftus dimittit, non nos. 



Soium Chrijlnm dimittcre pe. car «. Sic tiahet Rubrica. 



De Con^'-crat. Diji. 4. Nerno. ] Nemo tollit peccacamundi, 

 nili folus Chriftus qni eft agnus tollens peccata mundi. Tol- 

 litaucem& dimmittendoquxfafta funt, ubi&orii;ina:c con- 

 tinetur, & adiuuando ne fiant, Sc pcrduccndo advitam,vbi 

 fieriomnino nonpoffunt. 



Poenam ©> culpam per Chrijium fuhlaram ef[e. 



De Confecr. Diji.4. filius Dei. j Filius Dei Carncrapeccaci 

 fufcepit,& poenamfinc culpa, vt incarnc pcccaci&culpa fol- 

 Vereiur & pccna. • 



Selam Jidei?) hihere venis. fromiffionem , Q>JelAfide peccain 

 relaxari. 



De Pcenirent.Difl.i.CharirtK efi c^u.t )Interaliaax Augufti- 

 no. Q^iod fi chcricas afide Chnltianoruifi fcjungi nequic,cui 

 fciliccc soLA vENiA promitcitur.quomodo qui chatica- 

 icm non habuetic , fidem Chrillianorum habuit , id eft , m 

 Chriftum crcdidit? 



Et mox.Hoc eft enim man Jucarc panem viuum,quod cre- 

 dete in C h r i s t v m , id ell, amando tenderc in ipfum. 

 Cum eigo reprobus in eum non credic , quem ncn manduca- 

 uit,& ica fidem Chriftianorum(' QiV a sotAPEccArA 

 jii; LAXANTVRJ non habuit,quomodo,fiviuit Dominus, 

 cui omne iudicium dcdic Pater, mdiciumpcrpetua; damuatio- 

 nis elrugict ? 



lu iitiivn no» cjfe, -vhifides nonefi. 



5.4.7. 1. '"^'OVbi fana fides noneft non pctelt efFc iuftitia, 

 tiuia iuftus ex fiile viuit. 



tion nijlper fidem Chrjli ah ira nos liberar/. 



DeConf. Diji. ^.lirmifimo. ) r.iamus cnim natura fihj 

 irae , ficut& cajccri , & a qua nullus libcrabitui , n i s i per 



fidem mediacoris , homiuis lefu Chrilti. 

 C A P V T X. 



De Saciamcmis, 



Sacramenium quidfit. 



DeConf.Dift.t.Sacrificirtm.) Sacramcncum, id cft , facium 

 fignum. 



Item Sacramcntum eft inuifibilis gratix vifibilis forma. 



Signum quidjit, 



Ibidem.Signumeftrcs prxter fpecicmquam ingeritfcnfi- 

 bus,aliud aliquid faciens cx fe in cognitionera vcnirc. 



Defiguratis locutiotiihuu 



De Cenf. Difl.4.§lu£ris. ) Sxfi ita loquimur, vtpafclia ap- 

 proplnquante craftinam , vel pcrdillciiam, vel perendiflciiaiii, 

 Domini pafTionem dicamus , ciim ille ante multos annos paf- 

 fus fit,nec onjnino nifi fcmcl ip(a paffio l^v5ta fit. Nempe ipfo 

 die Dominico dicimus > Hodie Dominns turrcxit , ctim tv 

 quo refmvcxerit, tot anni tranfierunt. Cur nemo ram inc-pcus 

 cft.vc itanos Ioquentes,arguar nos cfTe menciccs,nifiquiaiftos 

 dies , fecundiim illorum , quibus Uxc gefta func , fimilitudi- 

 ncm nuncupamus , vt dicatur ipta dies , qua; non eft ipia rc- 

 volutio temporis,fed fimilis eius^, & dicatur illo die ficri pro- 

 pcer Sacramenti celebrstionemj quod non illo , fed jam olim 

 faftumeft in alio ? 



Sacramentum fine Verho nihil ejfe quam elcmenium. Ais^uji. 

 KomH.Zo. ' . 



i.q.\. Detrahe.) Detrahe Verbum ab aqua, quideritnifi 

 aqua ? Aecedit Vcrbum ad elemcncum & fit Sacraincntmn. 

 Vr.dc ifta tanta vircusaqux , vt corpus tangat , & cor abluat, 

 nififacience Vctbo ; nonquiadicitur,fcd quiacrcdicur. 



Jn Sxrramentisaliudvidsri,,!^ almd i»tiUigi. 

 De Con. Diji.z.^ui manducaiit.) Quod vidctur , panis eft, 

 quod etiamoculi renuuciant. Quod autcm fides poftulat iji- 

 ftruend-i,panis eft coipus Chrifti.calix fanguis. Ifta idcodi- 

 cuntur Sacramenta, quiain eis aliudvidetur,& aliud intclli"!-. 

 tur. Quod videtur.rpcciem habet corj;;oralem, quod iutelligi- 

 tur, fruftumhahet fpititualem. ^ 



Alind ef\e Sacriitnetum,.trn:d oferationcm Spirirw S.Auqufi. 



i.q.i. J./«//^/T«ri'»'. Ciunaliud fitSacrainentum, cuod ha- 

 bere etiam Simon Magus pocuit , & ahud proplietia, qua: iu 

 malis hominibus etiam fieri folet,' vi in Saul , aliud opcraclo 

 eiufdem Spiricus fancli , quam nifi boni habcre non pofTunt. 



i.j.i.E»ia/».)Aliud ell Sacramcntum ab eftcftu Sacrameti. 



Sacramenta omnihus communin cj]e,fed non commiiwm gra.- 

 tiam : Gratianus ait. 



De Paenit. Dif.i^. Peecatum, ) Etfi in aliquibus communia 

 omnibus funt omnia Sacramenta , fed non conrmunis ^ratia 

 ita &nuru: babtifmus eft communis,fed non virtus bapafmi. 



Dominum non nifiper feipfiim dare ^raii.tm, 



De Cen. DHI. 4. &iiomodc. ) Sacrinicntum gratia:dac Deus 

 etiam per malos,ipfam vero graciammon mfi per fcipllim, vel 

 per Sanifios fuos.Ec gloflamar<;inalis addic, imopcr fetplum 

 femper, nunquam per miniftrum homincm. 



In Saeramintis,neque eii qui pliinrat,e;]e uliquid,neque eii aui. 

 rigat,fedDeum qiii dat incnmetum-.ex Hieronymo ,n Micki.a, 



i .q.i .Nunquam .Cum enim in Sacraraencis neque quiplan- 

 tat,nequc qui rigat fit a'iquid,fcd qui inciemcntom dat Deus, 

 quis opcratur in cis, fi Dominus qui incremcntum dac, in eis 

 non lucet,fed eft ociolus ? 



Sacramenta fine i haritate nulla apnd Deum iusiitiapr.iftare. 



De Poenit.Dift.-L.Si tnim in.juit. (^i fi charititom Dei non 

 habent, ante Dei oculos aquatanciim rcgenerantur, non Spi- 

 ricu fandlo. Opcia enim feu facramtncorum participatio , nifi 

 cx chatitate procedant japudDcura nec iufiitiamnec inno- 

 centiam prasftant. 



AU'Um Sacramenta non qui.runt.Amhrof.ie Ojf. 



li.q.i-.Aurtim. ) Aurum Sacramenta non qu3;runc , nenue 

 auro placcnt qu.-e auro non emuiKur. Ornatus factorum, 

 ledempcio capciuorum cil:, & veraiUa tunt vafa pietiofa , qua: 

 tedimunc animas amorcc,ille verus therauruseftDoniini,qcii 

 operatur,quod fanguis cius operacus eft. 



Pretiiimpro Sacramcntis uon dehere ex gi..Ex l^I. Synodo. 



1.17.1. NuUusE^ifcpns. ^'NaV.as Epifcopus auc Prcfbvter 

 aut Diaconus , qui facr.im diipenfa: ccmmumonem ; a pcrci- 

 piente gratiam commuinonis,aliquod iireciumexigat, neque 

 enim vcndituc gi:atia,n(;qne pro prcciQ gr4.tiam Spuicus fanc 1 ■ 

 damus , fed dignis muncribus fine di:tr.wdacione- parciciparc 

 concedimus.Si quis veroeorum quiconnumciancurm cicro, 

 ab eo cui facram communionemdilpcnfac , aiiquodpretium 

 exegerit,dcponatui ficucimititor Simoniaca.'fraudis. 



Et mox ex Confilio Tolctano XI. Qiiicquid inuifibilis 



fratia; confolationetiibuiiur , nunquam qu.-eliibus vcl qui- 

 uflibet primiis vcnundan pcnltus debct , dicente Dommo. 

 Quod gratis acccpiftis,gratis dace. 



Itemex Concilio Tdburicnfiibidem. Diftumcftjfolerein 



cui 



