Medicin«Se6l.IL Cap.IV&V. 575 



ceeoaantur : v^rum vero hiipforum conaius cfFci^us fuos 

 «onfequi natuia pofrint an non , ad me pline niljil : nil Imis 

 eft, eandcm nos habcre cum Cheniirtis materiain,qui' iifdem 



( fignis poflit cos^nofci , & iifderafolcat dcfcriptionibus cxpli- 

 cixi : attamcn quid de his fcntiam , fuo fam loco difputaturus. 

 Macccis huic noftta; igitur , lUaomnia qua; dc bpidc Phi- 

 lofophxo aptobatis authoiibus attribuuntui- , non quoad cf- 

 feftus , led cjuantum ad materia: nuniericam idcntitjtcm 

 ^uarto ptopriorum modo conucniunt , ita vt vniuerfaiis hu- 

 jnanocum corporum mcdicina , & metalloruni illa /iue vcra 

 fiuc fabulofa raetamotphofis , cxcodem fonte fcatuiiant & 

 oriantur. Materiam &: iapidis & Medicina: Catholicx phi- 

 lofophi aiunt effe dcbere informem , chaoticam , indcfini- 



- tajn , omnium formarum capabilcm , hocelt , difpofitam, vti 

 et illa aeque benc animal quam pjanta , minctalc aliquod im- 

 pctfeclum , quani nietallum gcneratur. oporter illi conuc- 

 niat nomen Adam , vt conllet cx quatuor partibiis , qua: vnum 

 quid xternumfui totius cefpcdu poffint appellari •, qiiaruin 

 dua: vifibiles, ali.x- dux noltros fcnfus fua cffugiant fubtili- 

 tate , dux agant , dua: itidcm patiantur: oporter vt inueniri 

 poditfcmpet , vbique & ab omnibus , vti tam lit humana: vi- 

 tx neceflaria , quam cibus potufue, imo niulto magis ; vti pars 

 eius folidiot incombuflibilis fit , liquida veto ab igne fugiat, 

 £c reliquorumvolatilium more in fumumrefoluatur; quatum 

 v»a onatut ex altera, & in eandem rcciprocc definatac com- 

 mucetur. Vti nota denique illa Hermctica; tabulx archido- 

 la in ill.i pcrfediflime compleantur. Sed cui obfecro te- 

 tum creatarum omnium pnterquam folis clementis ilia con- 

 neniunt ? Quid Hydiargirum , (ulphur , vitriolum , ftibium, 

 fales, alumina,quidanimalia , planta;, arbores , quid metalla 

 ipfacum hifce proprietatibus commune habent ? Nullieo- 

 rum , etiamfi pcr capillos traxcris , hafce qualitates poteris 

 applicaic. Elementa vero nunquid omniuri omnino rerum 

 Hiaterix & fubieftafunt? nonne vt pcr lepacationeme chao 

 illo antiqtio emcrfcrunt , & quatuor facia funt , ita plane 

 chaotica mancHt , & iterum confula priftinum.ciuos efficcre 

 omnino pofTunt .' nunquidex eadem terca & aqua compu- 

 trefada ferpens enafcitur, ex aqua coafta & cofla coelorum 

 vi filex fieri , aut pretiofus etiam lapis aliquis potuirttt ; non- 

 neidemvitalis fpiritusfiue acr telluris opacititc inclufus(fi 

 Ariftoteli credendum eft ) metalla gcncrat ? Qui vbi exha- 

 landi aliquetti locum adeptus eft , omniHm omnino tctti 



•narccntium vegetabiliumue genitiua vis & caufa efficitur? 

 Nonnc Adam aliud quarn tecram eamque rubram , qualis 

 creationis tempore fuifTe creditur , & adhuc hodie puriffima 

 quaMuc eft , figni&cat ? Nonnc quatuor elcmenta, ciim finc 

 vntun tantummodo eanderaquc natnralera eflentiam habent? 

 Noiineid perquara clar^ ex rcciproco eorum ortu &«>ccafu, 

 quo vnum cx alccco oritur & in idem definit coiligitur ? ter- 

 ra nunquid & aqua videri fe & palpari manibus etiam pa- 

 liuntuc , ignisrero & aer nofhos fenlus cffigiunt ? nam qui 

 videri a nobis ignis poteft, ille non clcmentalis fed clcmenta- 

 tus tantummodo cft, concretione fubftantiatum terreftrium, 

 Impurarum, inflaramabiliumque coinquinatus : vcrusignis 

 aerquevtiagentia dccetiupafribilium elenientorum vifceri- 

 bus haud fecus ac naturalis calor in aniinatis ftomacho , non 

 tamen abfque aftione , abfcondiu delitcfcunt : vnde cccinit 

 Gallusquidam non indofte. 



Le feu eft enclos bien & beau 

 ■ Dans la terre , & Taic dans Tcau. 



Hoc eft , aeiera quidem aqua , ignem vero tcrra inulfibilitct 

 coatineri. Quid autemobfccro .xque autplus eciam quam ci- 

 bus horaini neceflaiium eft, nifiipfa elenienta ? terra vidcli. 

 cet , cui infiftimus j.aer quo tcfpiramus , aqua&ignis, finc 

 quibus adeo viuece nequimus, vti Romani iis oliin aqua Sc 

 igne interdicerent, quos fecumvna viucrcobingens aliquoj 

 perpetratum fcelus nullo modo vellenc , cum cnim fine eo- 

 rumvfu neminem viuete pofle perfpicerent, interdiftU co- 

 rundem vita &: focietate humana interdiccbant. Atqui elc- 

 mentafempervbique &: ab omnibus habcri poffc, itaclamra 

 eft vti nuUacgcat probatione:veI in altiltimo eniramariter- 

 ra eft , &c in ficcifllma terra aqua , licet profundius quxrenda 

 egefto folo inuenitur : in quibus binaalia elcmenta diximus 

 contineri. 



C A P VT IV. 



Ad tabulam illam Hermetis ( Smaragdinain nominant) 

 quod attinet , ip.fa merito lapis Lydius vel cciticus omnium 

 opinionum, qua; de hacre circumtcruntur , poteft appellari. 

 Omnibuseniin Philofophis dc hoc conuenit,qu6d falfitfima 

 ea fint & a n.ateria vniuerfalis remedij maximc aliena, qua:- 

 cunque fupradiftis conditio-nibus & proprictatibus hkcc ta- 

 bulS contentis non rcfpondent. Loquitur illaauteradepar- 

 te liquida feu volatili raaterix nofttx vtpote potiore , circa 

 quam omnis labor & ftudium nofttum occupatur. Illamquc 

 Tom. III. 



a patcis & matris genealiigii dcpingit , Sc Mctcurium pro. 

 pcio, kd non intf llcifVo vocabulo , nominat,cuius quidcm ap- 

 pcllationis cationcm pioximo ftquenti capitc fura rcdditu- 

 rus. Formalu.quantum mcmini , tabulx vciba nunc accipc. 

 Q^od clt intccius , clf iicut quod clc fuperius ,ad pcncttaiida 

 miracula cci vnius , 6t ucut onu.cs ccs fucrunt ab vno mcdi- 

 tationc vnius , fic omnes cti. natx fucrunt ab hac vna rc 

 adoptionc. Patci^ cius fol , matcr ciu» luna portauit illud, 

 vcntus iri vcntrc luo , nutcixeius tcrca cfl , hic cft vis totius 

 muiidi , il vcrfa fucrit in tcrram , (cpacabit tcrram ab ignc, 

 fubtilc a fpiiTor fuauitcr, cum maguo ingcnio , afccndit a tet- 

 ra in coclum , & ittcum defcendit dc coclo in tcrcam , &c rc- 

 cipic vim fupeiiorum & infcrlocum. Sic habctis gloriam 

 totius mundi , idco fiu^^iat a te omnis obrturitas , iiic cft 

 totius toititudinis fortitudo , foctis , qur vinclt omncm 

 rcm fubtiicin , 5: ouuic folidum pcnctcabic. Sic mundus 

 cicatus eft. H.iec funt omnia qux vnquam cx Heimctis 

 tabula & omnibus fcriptis cius in manum mcam pciucne- 

 runt. Quorum tenfus natura fu.i clarifrimus incptiffuno- 

 rum hcminum nugis &: nxniis cft obfcinatus : pudct me 

 enumtrarc quam pucrilitcr , quira abturdc , parum cft, quam 

 ftultc , hic locus i Chcmiftarum plctifquc haftenusfit cx- 

 plicatus. Sol ipfis aucura eft , argentum luna , caput alcin- 

 bici coeluni , fundus terra , & qux pars alembici non implc- 

 ta elt , acr illis fiuc vcntus appcUatur. Sedquxhx chiinerx? 

 qu,i: inepti.T? qux fomnia ? aggrediac crgo inlgma hocquod 

 tam difficilc ipfis & indifToluidlc efTc videtuc , illudque ( licet 

 Dauusfim, non Otdipus ) vtriiis faltcm , C non fubtilius.ex- 

 plicabo i vt qui malim vccaquam putchra dxere , vbivcrum- 

 que fiinul naturi rei pcohibeor. Mercucius , Hcrmetis om- 

 niumque Philofophocum aqua eft, caque coeleftis fiuc plmiia, 

 hanc fol tenuiffimi vapocis fpecic c tcrci extcahic & vfquc 

 in ejra aeris regionem , in qua imprcffiones ficci folenc cle- 

 uac , vbi ah indita & natucali lunx vi , qua iiifcciocibus hifce 

 dominatur , in aqu?m pluuiam cogituc &. infpifTatuc , quani 

 ponderc fuo ima petcnrcm ac dii^illantcm , aer poltca Ciic 

 ventus ( is enim nil jjifi aeris quidam fluxus eft) nolcns vo- 

 lcns vfquc dum ccnttum fuum , id cfl , teccara attigccit , gcc- 

 mio fuo cogitar baiulace in Goidium nodum , toifitan illo 

 Alcxandci implicatioccm , folo rationis gUdio difrolutum.- 

 quod fi materix vilitas, facilitafue huiusfolutionistibioifcn- 

 diculo eft , ftultus es fi ance facillimx vilifnmxquc rcicxpe- 

 rlmentum vcciffimam alioqain reiicis opinioneni. 



A P V T 



V. 



Mirum eft quam multis nominibus Philofophi hanc me- 

 dicinx noftrx materiam appellarint ; qui nefcio an occultaii- 

 di an explicandi gratia tam abundanter ac fupcrfluc cumu- 

 larunt,fane plus obfcucitatis quain lucis paciunt , ita vt indj 

 maxinia corum fcgcs, quibus orbis adhuc hodie labotat, pul- 

 lularit,adcoqu6d omnes quafi qui in hac acte vcl aliquid pro- 

 ferunt , vel exiftimarant cancummodo fc profccifTe, pro libi- 

 tu fuo noua nomina.nouos chaca(ftcrcs,& hiecoglyphic» cr- 

 cogicaiint ; veceriu-n tamen confuetudo ill?. fempcc fuic , vc 

 Deorum Dearumquc fcd planetacum pricipue nomifiibus 

 vterentur , fed proh Deum imraottalem , qui vel inde er- 

 rores.ciui abufus, qux dcliramenta emanauetuni : quim mi- 

 fere doAiffimas vetecum inuencioncs , neotcietici noftri de- 

 figurarunt , quam longe ab antiquorura aberrauci-unt fcn- 

 tentii ? lupiter illis ftannum eft, Saturnus plumbum.argcn- 

 tum vero viuum Mercurius. Aurum, 3rgentum,xs, chalybcra, 

 Solem , Lunam , Venercm & Mactcm nominant : qux hx tc- 

 nebcx ,qux anciquitacum , imo bonacum omniura litecarum 

 ignorantia? Nonractalla fed clcmenta vetcribus prodiisha- 

 bita , vti antiquitatum obferuatorcs fcriptoicfque Hicro- 

 glyphici vni cura raythologorum turha teftantur. Phyflci 

 ( ait Calepinus ) interprctantur loiiem efTc elcmentum ignis, 

 diaumque i iuuando , eo , quod nuU.i rts fit qux fic omnia 

 foueacqucmadmodum calor; &paul6 poft. Aliquando, ait, 

 perlouem intelligimus ipfam vim fuperiorum elemcntorum, 

 qux aftiua cft , dum agit in hxc duo infcciora adgcncratio- 

 nem & coccuptionem.^ I nunc Chemifta , & ftanncum tuum 

 louem aliis vende, nos melioccm habemus vcrumque louem; 

 ftannco illo tuo parafangis innumcris prxftantiorem , fcd 

 heusdelunone, cuius tualitcmin phialis tuis tam videte dc- 

 fideras , & cgo vidi.Marci Tullij Cicetonis audito iudicium. 

 Sic enim dc^illa libro fecundo dc natura Deocum loquitur. 

 Aer vtiStoicidifputant , intctieausinter mare & coelum lu- 

 nonis nomine confccratuc, qux & ibror&: coniunx cft louis, 

 quodfimilitudo eft .xthccis &cum eo fummaconiundio. Scd 

 quim hic, inquis,paradoxa.funt,quantum ab antimonio dif- 

 fernnt,cuius vaciegatoscoloresignis violenciflimi viribus cx- 

 citatos nos aucm lunOniam , caudam pauonis , Irim & ipfam 

 lunonemnominamus Y quam longc fcilicct ab crrorc veritas, 

 aCimmcriis tcnebris mcridiana lux , apeftilentiflimo toiica 

 ipfius vitx principium diftat & fepacatuv. 

 '^ Ccc t C'^*'- 



