Mechan. Phyf Se6]:. III. Bucolica. 643 



triccs ciborum fallidi^,rabifs:(ic enim lego apiid Colifmellani, 

 couos ciiui in .iqua luam iploiiiin iiiugiiicincontUJti faerint, 

 amorc lut cxaidi:lccrivitiyii.' ita pafticmis oblitostabe ctipidi- 

 nis iatcritf .Sigaa luiKis vcf.iniXjCtim pcr p.itcua , veluci exti- 

 muLui concurf.int,UilM:idc circumfpiccntcs.q. recjuiranr alt- 

 quid. Ilf* turix ita curantur. M aquamaiunt dcducendasnbi 

 ipeculatas dctoimicatcm luam, ptiliii .-<: imigiuis mcmotiam 

 abolituras. 



Aluii funt bigcncn &. infititij.^quando ab radicibus didin- 

 ftum ac proptium gcnus fuum nullum habent , ciiin cqua; & 

 .afini fatucreenrur :vti contra ex cquo & afina proginitur hiii- 

 ' Tjus, lortitus a p.itrc nomcn , tiim alioqui pwt oninia niatri lic 

 fimitior. Veriim & muli ^; hinm vfibus vtilcs > fttidibus funt 

 inutiles-1'ullurn liiiinum iccentu.i-'. cqu.v' i^iioratiti lubiiciunt. 

 Fallitur ten(.bris:"am oblcuro loco p.irtu citis ligitiino rcmo- 

 to , alieous quaii ex ca nJtu-. nutiicatnr. £•> l.iiiciit amphofj 

 quoniam equiimm qujm aliniii m mclius cft. 1'ljnc hosvt 

 equulos educ .nt,corumque a:tarcm c\ dcntibus .rltimant. Mi- 

 Uoii corpote hinniis clt quam mu us,plerumqae rubicundior. 

 auribus vt equiivs,iuba&cauda,&c«tera,vt diiftum ell,(imi- 

 lisafino.Ad mulos g;eiierandoscqu,i vid.-nda in aiinosdeceni, 

 quoufqucamplillima' S: pulcherrima: forma;(ic, membris ro- 

 bulta , & laboi.spaticns , vt difcoid.i;i.em v£cro luogeneris 

 ilicni llirpcm ir.litafli facite recipiat ac jicrfcrat, & ad foetum 

 non folum corpotis,fcJ nigcdj quoque bon.i confcrat,Docec 

 eipcrici!tia,pluscos a patnbu'; (ocordi.r,quam a matribus'Vt- 

 goris trahcte. Mans clectio difficilior,qu6d la-pc probantis iu- 

 dicium ab cipenmcnto clt contutarum. Mulouim grcgcm qui 

 patabujfonlidcrct.nam (inr ani^ililfuno corporc , num valida 

 ccruicc , robuflis ac 1. tiscolfis , pedtorcmufculofo & v.i{lo , 

 feminibuslaccrrtofis.crunbusconipadis colbris nigri vcl ma- 

 culofi. Talcs & veduris labotcblv,fF-rehc , &oculos afpedu 

 delcclabunr. 



V I X-CuFiodes bucoHcifnm canes & paHores-CHra- 

 cariitm eft uiifmodi. 



Canum genus vnum ef^ venaticum,alterunipecuatium : il- 



lud in fyluis vagatur,& ad feras pcrtmi.'t:hoc ad palf orem,quia 



Ciiftodix ciufa co mparatur. Nulo n. fubtiims.id quod Colu- 



mellam fccilTc noui > in trii gcncia dif..ernere,in villaticum, 



paftorale,vcnaticum.Ex his primum gcnus affirraac aducrfus 



ionnlnum inlidias eiigi,& viilam,qii2que in villa l"unr,cufto- 



dire:fecundurn propeilcudis h.miinum , fcearumqucbcUarHm 



iniuriis,idqucok>fcruare domi ftabultini, fotis pecuda palcen- 



tia:teicium qua;ri ad venacum extrccndun , quod agricolam 



nihil i uuct:t..m dilige.-ti,inquain,parcicione non vcar : pofiunt 



n.pecuarij nomiiic pafto;aliJ& vilUticus incelligi,quia lcil.pe- 



coris noraine potiirinium , tanquam cuftodcs illius ncccffarij 



habcntur; quacuftodia & dcfcnfionc pra;fcrtim capra: & oues 



iQdigent:ali3;coiitra luposqiiidem fitis le ipfr dcfcndunt.Ma- 



lcautcmpccuiciiis canis ciiftos mutus appcllatur:nullusquip- 



pe homo chriii^ vocitcr .tiu.x aut clamoribus , quam hic la- 



Itatibusfuis bcftiara a.it fuiem pccudibus rapiendis appro- 



pioquantem prodit. Quis tam inc irruptus, tam vigilans cx- 



cubitotiquis cam conllaivs vindcx ; quis famulus dom ino tam 



fidelis ? Hic, qu.indoquidem villam f(ud:ul,pecora,familiam 



accerrime culfodir^inpriniis ruliico charus elTe debct.Proprie- 



tates non illas qiiidem omncs, (ed aliquas adducam a Varro- 



ne& Columella requificas in canibus iltis.Magnitudoampla, 



valtus & canorjs larratis , coloc vnus.migifqu-albus aut ni- 



getjdeiecta; & propendcntcsaurcs , nigti velglauci ocidi,acti 



lumine radiantc^,amplum villofumque pcaus.Bonitasgeneris 



olim a regioiiibus ducet^atur maximc.A venatoribus aut laniis 



ne cmantur:qu6d hi ad^pccus fcquendum inertes funt:illi li le- 



porcm ai;; ceruum conlpcxerint eos citiiis quam oues infe- 



qucntur. Cognati cjnes lc tuentur mutuo egrcgie; quatc ex 



eodem femineprogna'os refert non parum.Pafcuntur e culina 



&oiribus, quibus li cibaria dcfuerint , deftitutis gregibusipfi 



fibi alimon um quKrunt : quod quia magno gregum pcriculo 



fit,ncfi;t, fludiofeptouidendumeft. Datur & panis hordea- 



ceus in lac intritns,farina hordeaca cum fero. Non eos finunt 



guftare carnes morticin.-e onis , ne irritati tapotc , argrius fc 



poftmodum ab illis laniandis abftincant. Apponunc etiam ius 



exoiribus,& nlfj ipfaconrrica,vnde & dentes illis confirmen- 



tur,& mcduUirum fipote acrimoniaaugeatur.Non nili poft 



annurnvel mari vcl foeminxindulgenda Vcmis, nc&corpora 



libcfadentiir , & .iirmi d^^itcnerent. Principium admittendi 



ptincipium vens qii6d tunc catulirc dicuntur. Tresmenles 



geft.int vterum In lcctura ohiicicntur panes hotdeacei,qi.i6d ij 



mag's alent eos cjuim triticci , & lactis vberiorcm prsbcbanc 



facultateni..Secundum partum ftatim cligcs catulos qui place- 



bunt ainpliits,reIiquos .ibrc es.Oium p.iuciflimi in nutricatu 



relinq'irnrur,cim optimos fieri neccde -It ptopter ladisabun- 



dantiam. Diclnis x v. caculi videre incipiunt, &duobuspri- 



misa oartu meiilibus \ matrc non feparancur , fcd minutatim 



d.fucfiunt. Quorum gcnstofam indolem conferuire volueti-' 



mus , cos alicnx- nutricis vbcra fugerc haudpermitcemus. Si 

 cflata larte acfici.itur,catiilis caprinum dabitur ,_dum qu.iflrt. 

 mcltrcs fiant. VbiconuaUiCrint ; caicnls pcr dicm contincbun- 

 tiir,foluentiir nodibus.C^i eoscaltranr, c6 miiuis iclmqucre 

 grcgcra il!osaibiii.iiitur:qui id omittunt , putanc idcircocflc 

 acriores.Nucibus Gi.Tcis iii aqua tiitis auics conim , & intct- 

 digiros pcrliniunt nc a mulcis & ricii is, & pulicibtis exulce- 

 tcntur. Ac pcr a;Ritcm fanc (\c ei.ram aurcs aliquando a mul- 

 ciscxulccraiiturjVt lot s jm;ttant.l'ulico(is hx-ccuratiopr.rl- 

 criidtur. Sum--cyminum tritum , pan pomlcre cum vcratro 

 aquaquc miftum iilinc:(cu cucumcris anginci (uccum,aut vc- 

 tcrcmamuicam pcr totum corpus intunde. Nc porioabeltiis 

 atrocibus (lifcerpaarur.collaria iis inip-.ntir.c.^omina nc (int: 

 multum polylylljbj , qu6 qui^^quc vocatus ctlctuis cx.iiidiac 

 diiryllabi Ci.mmcndar.tur vt ("jac ifta Crxcj raiA»|,A-i«»», & 

 iTiuIicbria a<7KJV.«A«>;,^»/<jj,de quo & Xcnoph. inlib.d- venat. 



VIII. De pajiorlbits teneantur ifta. 



Ad pccudes grandiotcs,qui func maiorcs natu, ad niinorcs 

 etiam pucri puclhuque adhibcntur. ilh fitmiorc', qui in coUi- 

 bus pafcunt, quam qui infundo,&ad villam fc <]uotidie rcci- 

 piunt.Qui in lalnl..us vcrfaiuur,crunt omncs fub vno magiftro 

 pecoris.qm carcerosvt .xcace , (ic pcriti.i anxibit.Scnlo nimis 

 grauem eil"enolunt,qu6d nec pucri,ncc lenes iiiflicultatciTi,at- 

 duitatem , afpcritatemque collrum , atquc montium perfctie 

 qucunt;quod illistolerandum qui fequuntur grcgcs aimcnti- 

 tios& caprinos ,quibusrupcs aciyluxad pabulandum cordj. 

 Horumerant antra nonfolti.Ti tcmporaria diuerticula , fcd c- 

 tiam lcgiiima domicilia. Infpcluncis enimouilia fua confti' 

 tucbant quod ex Pi)Iyph<rmi tabula apull Virgiluim & Home- 

 rum dilcas. Et /j^^iS^ nunc ftabulum nunc antrum lignificat. 

 Bafilius quoq<.!c it hulum in qtio Sctyator c(t cd tu.<,niandram 

 appcllac. Et Tityto fuilfc fpcluncaru pto domo,iu carmine 

 bucofco patct.quo 1 ibi pcnr.um fuum hjbcbat.Sic cnim Mc- 

 liboeura inuitans aic, ^ . 



Hic lamen hanc mecum p^f^rii rsqniefcvrs jioHem 

 Vronife ,upi-r vtriJi.funt nob:4 miiin fcm.i, 

 C;iftiines. molles,^freJft cofin Ufiis. 

 P.'ftoresitem veioccs oportct elfc,m'jbilcs,expcditis mcin,- 

 bris:qui pecus infupera b--lti3tum prsdonumque incurfu dc- 

 fcnfare, otieta in iumenta tollerc, ex;.uncre,iaculariqueant. 

 G.iII]quon.iarn ad pa'ccndi lumcnti idoncicenfebantur. Opi- ' 

 lio duci propior quamdomino , vigilontia & clementia ma- 

 gna vtetiir.ncc vnquam longms a g.-cge reccdct, ncc telum in 

 eas immittet,Capraiius erit accr.durusftrenuus, alaccr acque 

 aud.ix : quique pcr rupes , folitudines,vcpreta plcrumque gre^ 

 gem non lcquarur fcd pr.x'cedat. Qui in arbittio vnius palto- 

 ris erunt.vtfpcti finiul tffnabunt , & is curabitvt in ptomptu 

 lint fempct inllrumenta, qus pccori p, ftorihufque finc opus. 

 Qua iiefa;tur.ipaltoruni qui in fuiido pafcunc , habent con- 

 fcruam vxorcm in villa.nccterminos qu.-Btit longiores pafto- 

 ralis Venus.Eotum qui iii f/Iuis &ultibus mancnt , mulicrcs 

 viribus integris cffe op.^rret , qu.-e in opcre multis regionibus 

 viris nihil ca;dunt , qu.-i: poflint pafcete pccus,ligna ad focum 

 appottaie, cibaria coqucre, inltrumenta fetuarc jCxderanu- 

 nticcs & marres clfe. 



1 X. Killatlca pafilo verfatnr circa aues , feras 



e/itadrupedes,& pifes. 

 Ad primi.im genus accommodantutqui dicuntuT «^'.'t^^vsj, 

 i^niaQonct^itfo^iiUrojiftict. ftabula fcll.feu rcceptacula auauim 

 cohortalium , & covuiii qua; conclauibus fcpta: ad pinguitu- 

 dinem nucriuntur : adalicrum XacpT^cfiici, , lcporaria ; ad po- 

 ftreroum l^^tuaT^a^ii» , pifcinaJ.Alite^ intravillx ambituiii fe- 

 re aluntur , bcfti.x fylccftrcs & pifccs circum vilbm. Rur- 

 fum alituum quidam tcrra funt contenti, vc pauoncs , turtu- 

 res , turdi:quidam infupcraqua & ftagr.is gaudent vc anfe- 

 rcs& anaces. 



X. Auiurn curabrcuiter fchabet. 



fauonum mulcitudini magnicuJo loci refpondeat,cubiliadif- 

 creca funto,& t;ii\orio leuara, quo ncc (erpens,nec alia beftia 

 afpirare queat.Ecquoniam purum locum amant,p3(tor corum 

 circumicns fimum tollet.Starodici tempnreeos (igpo d.,toc6- 

 uocabit,pajxilIuin lirirdci .iccurrctibus obiicictttum vt Bccfu- 

 rianr,tum vtnum-Tiirecngnorcai-.Trimatu peracload generan- 

 djin habilesiud^irantur. Mas obg.illinacca fala<:.tatem quavi- 

 ^etfoeminas quinq;;e dclidetat,co(q;Vencris CX.:rcfnda: amor, 

 "fcrmelocis foli of^entis^fpitatibufqiFauoniis follicitat.ln ix- 

 tuta& ante admilVura vhcriore paftu ptocuradi runt,&ante)(1a- 

 buhicutadum,vt_fit locus.in qucm diei apric tate hilaritateq; 

 inuitaocc emittantur.Qjia pauonina galliniscna fupponuntur; 

 qux quanto recentior3,tat6 commodius cxcluduntur.Pauones 

 matres qua; non incub.int.tettium anno pjriunt fere;qu2^au- 

 tcrn ouai fc fadafouent,toci]m fa;cundit3tis tcmpus aut ex 

 cub-nda out cducanda puUitie confumunt. '■ 



. Turtures in ornithone neque faciunt oua,neque cxcludunt. 



& \t capiun 



P.inorcs 

 quales .' 



Vill.itrca 

 paitio 411«- 

 lis f 



Ciiiaauiii. 



