644 * ^ Encyclop^di^ Lib. XXIX. 



& vt capmntur,ita fatti.r* deftinantur. Scmmibus mil.j delc- 

 ftanturfquamuis & nitlco, & al.is enan, hument.s opimen- 

 mr:qu:Et.men ficca aat. non debent l.id.es fingulos v.ccaos 

 & cemenosfemodiusfatietatemexpleb.t. Hye.ne ofFs pan.s 

 vino raadetaclxad ctalT.cudmcm cas breu. pcrducent. Aqua 

 potui femper recens in vafcul.s quam mund.n.mis apponetitt. 

 In paricte mutuli , aut pah .n ord.nem dchge.uur,cxpanl.s lu- 

 pra cannabinis te^etlculis pr^Etenl.sque rec.bus ne auolent. 

 ^- .iuotidiemundabuntur,nc .i ftcrcore oftendantur, quod 

 & arboribus medicandis leruatur. Saginae tacienda: lub 



agr.s 



melTcm tempus conueniencilTi.num.quoniam tu.n matres opci- 



uam 



mx tumconfitmaupullities. Nouella turturum a:tas q 

 vetus firturx aptior. De,pudicitia huius & cafta vidmtate le- 

 getis j£lianum, Ariftotelem, &: alios. 



Prima co^umhU nota pudiciti.i,inquit Phn.us,& ncutn nota 

 sdulteria. Coniugi) fide.ii non violant,com r.unc.Tiquc fcruant 

 domumuiif cilebs auc vidua nidumnon rclinquit, .^.norvcn- 

 oue fobohs xquahs : fi-pe cx hac caula caft.gacio pignus in- 

 trJ.nte fcemina ad pullos : parttjricna lolat.a & miniftenaex 

 piare. ^lianus ait,fi fort^ impudico amotc capcuin hoc ainmal 

 alicnam Venerem perfc^^uatur , ipfum circu.iilcdcn ab ahis.ac 

 marem quidem a maribus dilacerari,fo:minaiT. a foeminisdif- 

 perdi. Ha;c auis eft om..ino innoxia.uuUi infidiatur,&; minu- 

 titlimis etiara beftiolis quibus aluncur pailcres^ columbx par- 

 cunt. Diebus quadiagenis columba: concipiunt, pariunt, .ncu- 

 bant,educanc,idquecocumpropeannum faciunt. Pulli eduntur 

 bini, qui mox vc creuerunt, & robur adcpc. func.cum matnbus 

 pariun:. Inf.gnis eft columbaru.ii ti.-niditas,quam caatam puto, 

 cur in locis txcelfis , In fu.iimis teais ac curribus hbentcrha- 

 bitent:a cuhuinibus (]uidcm di<£l-as fcribunt. Amplius tamcn 

 agreftes & faxatiles columna;, quxvario funt colore , tuncs 

 colun^. Altcrum eenus colore albo fcreefle_lcmcntlus:id cibo 

 contcntum doinciiico intra llmina ianu.i: pafc tur. Cauum feu 

 locus in quo conclufa; aluntutj-zisifijfi» & fflj^ift^o-rf «•?"»» ap- 

 pellatur , in quo fipitrs ad quinque miUia includi fohtas Vatro 

 docuit. Vt tcfl;udincm nsk^^^tp/ma, idcm fieri vult , magna te- 

 aum camcra, vno oftio, eoquc auguflo.tcncftrls punicanis,aut 

 Jatioribus, vtrinque retituiofis, vt locus omnis lit illuftns,& ne 

 quis feipens aliadve animal malcficum incrocac. Intrintccus 

 totus locus , ipfsque columbarumcellx albo teftorio pohen- 

 tnr, quo colore pr.Tcipuc deleclari eas conftat, & excrinfccus 

 circum feneftta?, ne musaut lacetta ad columbarlumadrepat. 

 Parietcseubilibus cotinuis excauabantur.aut paxilhs in cos ad- 

 acVis rabuls fup.,crponentut , qux vel locula mcntaqu.bus ni- 

 «Jificent aues,vei fiailia colambaria rccipiant,prxpolitis vcfti- 

 bulis,pcrquxadcubi!iaperuenianc.Aqua pura influac,vndc bi- 

 bant,vbi fe lauent.quiamundx funtaues. Idcirco columbarum 

 paftorcm quotquot menl.bus frcquenter euerrere coiumbar.a 

 oportebit , & puUos promerc , fi qui erunt idonei ad venden- 

 dum. In iocum cercum dUlinaumque transterentur fcetx , c 

 quo euolare foras in agros poffint , nc vclut graiupeipecux 

 cuftodlx feruitio affliax fcnefcant. Paululum vbi circaxd.- 

 ficia volitauerint , rccrcatx exh.Iaratxque ad fxtus fuos vege- 

 tiores reuertuntur. Cibus carum .tillium , triticum , hordcum, 

 pioim.fafeohjeruDni^lcnticula.cxcreta tritici. Qno faginentur 

 melius pulli columbini, cura pluma fucrint tedt. , fecludentur : 

 deinde manducato candido farcientur pane, hyeme bis,a-ftatc, 

 ter, mane, meridie, vcfperl. Facihus puUi fub matribus craflc- 

 fcunt, fi priufquam fubuolent , paucas plnnulas fubtraxcris , 

 crura ohtriueris , vt vno loco quiefcanc i^Sc cibatuiw copiose 

 ptxbueris. 



Ampla conftruitur teftudo, qua turdorum, ccturmcum^rnerxt- 

 larum ahquot miUia concineantur,in quam per canaies angu- 

 ftos aqua illabatur , quo & difficilius inquinetur', &: vtilius bi- 

 batur, Caduca^ educenda per fiftulara, ne luto aucs laborcnt. 

 Oftlum fit anguftum & humilc , cius fcr.tic gencris , quod 

 cochleamvoca.it. Paucxfeneftcx, &'eiufmodi,ne pcr ea? con- 

 fpiccre queant arborcs : quoniain earum alpeclu atquc dclide- 

 rio macrefcunt: nec plus luminis ipfis indulgcnd«.m,quam vt 

 videantvbiafrideant,vbi cibus fic,vbi aqua. Ipra-oftia & fcnc- 

 Hrae debent operiri circura teiftorio , nc qui beftioia nocens 

 itrepat. Intus multi per patietcs figantut pali , In quo aucs 

 feffum fubuolent. Item perticx iiiclinatxex humo admurum, 

 Sc in eis alix tranfuerfx gradatim, interuallis modicis aiinexc. 

 Frsterea tranfuerfx pertics perforatis parietibus aduerfis a- 

 ptantur, quibus infideant, cum cxpleti cibo tequiem capcflerc 

 volunt: ea nonaltiiis a tcrra fublcuantur,5quam hominis fla- 

 tura paiiatiir,vt a ftancc contingi qucant. Cibatus turdorum fi- 

 cus arida, d.lioenter pinlita,pcrmifta polIinc,ade6 largc.vc fu- 

 perfit. Ne faftidio capiantur, cenfenc varlctatc ciborum rcfj- 

 ciendos, oblidenda myrrhi , & lentifci femina, item olcaftri, 

 fcacc* edetaccx, & atbuti. Quando necefle cftex auiarioido- 

 Jjcas depromi, in alludminufculum vularlum , quod feclufo- 

 f ium dtcunt,includuntur,ibiquc dantur ncci omncs.Ne fi fpe- 

 ^ent cxdcm reliqul, aulmis concidant.alienoque temporc 

 Venditorls .Tiiriantur. Sunt & turdi aduentitij "cneris.namvc 

 }lirundines,grues,clconix trans mare volant^c^-cuolant. 

 G*liimrium feu o§h^|8i)»-»m9i inflitucre meditanti , fcx funt 



perpcndenda: Emptio , paftio, fxtura cumpartione,«ua,puri, 



fagina,tcu fartura. Numerus fit capitum ducentorumihsob.::- 



rantibus, pra'fit anus autpuci cultos.nevcl afuribuscxcijijM. 



tur , vcl a fiuioribus animalibus deuorcntur. Pkimas 'ainljin 



rubicundas aut fufcas,pennas nigras,Vltarlmoncnt albat:ir( - 



nini cu.ii terme moUcs rcpeiiantur^ac miniis vegct.x, inluji r 



nec fcEcundx funt : &quia propier ca.uiorcin admodum cov- 



fpicux,aquil.x& accipitri pr?da hit.Sint rob ufti corporis.,qu..!- 



dr.iix^pciilorotxjcapicibus piagnis,tcdtls ruijllif quc criltis.I'ii. 



batillimx numerantur qufcquinos habcncdigitos ,itancc;u 



ribus em.neanr cransucrta calcaria. Nam qu.r hoc virik ii : 



gnc gcruncjContumacia efFeruntur,& iniungi fibi mavem ncn 



fuftincut, raroquc toecu.ulii^eciam quando incubanc,cilcis acu- 



leis ouapcrtringunt.Galilnacci mares conTarobantur falaciir.- 



nii,tccminis altKires,rubcntibusac lubliinlbus criftls,nonobh- 



quis , rultro biLUi & adunco , ocuiis r.iuis aut nig-ris,palca ex 



rutilolubalblcanie,!ubis cxauro flauis,pcr collaceruicdfquc ui 



humcrcs diffufis , fcmlmbus hlrtis , cruribus brcuibus, vngoi- 



bus longis,caudama^n.i,fiequentibus pinnis-Prxftante^ ctiam 



habcntur fifintelari, alacres, v.gilaccs,qui non factlc terrcan- 



tur^ qui vocifcrent Ixpe, qui in pugna pertinaciter refiftant, 



conlugalem gregcm ani.nose defendant,anlmalia galiinisin- 



fcffa non loliim noti higianc, vcruin ca quoquc intcrficiant. 



Ciharia caUinarmnpinfitura hordeura & vicia , cicercula , mi- 



liuui,panicur;i,cxcreta tricici,loiiu.n decoclu.Ti,furfures. In ca- 



ueiscrebrxpcrcic.ctraiiciancur , gailinis omuibus fuftinendis: 



vcruni (..oac in quadrum , nc earum teres ieuicas fuper filicn- 



tem voiucrcin no n recipiac. Vbicunquc cohorceniporcicus vel 



tcClumprotcglt , puluisauccinis efto luxca parietes, vt fit quo 



fc perfuiidant,atquc itapinnas cmundent. In pariet.bus erunt 



cub.lia gaihnarum, aut pahs in cofdem vehcmenterimpulfis 



viminciquali fupcrpofiti. f rxponcnda vtftibula , pcr qux ad 



cub.lia tcu pacicndi,fcu incubandi caufainctoeancmequecnira 



ipfis nidis inuolare debent, ne alTilientcs pedibus oua commi- 



nuanc. Quo tempore parturient, cura: erit gaUinario,vt qujin 



purifiimis paleis liabcant coni^rata cubilia.ea fubinde conuet- 



fcc, aliaquc itibftrarainaquam recentifliraafubftcrnct, ne pu- 



tices & afia nafcancuraniniaiia.quxaucmconquicfcercfiiaira. 



f ortunitate non patiantur. Qaf caufa efl, vt oua autinxqua- 



bil.ccr maturclcant,aut confencfcant. Oua .ncubabit non plus 



XXV. Apt.ora qux recentiora:pofl'unc etiam incubari requie- 



ta,duin ne diebus decem vetufbora fint. Gallinaceis pull.s o- 



pus cft diebus viginc.:pauoninis , fi eagallinx fubieceris , tet 



nouenis. inccruaho dicrum aliquot circumibit curator , oua 



vertabit manu & inucrtct, vt calore xquabihter couccpto ani- 



mcntur. Si qua vnguibus lxfa.iutfrad:a repcrerit , rcmouebic. 



Vtrum oua pjcnaatque vtilia fint necnc , h vis nofl^e,' in aquanj 



deraittc, inane natabit,plcnumdcfidct. ToIIc ad luircn,fi pcr- 



luccbit non eitp.tnum. Nc huiusrei cogruDfcendxcaula coa- 



cuileris,qu.a venas vitales coutundes.In ouis lupponcndis nu- 



merum imparcm fumunt, & vt marcs quam plurimicxcludan- 



tur, longilhma &acutifllinaquxquc, vc fccmlnx^rocundifrima 



lubiiciunt. An vcro Icmcn pulil habean: oua,inte!liges,fi qua- 



criduo polcincubatum concra lumcn tenueris , ac puruiri & v- 



niulmodi vidcrib. Duarumauttrium gallinai'uin pulli iccentcs 



ad viiam cransrcruiTcur,qux fit mciior nutrix:id facicndum pri- 



mo quoquc dic , dura maccrfuos alienofqucbbfimihcudineia 



non dignotcit Ne linc camcn capita plus cnginta.Seruanturoua 



pcr hyemem fi paleis , pcr xftaccm li furfuribus obruas. Alios 



cuitodiendi modosoniitto,qu6 fim contra(ilior. Dnbus xv.pri- 



mis polcntam mixtam cuni nafturcii feminepullis obiiciunt, 



ttrra ancecoiiftratapuluere,ncquid eius durities ipforumro.f 



ftellis noccat. Caucndum ne a tcrpcntibus afflcntur , quorum. 



pefliicntiodorc intcrcunt. Quarc inccndunc cornuccruinum, 



gaibanum:nam horuinodorcfugantur. Adfaginam includen- 



tur gallinx in locum tepidum, anguftum.in quo tc vcrfarc non 



poffinc, tencbrlcofum : nam motus & kix carum pinguitudini 



aduertantur. Ex vtraque parte lint foramina: vnum quo caput, 



alteiuin quo cauda txcratur&cluncs. Subtfernetur palea aii' 



fcEnum ; dureenlmcubanccs, difticilc pingucfcunt. Ptumasi 



capitc & fub ahs, & clunibusvcllunt. Illlc ncpedcscicentur; 



hic uc ffercorc loca naturaha exulccrentur. Farciunt turundjs 



feu ofiii hordaccis, partlm admixtis cx farina loliacea.aut le- 



mine lini ex aquadulci. Bls die cibum dant, & quibufdam fi- 



gnls obtcruant, an prior fic concotflus : vitanda efl enlmnia 



xline cruditas. Hoc faciunt ad dies x xv. tunc denique pin- 



gues fiunt. Nonnuili cx triticeopanc,mixto vinobono&odo- 



rato cas fuginanc. Si nhTTio cibo falfidiunt , remicendura efta 



datione. 



lam dicamus de anatihm. Nejos-otj j^ptToi' ponendum loco 

 paiuftri,quandoquidcm paludibus Lxcancur anatcs.Si coplade- 

 fucrit,at ibi Ialtcni,vbi naturahs lacu.s,ftagnum,autraanufa(Sa 

 pifcina fuerit. Altitudo fit pedum feptem , & circuni totum pa- 

 rictcm intus crcpido lata, in quafccundumparietcm iinttei^U 

 cubiiia,ante ca veftibu'um exxquatum teclorioopcrccefta- 

 cco. Ibidcm canalis perpecua , in quam & clbus ponltur & a- 

 quaific enimpalcuntur. Pabulafunt triticum, liordcum, yi.ia- 

 ccmn,vux,nonnunqi:am ex aqua cammarj,& qu?dam elul.nodf 



■ aquatilia ^ 



