Mechan.Phyf.Sedt.VII Pharmaccpoet. 671 



quantum ficri potc fl ; dcinde hgcre;poftca caicinatione & fo- 

 lutioiK- omnem coml^uftibilitatcra tolicrc , & vtiafque ficcs; 

 quod multum :cmi'oris iuxta acquc ncgoti) cfllagitat , vt no- 

 tumiis,qui cxpciti : Cumqiic iani fic mundauinni<;,fi\-auimus, 

 & in colorcmadduximus , Materia aoro, ciufque QJEffentix 

 fimilis ert. 



C A 



P V T 



I I. 



lain vero quarras, qui poffibile Q. Efll-ntiain lioc tali vigo- 

 rc pr.vditam, quaicm adfcribis ? Doccbo : (I eam immittas in 

 fpirituni vini, cui onVnc phlcgma ademptum, itavt fal ( tacilc 

 alioqui in Immorc foluhile) in eo non loluatur, (latim mixtu- 

 ram faciet; dquc lob cxundantciti in ipfa humiditatcm. Licct 

 autematpciflu liccali:,imo fale magis, nulla tamcn liic liccitas 

 apparct. Quodmirum; c6 magis quod ctiam fpiiitumcoagu- 

 lat in cryftallinum lapidcm, fcruorcmque ci adimit,!icct is,ncc 

 frigore, ncc ali.i quapiam reconctefcat. Vndc duo refultant 

 aduerfa , alterum cft copiofus eius, ciim foluitur,humor : alte- 

 • tum higida, ciim coagu atur, iiccitas. Scitcns vero calorillius 

 elucclcit, li ina.]u icommuni vfqueadfatiet.Kcm foluatur : co 

 enini cafu, cuni vci maxiaic gclat.etiamfi frigidilTimolocoex- 

 ponatur, non obrigtfcet vnda.quin ncque corrumpetur.nequc 

 mile olebit in perpctuuni. Ex quibus mancftiirime quatuor 

 elementorum dcinonftiaturpcrfeclio. Ncque foliim hoc fit in 

 vino & .aqu.i , k-J ,n omnibus impcrtcAis, quibus hoctribuit, 

 quod dcfiderant. Nam fi QJ!.llcntiarquantum fitis cft in fallu- 

 gine fo.uat-jr, recedetbuius liccitas,itavtabfqiicpcriculoqui- 

 libet eam bibat. Atque adeo fi ipfim cum vcnenofiinjn.i aqua 

 commilceas , momento euanefcetvirus , in tantuni, vt fccure 

 cuiquain propinctur. Quid fi cum aqua forti? adhuc idem di- 

 cenaiim eft. Scd tum dcfixanda cft, ita vt cum ea diftilletur. 

 Nam alioqui aqu?. fovtis calore ftomachi pr.ruolaret in ccre- 

 brum, & anteq.iam quinta eiTcntia eo dudu natura;pcrueni- 

 let, penetrando, corrodendnquc hoininem interficeret. Sed 

 quando vo!atilis cft , vna akendit, dcfendens cetfbrum,om- 

 nibulquc aquis venenofis id tribucns , quod appctunt:vcl 

 qnoque aqua fortis com illa fixari potcft ; atque hac dcmum 

 ptoprietate acquilita pcrambulat totum corpus finc Ixlione , 

 quippe perfecla in omnibus elementis, quorum dctectus ve- 

 ncnofitatis caufa eft. Aut enim ignis , ai;t aqua, aut frigus, aut 

 ficcitas dcficit. Teftantur id aqu.Tfortes, qux mineralium hu- 

 ;nidi funt fpiritus , deficitque iis anim.i&corpus , quibus fa- 

 tiat3;,vim coriofiuamamittunt. Spiritus aeri & aqua: adfimi- 

 lantur ,tamctfifine ignc nonconftant, neque enimaereft fine 

 igne & aqui : ac ignis abfque acre mortuus eft. Qui dc caufa 

 tria elementaexiftunt inaquis fortibus , at aer &aquapra:do- 

 minantur. Probatur idexfale. Vbicunqueenimilludfoluitur, 

 ctiain aqua principatimi gcrit: Sc inquibusacr,aut aer & a- 

 qua finiul pr.vfunt , in iis inucnitur acris penetranfque fa- 

 por, vt in aceto. Scdfi igiiis & aer pra:ualeant,'faporemergit 

 etiam acutior, fcruentior, penctrabilior. Qiiod vbi fit,nullus 

 fali locus, ficui jn fpititu viniprobe recTrificato: idque ob fer- 

 uidaro,qua' in eo ficcitatcm. Itaquc quicunque ipiritus Sc mol- 

 li &• flaccido fapore luiit , & fal imbibunt, aquam dominam 

 habent: acres vero, <5c fal foluentes,acrem &aquam:t'eculenti 

 autem & pcnetrabiles , nec fal admittentes , ignem & acrem. 

 Ex his propriis natura & poteftas fplntuura , caufaque im- 

 petfeiflionis eorum innotefcit. Vcrum ciun Q^E. omnibus 

 clementis cx a-quo fcateat , etiam fpiritus &: corpora fuis nu- 

 metis abfoluit, quibufcunque tandem vitiis laborent , modo 

 ciira ipfis vniatur. Quod autem hac proprictate caret, procul 

 a Quinta eflcntia abcft. Sed coadunit.o horribile fecrctum 

 eft , eoque paacis cognitum. Donum Dei cft. Itaque non de- 

 cet me id clar"us fcriberc, folummodo contcntum illud exem- 

 plo lefu Chriftidcmonftraflc , qui inter Deum &:nos Media- 

 tor, ilia in homineintransrormatione nos cum Deo vniuit in 

 fempiternam & immortalem pTfeclioncm. O abfoluta fa- 

 pientia: quain incomprehcnfibilia tua miradula, & conlbla- 

 tionis plcna: tu.u figurx , quas in omnibus in tcftiinoriium 

 vitce xtctme , verbique tui vcnerationcra nobis , quali digito 

 oftcndis. 



Capvt III. 



Satls iam fuperquc virtutem & proprietatcm Quints Ef- 

 fentix enarrauimus , limulquc naturam ac defeifium fpiri- 

 tuum,etiam caufam imperfcdtionis corporum; tum quomo- 

 00 hsc vnianrur,& acquirant poteftatem alia porro perficien- 

 di. Mortuo enim & poltea detecato corpore , rurfiifque vnito 

 cum fpiritu & anima puris , fpiritus vtrumque furfum rapit, ita 

 vt paulatimhaEComnia xquipolleant. Anima & corpus natu- 

 ram fpititus, illc viciflim corporis 5: anima; confequitur. Quo 

 fafto fic copulantur,vt nullavnquamviafeparationcm admit- 

 1 tant. Spiritus facile figitur,id eft,in naturara corporisabit:nam 

 corporeura fpiiituilitatem induit, fpirituale vero corporeita- 

 tem. Vndeiure corpus glorificatum appellatur , quiaqu.T:Iibct 

 'mperfefta corpora, in qua; infunditur &penettat ,petficit. 

 Tom. I U, 



Etcnim hoc, vnum cft cx maximis arcanis qu.-e mifcricors ille 

 Dcus nobis hic p.itcfccit in falutis noftra: confirmationcm , Sc 

 gloriam abfoIutilTimi amoris in nos per Filium llnim Icfum 

 C'hriftum collati. Quis non ohtupcfcat.cum mortcni & rcf ir- 

 rcctioncra in omnibus dcprchcndat? O iufinita lapicncial quis 

 tc fatis dignis laiidibus cuchat ? 



Nunc ad piaxin tranfimus, quamuis eam fupra Icui bra- 

 cliio perflrinx'niu,>. Philofophi nou fcmpcr dcc;idcm re lo- 

 quuti fuerunt , quando Quint.fEflcnti.e mentioncm fecere: 

 Non : Multi enim fug.iccm illnm fpuitum , qui inommbus 

 leperitur, hoc nomiiic appellarunt, fimulac euin cx eiemcn- 

 tis fepararanr. Plcriquc etiam phi!ofophiccal;tnuin indige- 

 tant : quod nifi hic fpiritus abig.itur , nihil occid t aut in ele- 

 menta rcducitur ; namquc elt, vt Piiilolophi adrcrunt ,adftti- 

 gmcntum eorum , & crcatorum vita : Ai non ta!isquintaef- 

 lentia , qu.^' omnibiis niorbis mcdctur , lerc iimilis cft virtutc 

 illis,ex quibus cxtrailla, cxccpto,qu6d i.-nipcr fit Mcrcurialis. 

 Etenini fpiritus hic c ftipticis fiftit fluxum , cx papaucrc fom- 

 num prouocat: atquc ita dec.Ttcris iudicandum. Scd a non- 

 nullis quintae(l"enriadicitur,& eltmcntorum vita; Ciini.quia 

 cuncla, hoc fpiritu (qui quiddam cft fupra clemcnta) priuata, 

 mortua funt: Tum etiam,qu6d quntuor clcmcnta rcdiuiua 

 & indiuidue ineo habitent. Scd liibinde ignis,acr,&aqua,fub- 

 inde ignis & aer pr.Tiualcnt , atquc tcrrain intimo finu latet; 

 qucxfi induftria cuiufquam ad .ittum perueniat , dtque huini- 

 ditatc aqu.T triumphet , lic vt ignis &tcrraforasfimul in con- 

 fpciflum prodeant.in veramquintamefltntiam tranfit,omnef- 

 quc dcbilitates tollir. Initio enim aqua dominata eft in extc- 

 rioribus. Etfi autem aliqui fpiritus licci vidcantur primafron- 

 te , in principio tamen aqua tuerunt, eicmcntorumquc motu 

 mutati funt. Cxteriim artt etiam nobis inducnda tft aqua vir- 

 tute aerls, humorque transfcrendus in cryftailum, ficcum,*vo- 

 latile, pclluciduni. Deinceps acr mtlior rtddcndus efficacia 

 terr.r ; h.vc vicifnm abfolutocalorc &poteftate isjniscxornan- 

 da. Atquc hoc mado materiaomnibus cltmcntorum viribus 

 multiplicandaeft , &fupraedefle dtbet, fi morbos eorum fu- 

 gatura fit. 



C A P V T IV. 



Reuelahitur hic recretum a Pliilofophis ptar reliquis rc- 

 conditum. Efficacia enim huius fpiritus ( quod fciam .) an- 

 tc hac a nemine tradita; & rctle illum ignem vitamque re- 

 rum dixeris , .lut Mcrcurium Philofophorum , fiue humidum 

 radicale, rcipfa ignis,hoc eft, elementorum vhx domicilium. 

 Qui-cunque pcrncere fuftincinus , ad hanc forniani redu- 

 cenda. Nec obllat , quod hic Ipiritus in omnibus elcmentis, 

 plus , minus habitet : nam clcmenta , ? Dco femel coniunfta, 

 ( tefiantibus id vno oie Philofophis ) in totum difparari ne- 

 qucunt,fcmpcr a'iquatenus permixtamanent. Humidum au- 

 tem hoc radicalc , ita clementis adharret , atque adeo exilca- 

 tum eft , vt nihil finccri abfque additione humoris ex co fiat. 

 Eft enim illornm odor, fapor, color : Et quo magis excoquun- 

 tur, eo magis odorem,fapotcm,& huraiditatem amittunt. Hic 

 vero fpiritus, qu6 plus philofophice coquitur, hoc plus humi- 

 ditatis,in eo fuperflu,c, exarefcit, & melior, meli6;que cuadit, 

 quandoquidem pcrfedioni appropinquat. Ideoque apud Plii- 

 lofophos ante alia ficca elemcnta tantis laudibus extoliitur. 

 Verum fi reifte euni nominemus, nihil ert,ni(i aqua elementa- 

 lis, ignera,aercm&terramoccuIte continens. Ignis in aete, 

 acr & terra in aqua relidcnt. Calor ignis terrx frigiditatem 

 fuperat , huiniditatemquc viaam & liquefatlam conferuat , ita 

 vc nullum frigus illara congclet ; quod patet in fpiritu vini. 

 lam liumor aqus impedit quo mlnus ficcitate ignis & aeris 

 inarefcat:& fic deinccps. Nam & omnia elementa ii; naturam 

 & formam huius {"piritus mutantur. Liquct ergo ciemcnta iiii 

 perfefte inclTe, fcdin aquacohabitant , quam phiiofophi, vt 

 fupra,dcuincunt vita c'cmentoruni,hac cll,.'.;ne,atqut jtaigne 

 philofophico adiuuar.t, vt reliqua omnia fuperet . Tunc autcra 

 eft abfolutc pura Quinta Eflentia, rubra inltar rubini.immuta- 

 bilis atquc incombullibiis Itaque perfcrutare naturam, doce.- 

 bit te noflTc Dcum, Cre.irorcm noftrum,honiratcnique cius & 

 potentiam oftcndet,mags qumn quif ]uam .n terra.Vnde Opt. 

 Max. fitlaus in fcculafeculorum, Amtn. 



C A p V T V. Q. E. O: 



Fiat aqua fortis ex vitriolo & falcnitro,in cara immittetan- 

 tum falis communis prrparati , quantum capit. Deindc auro 

 foliato faturetur, donec trcsquatuorue dies in teporc re tn-a, 

 nihil ampliuscombibat, fcdinfundoaliquid non foiurum, aut 

 in c^lces redaifbum , relinquat. Polfca bcne re<ftificatam vini 

 Q^Efl^entiam vulgaiem affunde. Lnpone forn.aci calenti , & 

 auri Q_, E. fiue tiniflura , cum fpiritu vini , flegmatc •■Veraro , 

 fupernatabit , rubra inftar fanguinis. lam defiltra ; afFul;oncm 

 iteta, dum rcttificata aqua nullam amplius tinttur.-un cducat. 

 Tum colorem ficca , & Ifolucndo coagulandoque .-ibluc .iqua 

 munda, donec aqua: fortis actimonia euanefcat. Dehinc iu(ta 



L 1 1 1 propot 



feiHia dtci- 



qittnj.. ••JTiilm 



flUthvTI ? 



^inta if- 

 Jintm rfi JP'- 



TltW ij^Hf,& 



vit* Terust 



EltminLa >n 

 totttm fpa- 

 r.iri ncn ftf- 

 fiint. 



Sie.lfta. 

 Iiia csi.ti-il 

 r.liijua irut 

 tlimiutii. 



itus i-i^.ir.di 

 ro. 



