Hiftorica; Cap.X 



57 



ucbat,& oraciila funclebat:vbi autem Sol occiMcret.iii triftitiam 

 & laciyma^.vt pueri dececlEnte matrc,fe proiicicbat. Atque liic 

 dicitur Ltpn Vocalis MfMnonii:.u\ cuius (imilicuciiiiem (acenio- 

 tesjEgypcij iu Heliopoli limiic (imulachium extruxcrunt.tjuocl 

 vocarunt Cippum .-cuiiis ruciera Stiabo fe confpcxillc fcribit, 

 (juxradiis folis copiose illu/lrata vocem inarticulatam ob or- 

 ganorum vitium edcbant. rono Magi Perfarum diuinashu- 

 manalqucoinncs excolebant difciplinas , cceli natur.tque va- 

 riantcs fcrutabantur viccs , rcgum priucipumque res gcftas li- 

 tcrarumpcrennitati committcbant , principum denique filios 

 inftituebant. Hsrum dogmata Darius Hyftafpes , prudentilli- 

 mus Darij pater , innumeris additamcntis auxic, c[nx ab Indo- 

 rum Brachmannis accepit.Hsc pura Magia inl'ci(ia incolumis 

 pcrcnnauit yfcjuead infauftum Zoroartrls((ccundi illius)exor- 

 tum,qui alias ajjpellatur Zarades Perfa,& id nominis eft con(c- 

 cutusabegregiaaftronomia: pcritia;quaadeo cxcelkiit.vt om- 

 nium Perfii ac Medix magornm famam lucidi^Tmio acuminis 

 jumine ofFufcaret, indeque nomen Perfomedis, quafi vtriulque 

 gentis coryphrci,confcqucretur. Verum purx ifti mai^ia: impu- 

 ram illam adiunxit,dc qua Heumim infuo Chaldauofag.^o, 

 (^«»/«<^/>(,(r<,^.iS.?r«c=?.j.HuicdifcipuIiapudPcrfas (uccelle- 

 runt Hoftancs , Aftrappfychus,Gobrias , Pazaca:apud Medos 

 Apufcorus & Zoracus:apud Babylonios Marmaridu<.:apud Ara- 

 bes Hippocus:apud Aftyrios Zarmoccnidas : apud alios alij, ica 

 quidem vt impura iftamagia fuerit diuifa in Aliacicam , Afri- 

 canam,& Europxam,&ha:c rurfus in ThelKillcam.Hctrufcam 

 Romanam, Gallicam, & Germanicam, vt prolixe docet Hetir- 

 «ttts inlndico,a cap iS. vfque adfinem liiri.Sempcv tamcn 

 aliquiintcr magosOrientis fuerunt, qui puritatem fua: nipien- 

 tia: retinucrunt:quales fuerunt , qui tcmpore natiuitatis Chrifti 

 ductum ftellxfecuti ex Saba metropoli Arabia: Bethlchcmum 

 contenderunt, ibique rcgem illum xternum lefum Chtiftum 

 venerabundi adorarunt. Deinceps quoque fuit Magorum au- 

 thoritasaliquofemperioco apudPerfas:& tandcmfub Artaxa- 

 le fummum cepit incrcmentum Arraxarcs ifte circa annum 

 Chrifti ijo.clandcftina couiuratione colleftam pcrditidimo- 

 lum hominura manum aduerfus Artabanum , vltimum Par- 

 thorum regem ex ftirpe Ar(aca: , armouit, ipfumque obtrunca- 

 uit,& fublato iugo Arfacidarum Parthico cidarim Perficam Per- 

 fis reftituit, ip(e Perfa. Hic autem Magix coguitione imbutus 

 cum efrct, Magis fummam tribuit potentiam : & tantam qui- 

 dem", vtprsfides iudicelquc omnium rerum abiptb conftitue- 

 lentur, omniaque belli togxqucnegotia ipforum aufpiciis CTcri 

 imperaret. Qux potentia vfque adeo excreuit,vt in oriente re- 

 giim regibus tandem imperarent; adeoquerecupcrarcnt poten- 

 liam veterum magorum , de quibus Pliniiis lib.^o cap. i. hax 

 verba vfurpat. Indorum philofaphia hoc modo eft nata & pro- 

 pagata. Strabo l. i ^. ex Oneficrati (ententia philofophos Indo- 

 xum prifcorum diuidit induogencra,alios Brachmannos.alios 

 Germannos appellans.Ex his Brachmanniputanturquibufciam 



cati ex illis dcliguntur. Habent fuos prophctas & libros factos: 

 adorant raccas:DEVM cxiftiniantclienigruin,& hunccolorcm, 

 quod ipfis (it natiuus , cxiftimant pulcherrimum : h.abcnt lin- 

 guam quandam pcrcgrinani, vti nos Latinam : Magiam& in- 

 cantatioiies in (irholis doccnt : dicbus fcftis faceidcjs hanc fen- 

 tentiam fubinde rcpccit , Adoro te , o Derts , cum tua gratta ^ 

 auxilio , in Aternum. Ad phtlofophtam Crscorurn, ^ deniqtie 

 Chriflianorttm quod actincc, orcus & pr^JgrclTus ipllus defcribi- 

 tur fupra lib. r . huius Eucyclop.rdi.c. Summatim hoc loco te- 

 ncantur ifta. Diodortn Siculus ltb.:..liibliothecicap. j.f^ 6.fcri- 

 bit de Grxcis:6)«/ plnrimum doBrina excclliierunt,in JEgyptii 

 tranfleruni.^vt leges eorum.&ftitdia cognittone digna, percipe- 

 rent. Inter hos reccnfec Orphemn , Homcrum , Pythaooram, 

 Soloncm, Lycurgura , Platonem, Eudoxum, & Dcmocritum. 

 Idem cap.G. addic:/« JEgypto certeperccpertint omnia, qu£ illos 

 apud Grs,cos admirabtlesfecere. Falfus igitur Lucianus , qui in 

 dialogo de aftrologia inc\\\\v.Cr&ci nihilex JEthiopibu,s,ijel ex 

 JEgypnk de aftrologta attdiuertmt , fed ilU Orpheus , Callio' 

 pes ^ OEagrtfiliu-s , ea primtis explicauit. Qjj;afi vero Or- 

 pheusnonhabueritexLino , & hic cx Orientalibus philofo- 

 phis , omnem fuam haufcrit fapientiam. Orphicorum ((:ri- 

 ptorum catalogum tcxit Hettrnins in Indico cap. 16. quod to- 

 tumdeOrphcoThracc tradat. Quomodo porro ab Orpheo 

 ad (equentes Grxcos peruencrit phiIo(bphia , & a Grxcis 

 adLatinos, & dcnique ab vtrifquead Chriftianos , prolixc 

 lib. I. execuri fumus. Confer Itb. 11. Antonij Fojjeinni , & il- 

 los qui fcripfcrunt vitas philofophorum : puta Pliitarchuin, 

 Diogencm Laertium , Eunapium Sardianum & denique He- 

 fychium : qui non tantum chronographiam illuftrium philo- 

 fophorum , fedetiamnobiliora ipibrum placita tradidcrunt. 

 Cuius vtriufque rei cognitio plurimiim conducit.partim adcol- 

 lationem philolbphorum , partim ad iudicij mccgritatem , qua: 

 non potclt non augefccre.quando x..e^a( ^sla^p^rsEftantiilimo- 

 rum philofophorum diligenti examine & velucadjibiam Cii- 

 tolai e.xpendit. 



II, Metaphj/Jices £tates fim mmero tres. Hiftori» 



niciapliy- 

 Prima eft ante Arillotelem : & dici potcft infantia, Hoc *■" l"^- 

 enim tempore fparfim potius , qiiam fyftcmatice , propo- '^^" 

 fita fuerunt varia dogmata metaphylica , qu.c quidem re- 

 uera fuerint metaphydca , id cft talia , vt vcl ad tranlccnden- 

 tium , vel ad prxdicamentorum claliem poftint rcferri. Se- 

 cttnda eft tempore Ariftotelis ; qui tradationem rerum ,ve- 

 re metaphyficarum confudic cum tradatione Pncumatica.rer- 

 titi eft poft Ariftotelem : cuius libros metaphyficos plurimi 

 funtinterpretati , Grxci, Latini, & Arabes:equibusrecentiores 

 funt eo tutiores , quod fimul infignes philofophi actheologi 

 tuerint, &:prudentercumPcreriorudicarint, Metaphylicam, 

 ac Scientiam de D e o ac iiKclIigcntijs eirc fcientias elfentiali- 



£i(Si a nomine Abraham;vtpote qui piognati fint ex filiis con- '^^' ''"^"^ '"^ diftindas, qux commoditatis gratia fucrint compa- 



cubinarum ipfius,quos vatiis donis ab ip(o ornatos,inquc orie- 

 tem ablegatoselTe Iiber facrarum originum docct.Indonisillis 

 non (blum aurum & argcntumjfcd etiam indubie aftrologia, & 

 phyfica fubtilior, fuerc:qua vtiaque Indi non tantiim oliin ful- 

 seie,(ed etiam nunc dicrum.teftibus Lufitanis, adeo pollent, vt 

 ca quxnobis.videncur inuia cognitioni humanx , perlulum 

 &iocum inueftigent. Brachmanni ifti hxreditate acceptam la- 

 pientiam excolebant.erantquc in magno honorc.IIli Cermanos, 

 alienos, nec exfapientumprofapiaoriundos, ad philofophix 

 cultum admittebant. Illorumhonoratidimi erantHylobij, fic 

 difti, qubd in fyluis folitudinibufque agerent, frugibus frondi- 

 bulque vitam fuftcntantes, &ab omni prorfus carne abftinen- 

 tes. Nudiinccdcbant : vndc nomcn Gymnofophirtarum ipfis 

 indicum. Corticetamen arborum aut lineo e filis mollibusin- 

 dumento tegebant partes.quas nstura iuffit tegcre.Quas vcftcs 

 non aquis expurgabaut, (cd inquinatas, flamniis fine noxa ab- 

 ftergaidas iniicicbant. Vini ac Veueris cxpcrteserantante an- 

 num xtatis (eptimum& trigcfimum. Cum regibus de republ. 

 de fyderum curfu , de naturx arcanis conferebant. Solcm ab 

 ortu ad occafum vfque eodcm in llatu rigidis oculis intueban- 

 tur:Caucafi frigus fine vllo dolorcdcuorabant:ignis violentiam 

 finegemitu perfcrcbaut : & fimiUbus exercitiis corpori robur, 

 animo fortitudinem afflabant. Brachmannis & Germanis 

 iftis aductfarij erant Premmx , hominum gcnusconrentionc 

 prognatum & reprehcnfionibus altum.in Montanos, Gymnc- 

 ; tas.Ciuiles, Domefticofqucdiuifura. Porrolndorum philolb- 

 I phi hocxuo in duo fcinduntur gcncra,in Baneanes ac Biama- 

 I t\es.Baneanes licct (edis inter fe difcrcpent, in eo tanien omncs 

 conueniunt, ne remanimantcm necent,caquc veicantur. Lon- 

 gisieiuniis femaccranr, denodeduntaxatpauxillum faccari & 

 ladlis fumentes. Qui inter iplbs funtlupcrrtiriofiorcs , viginti 

 diebusgcnium fuumalimcntis dcfraudant Aquam faccaruiul- 

 cedine infcdlam, auibus & formicis hibendara pioponunt:& in 

 Cambaitc aucs inorbidas in pcculiari no(bcomio prirtinx (a- 

 nitati rcftituunt ac liberasdimittunt. Echae funtipforum elee- 

 . mo^fax.Bramanes in maioci funtveneratione,quam Baneancs. 

 » Sirnt enim regia ftirpe onundi:vndc quseftores, legati & aduo- 



Hiftotias 

 Pneuma- 

 ticx qua- 

 les! 



<ftx vnum in fyftema. Prxcipui fcriptorcs (unt Albcrtus Ala- 

 gnus , Alexander Aphrodifxus , Alexander Halciilis , Anto- 

 uius Andrex.AntoniusScainus , Antonius Trombera , Auer- 

 roes, Auiccnna , Matthias Aquarius , Chryfoftomuslauellus. 

 FrancifcusSoarez, Francifcus Vicomcrcatus , Ca(par Contare- 

 nus, landunus, lohanncsLudouicus Viucs, PaulusSoncinas. 

 Petrus Fonfeca, Thomas Aquinas, Rodolphus Goclcnius, Chy- 

 nxus, ClcmcnsTimplerus , lacobus Marcini, Danicl Cranie- 

 rus , Cafpar Bartholinus , lohanncs Combachius , lohaunes 

 Vvillius, Riitgerfius. 



III. Hiftorit Pneumattca. diitiduntur iuxta pneci- 



puoffententias & opiniones eorum , qui de 



DeOyangelis, & animafcripferunt. 



Principio occurrunt libri lacri (eu Biblici, qui puram putam 

 veritatem promuut. Deinde funt Rabbini, qui parcim vera, 

 partim fal(a & ridicula dc (piricibus prodidcrunt. Tertto funt 

 Platonici , qui hanc Philofbphix partcm quibuidam egre- 

 gijs obferuationibus illurtriorem effccerunt, quibuldam et- 

 iam dclirijs foedarunt. S)uarto funt Peripatetici gcntifcs , qui 

 Pncumaticam in(eruerunt Metaphylicx , mulralquc portcn- 

 tofas opinioncs in medium attulcrunt. Sexte (unt Periparcti- 

 ci Chrirtiani, iiquetum Pontificij , qui hieiarchiam cccleftcm 

 Dionyfij mordicus defcndunt , tum Rcformati , iique vel 

 Textuales, qui doarinamdc Deo & intelligcntijs ab Acifto- 

 telc in Mctaphyficis propofitam explicarunt, vcl Mcthodici, 

 qui hanc fcientiam prxceptis methodicis compreheuderunt, 

 vc Cafmannus & Keckermannus. 



I V. Hijlorid, phyfic&fimt duplices ,fcriptortm vi- Hiftoti^ 

 deltcet Phyficorum,& rerum naturaliurn. ptyiica: 



•'■' qualcs? 



Scriptores phyfcos diuidere pofTumus in quatuor claires. In 

 prima claflc funt Hcrmctici , qui dodrinam Hcrmetis fe^ 

 quuntur : quibus fimiilimi funt Platonici , Chymici & My- 

 thologi. In fecunda clairc funt Peripatctici , & ipforura para- 



ftatae 



