Hiftorica: Cnp. XXI. 



99 



lai» 



omnf m prolpetitatcm fuam proflig.iuit C. X'itiits Velii/iantii 



ipfiiis liliiis iii liis omnibiis ijili fuic adiucor. C. iHliut £i»iliA~ 

 nui anno i « 4.iSv c-uciTus &: iiitcrtx-i^us cfl. 



X / /• P. Liciniiii 1'jlcrianHi aiino r r (. pcr omncs <Iii;nir.i- 

 tum gra^ius intiiLun Inijiciii cft confccurus. Cumccnlor cllct, 

 omncs vna voce fiixerunt : l 'alcrlani vita cmfiir^ el\ : l 'aleria- 

 aiu i prini.ivita cenforfiiit .- Valcrianni in totafui vitii ceiifor 

 fitit. Hic Impcratotpcrlccutiongm nonam inouit , cuius tcm- 

 pcftatcLanrcntius & Cvprianus abforpti funt. Tandcmvjdus 

 aSaporc Pctfarum rcgf , ipfi fuit loco fcabclli, cum cquiim 

 eonfcenJcrcti& hic rcx ipd incxtrema fcucilutc cucqm a ccr- 

 Ticc Jii pcdjs dctraxic. 



\ll l. V. £/V<«/«f G«.'//«««M fuccedit pafri Valcriano anno 

 t6o. cuiT) ancca patrisfuilicc coilcija. Hic in omncni laliiuiam 

 diirolutus , nilulquc dc Impcrio folicitus , fubuidc ui h.rc cru- 

 pit veiba : Ec^uid hal/emns infrandio ? S)!is. volnptates paratA 

 fnntf iS^atis craserit cccnafSUiales ludi!Circenfes:Gladiatortj? 

 Scenici? Hinc abomnibusfuic contcmpcus.adcoquidcm, vt iu 

 diuetlis prouinciis diucrfi Impciatorcs contra ipfum fucrint 

 fadli , qui ab hilloricis appcllantur trn;inta tyranni , c quibus 

 fucrc Sola>:inus Valcrianus jj» C. lunius CaJJiits Poflfjumus, 

 <]ui a quibufJam incatalogo Impcracorum putantur. 



XI V. &]. Aureliiis Claudius accQ^\t in(ii;nia Impcrialia an- 

 no 167. qui (i diutiiis vixillcc in Impcrio , jcipinncs & Camil- 

 los,oiTincftiue illos veceres fuis virtutibusrcddidillct. Etcnim 

 Trajani virtus, Antonini pietas, & Aui;ufti moderatio in co fic 

 fuerunt.vt non ab al:is cxenipluui caperct, fed aliis rclinqucrec 

 Gothospotiiis qu.rin tvrannos e medio toUcndos clle ccnfuit: 

 'juod illireip hoflss , hiprmcipiscllenc ^ 



X r. L. Vomitianus /i«r«;/.'j;««/.capitfa(cesanno 169 prin- 

 ccps niagis neccHarius qu.am bonus,qu6d ci clemeutia, Impe- 

 vatorum dosprarcipua.defucic. Hincdi.\ic populus , Aurclia- 

 num elle pxda.^o^um fenatoium ; icem opciaium medicum, 

 fed mala ratione curancem. Ipliiis tempore ccEpit piouerbium. 

 Trincipes ionifirioi fiofunt in vno annuh.Hlc cmxnint hifto- 

 rici, qua;nam res malum princip,'m faciat : &: rclpondent.quod 

 iiimia liecntia , tcrum copia, amici improbi, latellices deteltan- 

 di, orticiarij auari , aulici vcl ftulti vcldeteftabilcs, & denique 

 terumpubl. ignorancia. Hic Imperacorin triumphum abduxit 

 Zeuobiam rcginain. Morbo detentus non adhibuit itjcdicos, 

 ied inedia fe curauit- In eius tenipora incidit Porphyrius ille 

 blafphemus. 



XVI. M. Claudius Tacittts. primae feutentix confularis, 

 tcniporeincerres^nifuccedicanno 177. Fuit literis fupra quam 

 dici poteft dciitus , ica vt illud elogium metuent ; 6J«« 

 melius quam literatui imperat ? Cuin feneftutein fuam ex- 

 cu(aret , regeflerunc ipfi , capuc imperare , non pedes. Vics 

 fuit parcillirax , & laduca frequenter efk vfus, qua fumpta fe- 

 fomnum inercati dicebat. Tacitum hifloticum dixit paren- 

 tem fuum. 



XV 1 1. M. jiurelius Pro^/</ eligituran. 178. quemdixe- 

 ruHt vere probum : itemque e.(cmplum militi3c,& cxemplum 

 Imperij. Feliciirime namque oppreffit hoftes Romanorum. 

 Nonleuesinterun motus tyranuicos a cribus xmulis expertus 

 cft. 



XVI II. M. /«re/.!//5Crfr«/fucceditanno iSj.qui meruit 

 nomen 1'erlici.In eiuslocuinfuccedit filius Af.y<«r^//«jN/<7we- 

 rianus,&: poft bunc alcer filius ii.AAreUus Cariaus.homo om- 

 niuin concaminatidimus. 



XIX. C. Valerius Diocletianus zh exercitu fit Imperatot 

 an.iS^ & couforcem Imperij eiigit Jurelium Valerium Maxi- 

 niianum.quiduo cyrannos canquamgigantes Cencimanosde- 

 ]euerunc,& decimam pcrfecucionem omnium maximam ad- 

 uerfum Chriftianos mouerunt- Hinc Diocletianus pairim (ibi 

 hoc monumencum ^Qnizcw.Diocletianus amplificato Imperio, 

 ly deletonomine Chrijliano. Voluic etiam adoiari , & cdi(fto 

 fanxit, vt omnes (ine dil^criminc profhati pedes ipfius ofcularcu- 

 tur; ciim antea nobiles ofcularencur manus Iinperatorum, vul- 

 gusgenua. Fuitalioquiprincepsvidtoriolidimus- Tandem fe 

 abdicauit Imperio; ciimqucacollega. monaetur vtrediretad 

 imperium, refpondit,fe pefte hberatum , nolle amplius venena 

 imbibere.nec turpe elle homini,qui fclicitatem in animo pofuir, 

 honeftara profiteiipaupertatem. Ab anno XVIII. Dioclctiani, 

 in quo illeauxit perfecutionem conf.a Chriftianos , JE.oy<pcij 

 Coptitr Chriftiani,ordiuntur Terich Elkut.id eft,a;ram marty- 

 rum Copticam ; & jEthiopes annum iftum Diocletiani vocanc 

 jmno niy. annumgratis.. 



XX. (^ XXI. ConfianliumChlorum^Galerium.Dio- 

 cletianus & Maxiraianus priufquam fe Imperio abdicarent, 

 ■ Auguftos appellant:& hi adeunt Impcrium anno ly j.F/. uitt- 

 reltus Conflantitts Chlorus natura erat mitilfimus , & fiiflilibus 

 in mensa vtcbatur. Spiram condidit, nominc acohorte impe- 

 latoria faCto. Chriftianorum apoftatas tanquam Dei prodi- 

 torcs , & coutra Deum perfidos Imperatoiis feruitio indignos 

 cenfuit : illos autem qui conlbntiam probauerant, ftipatores 

 fuos & regni cuftodes conftituit , diccns : Id gcnus hommum 

 plurisquain arraria ingenti thefaiuo refcrta merito xftiman- 

 dos. Confiantiut i^-> C. Ctderius VaUrius Mnximits Fl. V.ale- 



Tom. I V. 



rium Scurrum & Caium Galeiium Val«ium Maximinuin 

 collc>>as allumunr. Maxentius ctiain & Licinius hoc tcmpore 

 le ingciunt,e quibus M.yliireliits Maxinliu). fuit libidinolidi- 

 mus , adco vt nnniftros libidinum habcict a ooulilns ; itcm 

 ctudclidimusi vndc Chrilluni dixcrunt , ipfum fimilcni edc 

 pocn,c I haiaonis. C. Vatcrius Licinius fuit hoilis litaaruin 

 acertimiis , & fubinde frequcntauii illud Venenurn y* pef/ir 

 funt phitofophi ^ oratorcs. Ipfc ctiani litcraium adco cxpcis 

 fuit.vt noinen decretis vix fubfciibevc pollct. Vtcique hic ty- 

 rannus vidus eft a Conftautino , primo Imperatore, qui Ec- 

 clcliam .1 pcrdcutionibus tc(pirate fecic. Cxtcrum valdc hic 

 pcrturbatacft C.elarum ("cries obconcuidim niultoiumlnipp. 

 nuineio (eptcm ; quorum h jc cft feries niodo cxpiclla. i . Au- 

 vclius Valeiius Maximianus. 1. Fl. Aurclius Conflamiu? 

 Chlorus }. C. Calerius Valeiius Maximiaiius. 4. C. Galcrius 

 Valeriu.s Maximipus f . Valerius Sueriis.6.M Aurelius Maoccn- 

 tLus.^.C.Valcriusl-icinianusLicinius. Quifermc pra-tcreuntur 

 abhiftoricis , ita vt ab hiftoria. Dioclctiani fiat ttaiifitusai 

 hiftonam ConftantiniM. 



Capvt XXII, 



J^eTertfoarticulo quartx monarthiie. 



Vrjeczvta. 



TErtiiis quait^ inonarchije articiiliis cft a Con- 

 ftantino M. vfque ad Carolum M. feu fub anno 

 Chiifti 305. vfquead 801. 



Titiih funt XXXV. iuxta nuinerura Imperatorum 

 Gricorum , qui continentur his veriibus mcmoiiali- 

 bus; 



t i 



Conflantinsts,^ hincprima eft diiiifio fmta: 



5 4 J 6 7 



Julianus,Iottiane,VaUnt duofiratia Flaua, 



8 

 Theudofiits Magnta.-pofi altera fcifito facia: 

 Occafum turl>ant,orientem h£.cfieftra gHbernants 



9 10 it II 1} 



Arcad : Theudofiuf , Martianut , & fnbo Leones, 



14 ly 16 17 18 19 



Zeno ^ Anafi-afitts , lufii tres , atqae Tiberim, 

 iO II 11 



Mauritiits , Fhocas , HeracUus iy maUfanb 

 15.14-i.j 16 17 18 



Tres , 1'ogonattts , ttim lufiiniane, Thilipfie: 



29 50 31 31 



Arthemittt, Jionumqtte Dei,Leo,Copronymufqite, 



33 34 3f ^ 

 Hinc Leo, Conft.Iren.plfl terttafcifiiofaHa. 



Horum Impp. prasnomen fuit Flauius : & ipforum 

 Imperiumdurauit quinque fccula^vidcl.^.j.^.^.S. 



Re 



G V L ^. 



CLiH N T. 

 Hiftotia 

 Conlian. 

 tini M. 



I. Secuhm quartum 7\(.T. compleElitur titulos 

 oUo. 



I. Tl. VaUrtHS Conftantinits Magntis natus in Priranniis, Hiftotia 

 fuccedit patri Conftantio anno )o6. Vincit Maxentium , Pha- quarii fe- 

 raonem illum N,T. & m conflidu vidct fulgidam crucein , fi- "■'■ " "^ 

 milem Xliteta: primxiii nominc Xg/isriis ,& lia'C verba infcri 

 pta : In hoc vinc e, 'E» riirsi »;')(5t. Vincic etiam Lici- 

 nium ; in qua pugna vidct duos cquitcs , qui crdunt legiones 

 hoftium. A rebus preclare geftis accepic nomen Magni : & di- 

 ftus fuic reftauracor generis humani , Iibcracor vrbis , piopa- 

 gator Imperij &fundator fecuriratis .vtern.e. Byzantiura or- 

 nauit & firmauit, tranllatis eo axiomate Imperij & ornameu- 

 tisex Afia, Euiopa, & Africa. Hinc dicunt, Conftantinum nu- 

 dafic vrbes , vt Conftancinopolin ornaiet, quam etiam voca- 

 uit !«v'r4l^i»,nouam Komaiu : Quatranftatione Iinperij, & 

 ItaliE& totiusOccidentis ftatuseftlanguefaflus.Hiceftlm- 

 peracor, qui propagauit rellgionem Chriftianam longe lateq;. 

 Tamctfiveto amplinimis pnuilegiis, indultis Scimmunitati- 

 bus Grnauit Ecclefias : fiftitia tamen eft donatio Conftantini 

 M. qua Papiftx dicunt , Italiam dono cediirc Papx , tanquam 

 patrimonium Petri : cum nullus locuples auchof hoc tcftctur, 

 &conftet Conftantinum M. paulo ante obitum diuifillc Im- 

 peiium totum intcr tics filios , vtnacu maximo Occidentem, 

 fecundo Oricntem , tcitio intciieiflam regionem aflignarcr. 



I i Huc 



