/50 Encyclopdedi^ Lib, XXXV. 



Terestt- 

 CiatioMc- 

 chanica 

 & niilita- 

 tit. 



reregti- 



natiofa- 



nitatis, 



opum,& 



amiciis 



causa in- 



ititiitt. 



Seregri- 

 tiatio 

 niulti- 

 (plcx, 



Teregii. 

 natio 

 [finci- 

 pum. 



XVI. Fereg>iMtiB»i^ """^^'^"^'^'^ ^ "^^^^^'^^" ^'^'^ 



erit ratio. 



l. Mecham^»si\U?ieMci cipcndat, qux ars difcenda.quae- 

 qu= cxcmpla fpcc^tanda, quo loco. Non cnim ti.cchan.c.-c .r- 

 tcs in fin/.lis vrb.bus funt exdcm. Stc v g arclr.tcai.lbca.- 

 lii piaorcs, tcxtorcs,qusobfcrucnt,habebantin Itaha;hsuli 

 &fabrio.nncgcnusinGcrmania. i.l»>?iiht^nperLxrnmn.ne 

 idoperadctur',vc inimicisquocunque modo incommodctur, 

 li amicorum agri&: opcs, non miniis , quam noftra conlcr 

 uentur : pcrpcndatur, num loca. per qux duccndus clt excr- 

 cicus,fintamicavel inimica,commoda vcl incommoda.falu- 

 bria vcl infalubria, cxpcdita vcl impedita , cxculta ve! dcfer- 

 ta,plana vcl moncofa : adhibcancur rtracagemara, vigilantia. 

 fortitudo^hoftui manus prxucniatur dolosa (imuUtioiic.vt- 

 putaquietc,diftraaioncexcrcitus perpartcs tranfinifh, me- 

 £U inicfto proditionis,irrupcionis,pciicuIi cuiufcunquc & au- 

 xilij , vidori.T: rumorcpacis , foederis, paftiouis , locietatis 

 mcncionc, cfFugij ac libcrtatis practextu : curetui , vc cuada- 

 inus hoftium manus, nc vim nobis infcrant, dum viarum & 

 tcmporiserroredccipiunturiautaliquaie intcriefla.vc vallo, 

 muro .flumine, icem poncibus abicais, quo miiuis excrci- 

 tum adoriri polfinc, dccipiuntur i aut impredionem acopus 

 nofttis fuftincrc coguntur , idque copiis vcl coniunftis, fo- 

 ■lcrti acici difpolitionc ,quiE maximc ad fuperandos hoftes 

 vi^eatur cifc apta , vel partc catum hoftibus oppofita , qua- 

 rum confpec'"^ minusde infidiis a tctgo imminentibus hnc 

 folicitiitcliquos vcrolongioriviarum ambitu circutr;duccn- 

 do.vt fic ab ante & ponc inftantibus vtrinquc induli k-uioii 

 ncgotio pcllainur. Quod fi nulla artulgcjc fpcs vidori.t ab 

 holHbus reporcand.T , proptcr noftrarum copiarum infirmi- 

 tatcm tum cxpcditiftimum cft, impedimcntis omnibuspoft 

 fc reli(ft;s in fugam (c coniicere. Dcnique curctur.vt cqui.pe- 

 cunia, commeatus, arma, veftimeuta, machinx, naues, & (1- 

 milia, nos non deftituant. 



XVII. Perecrinatio fanitatis , opim, & amicitix 

 caitfa qiuihfiituitiir, h£c habct pr^cepta. 



I. XnperegrmittionevaletudinariaconMintm medici.quo- 

 nam in loco fanitas amifla poirit tccupcrari ; & diligcns ha- 

 bcatur ratio retum non-naturaliuni,qux dicuntur a medicis: 

 vti funt aer,alimeta,fomnus,vigilia,inanitio,replctio,mocus, 

 quics , & animi afFeflus : deniquc fpccialia pricepta obfcc- 

 ucntur in pcrcgrinitione ,qu.T fufcipitur ad fugiendam pc- 

 ftcm.abigcndam labem , curandam fcabicm &c. 1. In-pere- 

 grimlione qiu fpum cauiafufclpitur, cogitandum eft de modis 

 acquircndi , quiconftabunc proprii induftriaSi humanica- 

 te alicna. Nimirumopcs acquiruntur commutationc, opc- 

 rx locationc , donationc &c, Sic mercatorcs dant opcs, vc 

 viciftlm accipiant : legatiacquirunt muUcribus .militcs fti- 

 pendiis, mcchanici mcrccde , dodorcs<Jii5'>'xr?«/-, mcdicio-s;- 

 rf 01; &c. j. In peregrinatione amicilii ergo ftfcepiahibcndA el\ 

 ratio pcrfonaium & locorum. Concrahicur cnim amicitia 

 cum acqualibus vcl inj:quahbus,immediati; & coram vc! mc- 

 diate per literas & alios amicos , oblatidne officiorum vel 

 commendationc aliorum. Conferuatur litcris,alloquio,con- 

 uerfatione , muncribus , dcduLtione , comitacu , obfctuancia 

 omnis gencris. 



X V 1 1 1. P ercgrinationis multiplicis hdcfunt 

 pracepta. 



I. Pcregrinationis multiplicismultipliria funt prxccpta, 

 cx fimplicium intcr fefe coniuniftione dcduccnda , hac ta- 

 itien lcge,vt praicipui fiuis potiora quoque fint pt.xccpta, 

 & id folicice caueacur , ne pcregtinatio vni fiui infcruiens, 

 alteri officiat : vt fi quis lingux causa pcregrc proficifcens, 

 morcs interim pcffimosimbibat. Fines igitur uiligcnter cx- 

 amincntur , vtium fibi inuiccm contrarij fint vcl confen- 

 tanci , digniorque indignioii ptxponatur. t. Q_uidamfines 

 acqucfunt principcs : vt fi quis & ftudiorum & lingua: cau- 

 sa Italiam pctat- j Finium fccundatiorumratio obitet can- 

 tum cft habenda. Sic mcdicinx causa tcaliam petens , vu.i 

 cadcmqucopcra poteft & linguam addifcerc Italicam, Bc loca 

 vatiaobfcruatc, & naturx aicifque miraculacognofccrc. 



XIX. Peregrinatio principim , idefi, regum, co- 

 mitum &c.fic infiititatur. 



In ptincipe requitur animi confidcntia : tum prudentia, 

 inocrfona velcum grauitatc fcruanda , vel interdum diffi- 

 mulanda: item robur & agilitascorpnris . natandi pcritia. 

 1. Sumcus rcquiruntur ingcntcs. j. Amicitix corum.per quo- 

 rum loca principcs ttanfeunt, inprimis concilicntur.^.Com- 

 mcatus & vcftiius erit principe dignus. j.Duiftorcs periti 

 & fidi adhibcantur i itcmquc cuftodes probatilfimx fidei. 

 v.PfincipcspcicgtiiuntutYC fibiparcnc cognitioncra loco- 



rum & linguarum,vc! cumaliis incant amieit^iam.vel vt mo- 



res addiicanc ,vel vt ordincnt ac conftituanc ics &negotia 

 regnifui, vcl vt vim infciant auc rcpellanc. 



X X. Peregrsnatio legatorim is regnli^ confiat. 



I. Lcgatus fit prxditus virtutibus pcifoux fux conuenien- 

 tibus:vti luit Imguarum petitia, cloquentia, prudentia, for- 

 tirudo rbbertas , fiuc miffiiTia, popularitas ».vibanitas, & fi- 

 dcs. i. Idcm habcat xtatcm idoneam ei , dequo agendum 

 cft,iiegotio j. Sit prxdiius pulchrirudinc, non qux in vcnu- 

 ftatc , fed qux in dignitate cft pofica i non illa mulicrcula- 

 rum , quam pcrmulti cum maxima virilitatis iafturaraen- 

 tiuntur , & mangonica atte fibi conciliant , vtpote cerufsa 

 aut calamillro , fcd ea qux in legitima omnium partium 

 cor.formationccft , vt in magnituume, numero, figura, fi- 

 tu. Itaque non eritmonoculus, (urdus , claudus, aliovecor- 

 poris vitio infigni notatus. 4. Lcgatus fit nobilis, vcl gcncrc, 

 vel doitrina, vcl virtute, vcl his oranibus Cmul. 5. l-^ccunia 

 in itcr fufficicnte fit inff tuftus : vcftimcntis vtaiur dccoiis, 

 nonridiculis , aut ingratis vifu eis quos aditurus eft. 6. Co- 

 Hiitatum fibi adiunftum habeat honeftis conftantcm ho- 

 minibus . qui non fint pctulantes , ncc fordidi , ncc Ccmcte 

 aliquid tcntent.nifi irapetraiaa loci magiftratu venia. ?• Lc- 

 gatio fufcipitur ad amicos, vel iiiimicos'. Ad amicos:puta raa- 

 giftratus vcl focios. Ad inimicos:vcl ad res repctcndas.vel ad 

 dcditionem faciendam, vel ad auxiiia inhibcnda 8. Legatus 

 probe habeat cognita loca , qu.x adic, &: pei: quxic rcditquc: 

 morcs itcm gcntis,ad quam mictitur. 



XXI. Peregrinatioprofejforimfit eiufmodi. 



I. Ealoca& eos homines adeant , quibus profcflionem 

 fuam acceptam fore norunt. i. Sccura ferant , qux ad artis 

 fux profcllionem ncceflaria funt. 3. fincm hunc habeant 

 propoficum. vtartem fuair. cxerceant autconfirmcnt, vt ho- 

 ncftcfe fuofque fultentent , non vero ob turpem quxftum, 

 aut nefcio quam famam iiominis vcl potius fumum. 4. \a 

 piofcftlonc fc accommcdenc auditonbus , qui variantinhis 

 Sd iHis nationibus. 



XXII. Peregrinatio fiiidiofurum cuiufcunque facul- 



tatisfic inftituifor. 



I. Confiderent.quid, vcl quod ftudiorumgcnus fequi co- 

 gitent : deinde, vbi & a quibus difcerc velint. 2. Adminicula 

 adperegnnandum nccenaria ne ncgligant. 3. Adfcilcant fi- 

 bi comitcs icinciis , quinontantum lingux morumque pe- 

 riti fint, vcium ctiam.quibus in locis quid obferuandum fic, 

 noiint,ne fcftinando frudum pcrcgrinationis negligant. Ea- 

 ptopter mcrcarorcs plciuqucopportuniquidem. ledproptcr 

 diucrfum peregtUiationi.'^ (copum parum id< nei ftudioforum 

 comites exiftunr.^.In pccunia alFeruar.da & etoganda to cau- 

 tiorescflc dcbet.quod.ciim iuuencs fint.rcrumqivfu dcftituti, 

 proptcr iraperiiiam ac limplicitatem infidiis male fcriatorum 

 cxpofitifint. f- In pugilhr.biisadnotent, qu.c poftca in cphe- 

 meridesrcfcrarc. 6 Intcritcr faciendum lcgant vnum aliqucm 

 authoicm ftudiis luis accomraodum. 7. Comparcnt fibi pro- 

 batiffimos authores, quos poft iter confedum lcgant. 



XXIII. Peregrinatio ephororum,id efl, inJpe£lorum, 

 feuprdceptorHm, hos hahet camnes. 



I. Qux ad patrem , qui filium pcregrinaturum comitatur, 

 prxcepra fpciflant , eadem ad infpectorcra pertincnt Pcie- 

 grinatur cnun eiuscausa , cui prxficitur i.Ephoi us fic pcii- 

 tus locorum, qux adeunda funt, & rcs obferuatione dignaS 

 iii piomcu habcac , eafque capcui difcipuli accommodet. 

 3. Qui hoc munus fufcipiunt ita meminerint illud libi adrai- 

 niftrandum,vt notrrantum funt fmi^is ixiav, fcd etiam ^Tfn- 

 xli^-s "i^y" Itaquc non (olum prxceptis vericaccm acvirtuic 

 doccanc , (ed etiam cxcmplis bonis prxluccant dilcipulis. Id 

 autcm prxftabunt, fi fincdiligcntes & affidui in officio, vigi»- 

 lantes & tcmperantcs,fidi in doccndo.circumfpedi in mode- 

 rando & dirigendo difcipulorum ingenio, libeii & aperti, fe- 

 ucritutem facilitate temperent in corripiendo & indulgendo, 

 humani iuxta & graues fint in conuerfando. 



XXIV. Peregnnatio puersrtm & adolefcentttmfit 



eittfmodi. 



I. Pueii & adolefcentes non pcrcgiincntur nlfi cx volutate 

 fuoium.i. Ipforum impciiiia boni pixceptoiis piudcntia di- 

 rigaiur.in liiiguacxcolcnda.rationc fiimanda,raemoriacxer- 

 ccnda. j . Imbccillitaspueioium & adolefcentum, itinciisU- 

 borenoncftaugend3ifanit.ifque icila viiftus latione cft con« 

 feruanda. 4. Peregiinatfonis comites optimi dcligantur , nc 

 vcl tantillaconueffatioimproborum {o;tumfataDimos te- 



ucllos. 



Petegti 

 n.uioli 

 gstoiu 



Pcie 

 fciTc 



nat 

 dio 



\ll 



\% 



