264 Encyclop^edi'^ Lib. XXXV. 



habeadini. T^rafM eft feaio miior m Icge Mofis , qus 

 vnoquoque fabbata in fynagogis legitut : alias Seder (ySidra. 

 Diftindio harum fertionum aiccditur iiidc abEzra : ct;i vulgo 

 ad Mofen ipfuni refcitur. Ex ^ff.i 5.1 i.conftat.tcmporc Chri- 

 fli & apoftoiorum hunc lcgendi morem fuillc reccptum. 

 Ji'tpf>tharah eft lcilio proplictica , qux lc(flioni Molaic.t 111 

 fynafo^a fubiicitur. Diltmdio harum fcctionum putaturellc 

 fafta^tcmpore Antiochi Epiphanis. Fadacft autem hac rationc, 

 vt (eftiones prophetics fcAionibus Mofaicis vtcunquerdpon- 

 <1erent, vel (enfu, vcl mernoriaii quodam fymbolo ItafcClioni 

 niWNna fubiungiturleflio prophctica Efa./\.i.v.^ adverfi i. 

 f.43. qua: ita incipit : Sic ait Deus fortis lchouah crcatorca-lo- 

 rum. Qua! autcm fedio prophetica fcSioniMofaicx rclpon- 

 tleat , fpeciali Tabula folet indicati vcl in finc Pcntateuchi , vcl 

 in calcc Bibliorum.In Bibiiis Venctis Maforethicis ctiam propo- 

 iiitur Tabula , qua: contuietrationem Sidrarum a Maforethis 

 inftitutarum,eamqucnon tantumquinque libtorum Molis,fcd 

 vniuerforum Bibliorum. Porro in vniucrdim funt fedioncs j4. 

 Itaque bis coniungunt duas fc(flioncs brcuiores , vt integra lcx 

 toto anno abfolu.i^tur. Ad cxtrcmum Parafchah alia cft nmn3, 

 aperta : 3X\a. 7Tiiy\TVa claufa. Illaincipit ab initio lincae , & indi- 

 catur per tria maiufcula S : hsc incipic in mcdu linea, & (igni- 

 ficatur per tria maiufcula jj. 



Selliones mmorcs funt capica & verfus , qui etiam commata 

 dicuntur. 



Maforah capitnm e^ in legitima ipforum diftinifliotie :de 

 qua videpaulopoft. 



Mafirah verfuum fpecflatur in hifce tribus.Prinr//i(o nume- 

 rus verfuum in tine lingulorum librorum ftatim fubiungitur:&: 

 in Lcge etiam finguiaram Scftionum niaiorum numcrus ex- 

 primitur. DWnrfemcdiuscuiufquelibri vcrfus fcorfim notatur, 

 fuin iuxtaipfum tcxtum,tuminfinecumfquc!ibri Denique va- 

 rix vcrfuum affccliones ciica voces & literas ipfaium pafllni 

 pei totara Mafoiam obfctuantui.De his vide pauio poft m Ma- 

 ibra fpeciali. 



Maforah ■vocum rcfpedlu loci, quem in libris impreflis occu- 

 pat, elt duplcxjfinalis lU textualis. 



Maforah magnafinalu cft , qua: in fine magnorum Biblio- 

 lum collocata, ordine alphabctico proccdit , propofitis vocibus 

 prout aduabus primis in radirc fua literisincipiunt. /'r;«j ta- 

 men in vnaquaque alphabeti litciagcneralia & comm unia qui- 

 dam proponuntur,qua: ad iftam literam ciufquc communcs af- 

 fediones pertincnt. Deinde progrelTus fitad voccs ipfas, quje 

 a quaque alphabcti litcra incipiunt , fecundum formani radicis. 

 Terttoloco poft ordincm alphabcticum huius Maforae finalis 

 afperfa funt qua:dam mifcellanca ; qui collettorihuius Mafo- 

 12 lacobo Chajim intet laborandum , finc dubio exciderunt: 

 quoE tamen in pofterum ipli corpori Mafora: fuis locis com- 

 mode inferi potcrunt eutarto fequitur catalogus vocum , in 

 quarum ledione diircnticbantduo magni Critici&: Acadcmia- 

 Tum ludaicarum re<ftorcs,Bcn Afcher,&: BenNaphthali, quidi- 

 «ftusfuit lacob. Ille magiftratum geflit in tetra Ifraelis , hicin 

 regno Babyloniae. Illum fequuntur ludfi occidentales, hoc eft, 

 qui habitabant in terta Ifraelis : hunc,oricntalcs fcu Babylonij. 

 G^uinto fequuntur voccs , in quarum ledione differcbant 

 A.adUinchaim & Maarbaim, hoc cft, orientalcs, fcu Babylo- 

 liil,& occidentales , fcu ludjci in terra Ifiaelis , qui Babylonis 

 erat occidua. Voftremo adicfta eft porta accentuum,ideft,Intro- 

 dudlioilluftrisin vniuerfam docftrinam acccntuum. Atquehoc 

 cft corpns Mafor.T magnx {ma!^\%, fexfartibus diftinftum. 



k'aforah magna textualii cft,qu:rad tcxtum cuiufquefolij 

 adfcriptaeft.cmus vocesquafdam prxcipuas teccnfct Occupat 

 autcm locum proxime fupra & infra tcxtum, quandoquc ctiani 

 adlatus, vbi commcntana kabbinica deficiunr. Viic primb 

 ponitur vox tLXtus : deinde numerus.quotics repctiatnr : terttb 

 fubiiciuntur locabiblica i» xi?///^/oautem cuiulquc libri.cir- 

 ca priniam voccm maiufculam occunit Mafora prolixior, la 

 quadiangularcm figuiain didufla , quae non fcmpcr ad textum 

 iftumpcrtinet , fed communia quardam plcrumquc continct, 

 ornatus causa ibi pofita. 



Maf rah parua eft.qua; literis numeralibus, vocibus decur- 

 tatis & (ymbolicis , ad latustcxtusinterius , aut ad latus extc- 

 rius.fipauloprolixiorlit, breuiterdclcribitur. 



Cenfura Maforethica fcquitur , qux cft circa capita, vcrfus, 

 voccs,& literas. 



Cnnfuram ctrcacapiia & verfus vidc mox in Maforafpe- 

 ciali. ^ 



Cenfura Mafrethicacircavoces pofitacftin iftis fex.Etpr»- 

 mo quidem MjliMcth t- notaruut gcnLun.im ipfuum ledio- 

 nem (5cfcriptioncm , vbidiiictfitjsaliquaoccurrcbat. Diucifi- 

 tasillanotatur pcrpSca. id eft , i-ip & 3>r3. Obfciuauitau- 

 tem Elias Leuit.i voccs diucrfa: lcdiionis & fcriptionis , nume- 

 roRiX. cxqaibns<,.funtinLe!;c,4U in propiictis , JI3. in 

 h.ii-iographis. Scd Buxtoinusauthor -ft , fe obfcru.ific mu!t6 

 plures. ( .ctctum dc hilcc np 84S. mciiro B.rrbincl & Eli.is 

 arjiuunt Kimchium . qui notas coriuptionis ellc volcbat :cum 

 fiiK infiuita; diligentix tcftimonia,v: ait Brnghtonus Oiper Dan 



9. Atqueh.tc eft prima pars ccnfar.-v; Maforcthicx circavoces. 

 Secundoloco aotantUr voccs pleac vel dcfcCtiuc fcript.c , vidcl. 

 cum litcris quicfccntibus , vcl finc illis Tertib Jocus vocum ui 

 v.Tfihuseft: notatus.puta principium, medium, vcl finis verfus. 

 Vbi ctiam fimul addirur Ibrma , quam vcl pcr fe , vcl proptcc 

 acccatum aiiqucm habucrunt. Siuartb Syntaxis vocum noca- 

 tur , quando verbum cum pcculia. i nominc , aut cum pra:pofi- 

 tionc aliqu.a certa iungitur , cum qua comniunitcr iungi noii 

 lclct 6)utntb fit;nificatioin am.biguis adnotatur. Sunt autcm 

 ambii^ua duum gencrum , rcucra & opii.ione. Jdexttenium 

 vocafcs & accentus a Malbrethis obfcuiati funt : ica ncmpc, 

 vt voccs vocahbus & accentibus dii^crcntes , vbi peculiaris 

 qu.rdamoblcruatio«tltditfcicntia id poftularc vidcbacur , ad- 

 notaucrint. Omnibus auccra his & numcium , quoties i & lo- 

 cum , vbi fingulx cxtcnt , adieccrunt. Q^od attincc ad cn 

 id cft , O^IB'3 npn aptaiionem fiue correcliohcm fcriba- 



r«>«.AbenEzraillainplcrumquc reiicit; &:redc quidcm,vt fu- 

 pra dicebamus. 



Maforah literariim eft in fingulavi ni^ura pofitu,& numero 

 ipfarum. 



Fi^ura literarum fingiilaris eft maiufcula,minufcula,inuer- 

 fa , vcl extraordinaric punftata. Cuius diuctlitatis caula hodie 

 ignoratur. In gcnerc tamen auc attcntionis,aut arcana: fignifi- 

 cationis causa hoc omne primiius faiSlum cfie reifte oblcrua- 

 tur. Scd videamus fingula. 

 Litert MaiufculA Minufculi 



t<i I. Chron.i.i. Leuir.i.i. 



3 Gcii l.i. Prou.jo. I j, 



Ji Lcuit.ii.jj. lob.y.?. 



n Deut.6.4. Prou.i.S.17. 



n Dcut.51.6. Gcn.i 4. 



1 Lcuic.t1.41. ScEfth.? 5. Num.iy.ii. ScPfi^.^. 



t Mal j.ii. Efth ^ i). 



n Efth.i.6. Iob.jj.9. 



U Iob.9.j4.&: Ecclcfy.i. Thtcn.1.9 &:Nii.) 1.14. 



' Num.14.17. Deut.jiiS. 



3 Pfal.80.16. Gcn.i j.i. . 



h- Dcut.iy.i8.& Leuit. ii.jc. Thren.i 11. 



Prou.i.i. Deuc; 1.17. &Leu. 6.4. 



&Nch.ij.jo. 



j E.xod.54.7,&R.uth.3.j. Thien.4.i4.& £^44.14. 



Icr.j9.15.rrou.16.18. 



D Ecclcfit.lj. Nah.i.j.&Pfal. .7.J. 



j! Dcut.6.4. Thren.}.}6. 



S Dan.tf. 10. &Gcn.jo.4'i. Dan.6.io. 



3: Eff6.io. Ier.i4.i.& lob. 16.14. 



Pfal.84.4. 

 T Exod. 54.14. 



V3 Cant. i.l. 



n Deut.l8.l3.& Efth.9.19. 



Exo.5i.i5.&Gen.i7.47 

 Exod.ij.i9.& 54.16.1. 

 Sara.ii.ij. Eith.j.j. 

 Eft.7.7. 

 Efth.S 3. 



Atque haec funt duo alphabeta literatum maiufcularum & 

 minufcularum : vbi iiiteidum quidara licerx duplicantur vcl 

 triplicantur. Soletautem duplex caufa harum litcrarum adfcrri. 

 i.Litcra maiufcula in gencre notatrei,dc qua agitur coramen- 

 dationcm,vel exairgerationcm : minufcula,diminucioncm ,v4j 

 concemptum. i. Licera raaiufcula & minulcula tfi ccrminus 

 ccrci numcri liccrarum, vcl a proecedeuci maiufcula, vcl a priu- 

 cipio libri , vel alio loco olini ex pcculiari indicc noto cxcmpli 

 gtatia n minufculum Gtnef.i. cfc tcrminus numcri a principio 

 iibri,qubd fcil.finc hucufque licerae 1 1 11. Litcra 1 in Lcw.11.41. 

 eft mcdia litcra totius Pcncaccuchi : & ab hac liccia vique ad i 

 maiufculumitw 1 j. j j.fuiulicera: i^co.Litcray lfal.%o.n. 

 fufpenfa.eft mcdia liccia iibri 1'lalmorum. 



Litera inuirfa cft vnica , vidcl. Nun, Inucrfa aucem eft no- 

 ucm in locis : vidcjiccc Num. 10. lerjCj j-.f.i 1. 1 Pfal.ioy.v.if. 

 i4.i<;.i6.i7.iX.40. Occurnccciain N'un in obliquum contot- 

 tum Exod.yc). Significatur autcni liis in locis vcl pcrueifitas 

 & contortum cor, vcl retroaclio. 



hitenfurfum inx-ocefujpenfa. funt quacuor : videlictr Nun, 

 Jarf. 1S.50.& A|in,P/i/.i &. I q.yoi jS.xi.i j.c? I J. SiguificaCHi: 

 autem velimpijtas, vel cxitus trillis. 



Litcn pU''Ctats. extraordi^iarie fiint quindccim : dcccni it* 

 Lcgcquatuorin prophetis vnain hagiogiaphi.% Cen ii^.f.c.ig.' 

 9.^.9 1.5 j.f.j ; 4.f.?7.ii.N«w?.5.j9 r.9.10 f II jo.f«/>.is.ij.. 

 Dew/.iy.i^.i Sam. i 9.19 t.f..^.^.'j.E'^ech ^a ii ^ rurfus r.^s. 

 i^.ii.i^/iy.i j.lnqiiindccimhitcc vocibus liccra vii.-' vd aitcra 

 excraordmane pundis quibufdam fupeincnocata fuit.non qui. 

 dem vocalibus,fcd fymbolicis, qu.r Icnfus alicuiu.s arcani lym- 

 bolafuciunt : quoiiim fymbolorum explicatio olini cogiiica, 

 apud polferos in obliuioncm vcnii.^^ingu/arh pofilus literarum 

 ejl daohus in locis. Priinus cft Efa-).b. vbi Mcm finalc eft 

 in mcdia voce. Altcr eft Neh.i.n. vbiMcm apcrcum eft in 

 fine vocis. 



Numerus literariim a Maforcthis accurato calcnlo fubdu- 

 (Sus occurrit in artiriciofiirimo cantico R. Saadix Gaon , qui 

 tuic rcdor Acadcaiia; Souans in Babylonia , anno Chii- 



fti ny. 



