Scdio X I. Dipnofophiftica. 5^5 



80. Chorer ortum diixi-riiiu a ii.itma. Siciit eiiiiii Iiomi- 

 ncs in rebus atiucrfis varios inotus & s^cftus edunt : lic &: in (c- 

 cundis. 



81. Saltationum ilifFerentix rumuntur a motu , a regioni- 

 bus.inuentnribus , habitu. Quiuruolcx antiquirus fuit vdis 

 faltationis : facer, fupcrflitiolus m l.icrihciis , thcacticus , mili. 

 tavis, conuiuiaHs Sacv.i laltatione v(i funt , Dauid, i. Sam. 6. 

 Mana.Mohs fororE.w.i!. ij. Muiicres occilo GoHatho. Ifrac- 

 liti Exod.ji. (aitarunt Ciltatione idololatrica. Hodie Chri- 

 itiani iuSvria dic re(urrc<!ilionis Doniinicx , nec non aiiisce- 

 lebribus fellis veniuntin temiiium cum iyris & citharis , & 

 plalmosintcr fe cantant, ac vna , (bbvic tamcn & modefte, 

 fjorfim viri , & leorfim mulicrcs Qltant. Et Papifta: (eflis 

 dicbus potant , (altaut. Apud Gr.icos oiim laltationcs inpri- 

 mis adhibit.v in conuiuiis. lifdem dediti fuerunt Iuda;i vt He- 

 rodias , Marc.6. Apud Romanos veto (altationcs crantpro- 

 brofiT: , vt ellapud Ciceronern ; qui Murjen.v; iioc crimen ex- 

 probrat :Nemo ( ait ) faltat fobrius,nifi fovtc infiiiiat , nequc 

 in folitudine , necjue in conuiuio modcrato & honcflo. Aft 

 hodie nullura aoitatut conuiuium apiid barbaras gentcs & 

 Chriltianos finefaltationc ; iuxtaillud tritum Gallorum di- 

 (Sum -.ApresLi pance la danfe, id ei\ , e;ulain fequitur (altatio. 

 Sunt autein hx faltationes rauitvs nominibus improband.t: 

 Inprimis theoiogice , medice, & iuridice. Theologici i. Tranici 

 enini funt exitusfiltationum , Matth.6. Hodic quoque (ai- 

 tatores & faitatrices fe coniiciunt in maximum honoris , fa- 

 ma:, pudiciti.x , vita: atque faiutis difctimcn. i. Sunt animi 

 furibundi argumenta. Vcnctica; delciSantur choreis. j. Ex 

 vino & comellatiombus oriuntur. Cum igitur ebrictas ma- 

 ter fic faltationis, maia vtique filia 4. Ethnici veteres erant 

 lioneftiores Chrillianis. Hi cnim faltanc contulo fcxu : illi ve- 

 10 aiitcr,feorfimvin faltabant.fcorfim & ((rmini ;. Sunt cau- 

 fa mali Si ci( S' i»*»}''!'»''''*^ ■>"« ijat», multo magis e conta- 

 du,compIexu, bafiis, qu.t in faitacionibus funt vfiwta. Etiam 

 ipedatores irritantur ad libidincin. 6. Muka: zelotypiz , fini- 

 ftca; fufpicioncs.odia, iuvgia hinc oriuntur. 7. Saltationes iftae 

 funtfere contra omnia Dccalogi prjEcepta. Medici. Nam mo- 

 tuspod cibum fumtum eft: perniciofus Ittridici. Si gences, 

 exceptis Gr.Tcis , damnarunc ttipudia , quanto magis noftrum 

 crit? Scipio Africanus repudiauicceu inhonefta. Apud Roma- 

 nos faltationes fuerunt infames. lulianus Imp. magnopere 

 ab iis abhorruit. Hodie Mofcouitx nullas ducunt , tefle Sigif- 

 inundo Barone ill ^crfierlfcill. In iure ciuiii etiara olira prohi- 

 bcbantul- Cod. tit. de Teriii L.dies feBos. Fridericus 1 1 1. Imp. 

 foiebat diccre , fe maiie febricitari , quam faltare. Albcrtus 

 Imp. iudicauit, faitationemcire pvopriammulierum. Aiphon- 

 fusrcx Siciiix Galios iudicauit leues,conomine,qu6d faitarent. 

 Concilia quoque , nominatim Laodicenle & Conftantinopoli- 

 tanu.n, prohibucrunt choreas , & maximi in nuptiis.Sic & Pa- 

 tres ecclefiaftici : Ambrof Aug.Chtyfolt.Bafilius. 



81. Siracides in conuiuio rcquirit Mulicam : Concentus 

 Muficorumin fympofio cft quafi infigne carbunculi &c. Gra:- 

 ci maxime deleftati funt Mufica fympofiaca. Hinc triplex 

 apud ipfos harmonis genus , fecundvim tria nationis genera: 

 DoricuiTi,Mt;.«^97rft~£j, magnificum : iEolicum, hyxaa,.! cla- 

 tum,fublinie:Ionicum,(itj,-«'5<jii. ApudRomanos quoque vfitata 

 fuit muficaconuiuialis. 



8j. Mufica Chnftiana in conuiuiis locura habere poten:. 

 Gignit enim hilaritatem, quam,Deus in conuiuiis Veut. 16. 

 Nih.ii. pr.T;cipit. 



84. Aft hodie turpiflimus eft Mufica: in cpulis Chriftia- 

 norura ahufus. Nara multi i. Mufica ceu c^iaifico quodam 

 vtuncurad propinationes. 1. Pfalmis facris abutuncur. 5. Can- 

 tiuncul.c amatovix decantantur voce & inrtrumcntis : imo 

 fabulofc, blafphcms, maledica, vnde rixs nafcuntur. 4. Stre- 

 pitu illo colioquia honefta interrumpuntur. 5. Diabolus ha- 

 bet fuas lufcinias & fuos coruos , vt dodus vir dicit. Nam 

 ebriofi ilii modo equorum inftar hinniunt :mod6 boum ritu 

 mugiunt : mod6 ouium more baiant : dcnique iconum rugitus, 

 afiiiorum ruditus.canuin lariatus , porcorura grunnitus, infan- 

 tium va'^itus,coruorum crocitus audiuntur Olim muficaadhi- 

 bita fuit in conuiuiorum i.initio ; ad conuocandos hofpites.t.in 

 mcdio ; adexhilavandum. 3. in finc; ad abigendum- 



8y. Pr.-cccpta de fermone regundo in conuiuio funt. l. Ne 

 fimus prxcipiccs , temerarij , inconfidcrati , ne lingua pr.-ccur- 

 lat mentem.^rutinandafuntveiba. r. Dipnolbphifta prudens 

 cvcurafpicit locum, tempus, perfonas. j.Vitanda dida impia, 

 iuramcnta,ca!umnis,raaicdic\a,mendacia.4. *iAfl»HK/a eft per- 

 niciofa, ficut & >(?>.«*;««. Deum rogemus, vt ille mcntem lin- 

 o-uamque noftram corrig;at , dirigat. 6. Chriftusinrcr cpulan- 

 dum cradidic pr.xccpca fciia. Luc. 7. ir. 14. & 1 1. 7. Philofophi 

 quoquc nou folum iocofcria , fcd & feria in conuiuiis procule- 

 runt. Sic :n primogenita ccciefia oiim aicbantur anagnoftx, 

 qul inter cpulandum pr.riegcbant. Aiexander Seuerus inter 

 epuiandum vel ipfc legebat , vei alios audicbat. Tibcriusqu.x- 

 ftiones difcuticndasproponebat. Adiianusdo(ftos audiebat. In 

 quibufdam Academiiseft movereccptum,vt ftudiofisprandcn- 

 trbus aut ccenantibus vnus pulpitura confcendat & legat Biblia. 



S6. Inter fcrmonesconuiuiales olim vfitaridimi fucrc gn- 

 phi fcu irnigmata. Hcbr. ninm a n^n acucre ; quia faciunt ad 



acucnda hominuraingenia. IdSimfon faftitauit ; & iChriftus 

 parabolasprotulit. ' 



87. Coionx in conuiuiis adhiberi folitx , vetcribus Chri- 

 ftianis fucruntcxofx:quoniam carum vlusapud gentcs partiin 

 fupcrftitiofus in facris , partini hixuriofus in cpulis cxcitic. Vids 

 Tertull.de corona mititis, ^ Clem.Alexand.Fidag.lilir.i. 



88. ApudHcbrxos vngucntorum vfusinconuiuiisfuit fre- 

 quens ,Am.s 6. rfnl. 15 j. Eratfymbolum Ixticix & ainicitia:, 

 Pfal-if.;.E^ch.iyMatth.i6. Marc ij^.Luc.j.loh.M. Matth.6. 

 Quoties enim cxcipieb.antconuiuas honoratioics.cosbalfanio 

 aliilque vnguentis fragrantibus pcrfundebant , vt ita cxhilara^ 

 rcntur. Nam ccrebrum &(piritus (uauiodore mirabilitcr icfi- 

 ciuntur. 



89. Propinatio fic in oibem , qua: dicitur iyKVKXorroa^ce; 

 vei tranfucrfum , licuistvtifj. Hodie pr.xmia proponuntur 

 compototibus ftrenuis. 



90 De poculis videamus. Ex iis quaedam funt raonftro- 

 fa: magnitudinis. Ncltor apud Homerum habuit ram capax 

 poculum, vt iuuenis vix gcitare potucrit : aft illc vnico hauftu 

 euacuauit. Oiim erant pocula niodcrata ex quibus bibebant 

 ter in honorem Charituni ; vel nouics, in honorcni Mufarum. 

 Porropoculafunt naturalia vcl arrificialia. Sic raanus eft io- 

 co pocuii Iiidic. 7. Et Nero , Iraperator crudcIilTimus Sc luxu- 

 riofilfimus , in fuga fua niifera , ciim ad neccm quxrcrctur, 

 extrema fiti afilidus aqoara ccenofam ( pro delicataiila fua 

 decodti ) cx fubieifta lacuna potaturus, manu ( cilra antea 

 fumtuofifiiraispoculis vfusefTct ) haurire fuit coadus , vt te- 

 ftis cft Sttetonita in eiivs vita. Idcra Dario , & aliis Ducibus 

 accidit. Capitibus feu craniis humanis oiim Scyth.-s vteban- 

 tur , vt mortis iccordareutur. Quidam rcx Rutiicnoruni 

 capto alioPrincipceum intcrfecit , & ex cranio cius poculum 

 confccit auro circumdato , cum hac infcriptionc : Quxrcndo 

 alicna , propria aniifir. Pocula quoquc lignca , (agina, hcdera- 

 cea,fi(ftilia,vitiea,cvyftallina,auvea, argcntca, xrea, &c. funt sfi- 

 tata. Sic ex ouis ftruchionum parantur pocula Hic memine- 

 rint helluones , Deum propinare horainicaliccm iuftitix , vcl 

 mifcricordix. 



9 I. Veteres oiim in cccuaDoininica non merum vinum.fcd 

 aqua dilutum adhibuerunc : aiij aquam tantum. Cyprianus 

 Aquarios iftos refutauit. 



91. Sitacides fapientitlimus vt aiiorum , ita conuiuialium 

 quoque morum officiorumque magifter , optiraa prxcepta 

 tradidit de manducatione & potatione. Cibus enim & potus 

 funtdux fubftantiales conuiuiorum partes. 



95. Bibendi adioHebr. dicitur nncr & 13^ , quod po- 

 fterius plerfimque in malam partera accipitur , & fignificat ine- 

 briari : vnde n^lDTtf ebrius , & J^naTt; ebrictas. -QilJ oinnis potus 

 inebrians, 'mdcficera. jODpotare ;hincfailffcn. Grxc. ■mteit. 



vndcLarinum bibere ; nili maiis a /S/^ ; quod vitaanimalium 

 fine potu conltare ncqueat. 



94. Finishuius aftionis eft. i. fedatio ficis ; qux toleratu 

 difficiiioreft fame: quia illaeftignca, Pfal 41.1. concodio 

 cibi. }. (anicatis acquifitio & raorbi expulfio. 4- honcftatis 

 causa bibitur. ^. fuperftitionis vel rcgionis ergo. tf, amici- 

 tixcausa. Quidara tamen abutuntur potu. Huiiirmodifiint 

 toxicatx potationes , item pcrpotationes & propinationcs no- 

 (flurnx & diurnx. 



95. Omnino autem duo pratftantifnmi acque faluberrirai 

 potus humano generi a Dco (unt ttibuti atque conccfli : aqua 

 nempe & vinura. Aquarura innumera: funt vcilicates,ad bibcn- 

 dum , lauandura , medendum ,coqucndum. AntcNo.ichum 

 nonnifiaqux potus fuitin vfu. Aqux vero qualitas fit bona,& 

 quantitas moderata. 



9(f. Aqua pota ficim fedat , caloiem extinguit, vifum acuif, 

 mnc^t fai!tci-c aiigcn/ folertes & ingeniofos facit , vim alcndi 

 habet. 



97. Niuatxaqui antiquitiis fuit maximusvfus. 



98. Altera potus matcria eft vinura. Heb. ]ii. Hinc lanus 

 &Iacchus,id eft , Bacchus. Tt/inin muftum ; a ruii pofl^cdic^ 

 pauper fuit : vel quia vinura eft omnium optima poircflio : vel 

 quia vini ahuftiseft caufa paupcrtatis. 'OiK^quad iiotac : quia 

 facit mentcm oi5<Jj,opin.ari & falii opinione vana. Dicitur etiam 

 fcijy : vnde Latin. temctum, Gcrm nutf). Vinum a vi,qtir.m in- 

 fcrt inenti.-vcl quod magna fit eius vis in vtvanique parccm; vel 

 a Grxc. oi»®-. Merum proprie dicitur vinum puium. 



99. Vini caufa principalis eftDeus. Noachus verofuit pri- 

 mus vinifator, Gfw^/rj.Eleganci^rinia gradatio cft Hof 1. qao- 

 modo Dcus largiatur nobis bona tcmporaiia. Impic igitut Ma- 

 nichxi vinum a principc tencbrarum ellc cxiftimarunt. 



100. Vini vtiiit.aseft multiplex. Eft cnimhorainisalimcn- 

 tura paritcr atquc mcdicaraentum. Confert corpovi& animo. 

 Corpori. Nam debilem ftomachuni rcficic, algentcm calefacit, 

 & vulncribus infufum medetur. Menti. i. Quia eam prirao 

 acuit, & fapienciam gignit i.Exhilarat. 



101. Vini 



