EXAMEN PHYSIOLOQICUM ORQANI VISUS ET SYSTEMATIS CUTANEI. 



V. 



DE EXAMINE PHYSIOLOGICO EXTERNO SYSTEMATIS 



CUTANEI. 



s^^^.iceat mihi porro sequentibus accuratiori inquisitioni subjicere 

 ^^^praecipua momenta, ad quae in observando systemate cu- 

 taneo individui cujusdam attentio dirigenda est. Principalia 

 objecta, quae nobis hoc in opere occurrunt šunt, cutis ex- 

 terna, pili unguesque, et partes illae membranae muciparae, 

 quae diversis orificiis cum externá superficie communicant. 



1. Cutis externa sensu tactus explorata, mollis est vel důra, hu- 

 mida, unguinosa, viscida, vel sicca, tepens aut frigida, elastica, rigens, 

 aut pastacea, levis aut aspera, laxa vel tensa, ductilis vel stricta. Hae 

 proprietates in quovis individuo gradu et se diversimode combinatae 

 aut in diverso actionis vitalis státu varie modificatae inveniuntur, ad 

 quae attendendum ut inde peculiaris character eruatur unde diversorum 

 temperamentorum, constitutionum, aetatum sexuum imo stirpium et na- 

 tionum aliqua saltem ex parte discrimina patefiant. In hoc inquisitionis 36 

 munere ante omnia ipsius tactus organi, manus nostrae ratio habenda; 

 nam ubi occalluit, aut ubi contrectantis motus admodum vehemens est 

 ob musculorum infrenatum robur, aut ubi attentio ad subtilissimos resi- 

 stentiae modos percipiendos non exercitata est, tunc etiam mollitiei aut 

 duritiae, elasticitatis aut rigoris, et caeíerarum cohaesionis modifica- 

 tionum clara sensatio non obtinetur. 



Quum caloris aut frigoris affectio relativum tantum valorem pos- 

 sideat prout nempe temperatura corporis nostri et objecti externi diversa 

 sit, inquisitio inde vel nonnisi sub normali et communissimo caloris gradu 

 manus contingentis instituatur, aut exercitatio eo dirigenda, ut sub quovis 

 gradu de temperatura objecti recte asserere discamus, et adeo pluribus 

 quasi scalis instructi, ea quae diversa sentiuntur, ast revera non šunt 

 judicio firmo compensentur. Siccitatis aut humiditatis, unguedinis aut 

 viscositatis et plurimum ejusmodi qualitatum accurata perceptio requirit, 

 ut ipsum organon nostrum ab iisdem immune sit, ne proprietates quae 

 ad subjectum pertinent, cum objectivis commiscéantur. Ubi enim manus 

 sudore madet, aut viscida est, aut siccitate rigescit, mirum non est fallax 

 de notis objecti judicium institui debere. Juvat quoque ubi dubium occurrit, 

 pronam per vices et šupinám manum, immo unguium superficies in 

 auxilium vocare. 



2. Inter caetera, quae cutis offert signa, color maximě conspicuus 

 est, et plerumque invitis iam nobis obtruditur. Attendendum primům erit 37 

 generatim ad coloris diversitatem, quam humani generis varietates offe- 



183 



