EXAMEN PHYSIOLOGICUM ORQANI VISUS ET SYSTEMATIS CUTANEI. 



4. Non iiiinori attentione dignae šunt peculiares cutis sensatioiies 

 quae nonnisi inquillina heautoscopia eruuntur. Huc pertinent caloris aut 39 

 ardoris, frigoris aut algoris sensus, liorripilationes, myrmecismus, pressio, 

 stupor, prurigo, sensibilitas, adaucta aut imminuta, variae dolorum pun- 

 gentiuni stringentium vellentium etc. species quae aut cutim universam 

 aut partes obsident, quae accurate sensu interno percepta dare et justis 

 terminis comparationibusque adhibitis communicentur. 



5. Jam ab hisce mere sensualibus cutis proprietaíibus transgredior 

 ad organicam ejus conformationem. Primům quod hic occurrit epidermis 

 est. Notantur in hac pori et tubercula, valleculae diversimode tortae, 

 rugulae atque sulci majores. 



An revera pori in epidermide existant, lis adhucdum inter auctores 

 teritur; ego quidem poris eam pertusam esse existimo, qui tamen ob 

 elasticitatem substantiae ita occlusi šunt, ut exsudanti (luidem atque a 

 tergo protruso humori pateant, nullatenus vero oculo aut nudo, aut 

 armato perspicui sint. Simile phaenomenon facile comparatur, dum cx- 

 scissam membranulam gumnii elastici subtili acu pertundimus, ubi quidem 

 in superficie utráque fossula conspicua est, canalis vero, etiamsi in mi- 

 nutissimas lamellas disscindatur nullatenus apparet. Ita quoque in epi- 

 dermide nil nisi fossulae in externa superficie visuntur, quas tamen 

 canaliculo fluidis permeabili junctas esse sudor atque suctio sanguinis 

 immo ejus emanatio spontanea demonstrant. Distinctissime vero fossulae 

 isthaec in vallecularum striis gyrisque visuntur, quibus internae plan- 

 taruni manuumque plagae obsitae šunt, unde sudoris guttulas nudo etiam 40 

 oculo videndas exprimere fas est. Notandum de his plurimas earum in 

 provectiori senio occlusas inveniri, quod alioquin functionis cutaneae 

 majorem tunc torporem demonstrat et explicat. Magnitudo meatuum 

 sudoriferorum in diversis cutis partibus diversa est. Jam in malis et 

 fronte satis magni inveniuntur ubi fere ad cryptas mucosas et sebaceas 

 accedunt, in periorbita papillas fere constituunt. ad radices pilorum in 

 pliculis stellatis unde emergunt numerosissimi inveniuntur. Directio eorum 

 plerumque perpendicularis est, nisi ad unguium radices ubi oblique ad 

 apices procurrere videntur. Nullibi interna epidermidis compages adeo 

 crasso módo oculis obtruditur, quam in verrucis, qnae ut cumulus tubu- 

 lorum parallelium concretorum lympham vel sanguinem vehentium offe- 

 runtur. (Fig. 21.) 



Epidermis praeterea textura sua ad Hydrophanem aut Pyrophanem 

 mineralogorum accedere mihi videtur, quo fit, ut aut vaporibus atmosphae- 

 rae aut emanationibus sanguinis continuo imbuatur, qua transspiratio cuta- 

 nea et resorptio ab externis perficitur. Et revera vix quisquam erit, qui de 

 hac epidermidis indole convictus non sit, (juum eam in proprio corpore mox 

 humore tumidulam et (juasi maceratam mox siccam et aridam inveniamus. 



185 



