CAPUT 1. 



PROLOGU S. 



§ 1. 

 omines quamvis plerique animi quadam impatientia impulsi 

 atque inducti, arduo operosae experientiae itinere spreto, 

 principia, ideas generales communesque rerum sententias 

 amplectantur, tamen ea est vera ingenii nostri indoles et 

 norma, ut a singulis rébus ad generalia progressi cum sy- 

 stemata ponamus, tum certas illorum notiones et leges nobis compare- 

 mus. Omnis enim rei cognitio ut a singulis proficiscitur et, quatenus illa 

 šunt, existit, ita vagi ingenii ambages et phantasmatum fallaciae atque 

 hallucinationes vitandae fugiendaeque ei šunt, qui verae experientiae 

 vias animo cupido et indefesso ingressus prosequatur. Principiorum enim 

 et legum, quae primům ornamentům ac decus in latis litterarum campis 

 splendent ac fulgent, profectus et historiam per varias temporum series 

 contemplati, illa omnia non illico, ut Minervám e capite Jovis egressa, 

 sed eo, quod nunc in his, nunc in illis observationes sint institutae, sin- 

 gulae cum singulis collatae ac comparatae indeque generalis quaedam 

 sententia sit deducta, effecta esse videmus. Quod ut uno quidem illustre- 

 tur exemplo, sanguinis circulationem in animalibus vertebratis inesse 

 primům est demonstratum, evertebratis, nisi omnibus, tamen permultis 

 per temporum series postea insequutis. Itaque quamvis verum sanguinis 

 circuitum in insectorum classe demonstrare recentissimis demum tem- 

 poribus contigisset neque animalium iis inferiorum cohortis satis magnae 

 circulatio a nobis plane sit cognita ac perspecta, ea tamen jure omni 

 animalium regno propria res habetur et fertur, illis, in quibus hodie 

 ignoramus, posteriorum indagini remissis ac traditis. Quid de systemate 



285 



