J. PURKYNÉ: 



nervoso? quod existere in animalculis, quae dicunt infusoria, paucis ab- 

 hinc annis tot tantique observatores adeo negarunt, uti Qermanae phy- 

 siologiae olim quasi dux et antistes, quod nervorum vestigia ab iis ab- 

 essent, characterem et notám judicaret nec solum discipuli clamitantes 

 4 et circumforanei, sed critici quoque viri perspicacesque id dictum seque- 

 rentur. Supersedemus aliis, quae litterarum iiistoria facillime suppeditet. 



§ 2. 



Quae adluic dieta šunt, ad nostram rem illustrandam adhibeantur. 

 Motus, quem vocant vibratorium, h. e. motus superficiei continuus, ciliis 

 vibrantibus effectus, quamvis per triginta lustra esset cognitus, tamen 

 in singulis tantum animalibus fuit perspectus, quasi res esset hinc inde 

 observanda, animalium quorundam propria nec penitiori inquisitione 

 digna, quae eleganti nitidoque adspectu sensum moveret animumque de- 

 lectaret. Crescebat quidem observationum numerus; confirmabantur nota; 

 nova addebantur; tamen majores erant lacunae, quam ut omnino late- 

 rent. E classibus infusoriorum, polyporum, molluscorum singula inno- 

 tuerant; secundo hujus saeculi anno lacertarum et batrachiorum larvae 

 accesserant nec parva atque exigua de vertebratis permultis addita 

 fuerant. Ex quibus tamen veluti frustis ac fragmentis motům vibrato- 

 rium generále quoddam esse et fundamentale phaenomenon, concludere, 

 tam audax ac temerarius quis est, qui conetur? Neque tamen non est. 

 Ut enim nova detegere sortis beneficium iiabetur, detecta vero persequi 

 singulisque percurrere momentis, diligentiae atque adsiduitatis, ita forte 

 accidit, ut nos, alienissimis res naturales investigandi generibus děditi, 

 phaenomeni indolem generálem reperiremus, quippe quod in mammali- 

 bus, avibus atque amphibiis insit neque unquam, sicuti ipsa respiratio, 

 circulatio sanguinis, sensatio nervosa al. deficiat. In piscibus motům, 

 quamvis adsidue quaerentes, tamen nullum reperimus. Sed quodnam, 

 quaeso, L. B., de hac ipsa re penes nos judicium esse censes, a marium 

 litoribus remotos, ab aquae, ut ita dicamus, zoologia sejunctos et parva 

 tantum specierum minorique generum copia usos? Etiamsi igitur motům 

 vibratorium in piscibus non vidimus, tamen esse eum non negamus, sed 

 opinamur ac concludimus, non tam experientia, quam totius naturae 

 analogia legumque constantia freti. Qui litora marium incolant, qui na- 

 vibus oceánům percurrant, hortamur et rogamus, ut suis explerent ob- 

 servationibus, quae commentis explere justorum non sit fidorumque scru- 

 tatorum naturae. 



§ 3. 



Generále quoddam ac fundamentale zoophysiologiae phaenomenon 

 motům vibratorium esse haud dubii plantarum regnum ingressi sumus; 

 cujus una est res, quam motu quodam vibratorio effici facile credas. 



286 



