19 



dráttur og útpensla hjartans er pað. sera vér köllum 

 hjartslátt, og eru nllar breyfingar hjartans alveg ó- 

 sjálfráðar. Æðaslátturinn er og af sömu rótura runn- 

 inn, pví pegar hjartað dregst saraan, og blóðið spýtist 

 út í slagæðarnar í öldura, er hver rekur aðra, þá 

 veldur pað pessari hreyfingu eða slætti æðanna. 



Portæðakerfið er nokkuð íráskilið því æða- 

 kerfi, sera nú hefir verið lýst. Allt pað slagæðablóð, 

 er streymir til innýflanna í kviðarholinu.breytist í blóð- 

 æðablóð, pegar það hefir skilið við sig hin nærandi 

 efni. Safnast pað síðan saman í eina æð, sem p o r t- 

 æð heitir; h'ggur hún inn i lifriníi, kvíslast um hana 

 alla, og vei-ður loks að háræðura. |>ar skilur blóðið 

 við sig óhrein efni, og úr peira rayndast gallið, sem 

 hjálpar meltingunni. Háræðarnar ganga aptur 

 sraátt og smátt saraan, og rayndast loks tvær stórar 

 æðar (lifrar-blóðæðar), er ílytja allt blóðið út úr apt- 

 urrönd lifrariunar iun í holæðina, rétt fyrir neðau 

 pindina. 



Aðalætluuarverk portæðakerfisins og lifrarinnar 

 er, að ílytja blóðið frá innjflunura inn í holæðina, og 

 hreinsa pað frá óhreinum efnura, er breytast í gall, 

 og berast inu í parmana. Lifriu er panuig bæði verk- 

 færi blóðrásar og meltingar. 



iVIeltiiigiii og meltiiigapfæriii. 



Svo sem nú hefir verið getiö, er hloOiC viðhald 

 liknmans, og bætir honum upp pau t^fui, sein oyðast og 

 hverfa burt úr honum. En eius og allt aunað hlýtur 

 blóðið að minuka, pegar af pví er tekið, og .er'^ur pví 

 si og æ að fá ný efni í stað peirra, sem ísnTi.^a út í 



