142 



uppliafi er einfaldur, en skiptist sundur við proskun- 

 ina í raarga sraáávexti. 



Avextirnir eru mjög ólikir að útliti á ýmsum jurt- 

 um, og byggja raenn opt skipting jurtanna að nokkru 

 ieyti á lögun peirra. Sumir ávextir opnast pegar peir 

 eru proskaðir og fræin falla út, en aðrir opnast ekki, 

 heldui losna í heilu lagi frá jurtinni. Hina fyrnefndu 

 má kalla 1 o k a ð a en hina h e i 1 a. Helztu ávextir 

 eru : 



1. H n 1 er heill ávöxtur, með purru fræhúsi og 

 einu fræi (rúgur). Vængjaávöxtur er eins konar 

 hnot ; breiðist fræhúsið þar út til hhðanna líkt og 

 vængir. 



2. Steinávöxtur ei' heill og hefir optast 

 Bitt fræ. Fræhúsið er par samsettaf premur lögum; 

 er hið innsta hart og steinkennt og innnn 1 pvi er 

 fræið eða fræin (sveskia). 



3. B e r er ávöxtur með safamiklu og heilu fræ- 

 húsi, sem optast innilykur mörg fræ (rúsínur, bláber, 

 krækiber). 



4. H y 1 k i (Kapsel) hefir purt en lokað fræhús 

 með mörgum fræjum og opnast á ýrasan hátt , með 

 loki, tönnum, blöðkum, o. s. frv. B e 1 g u r er 

 einrúmað hylki, og dregUr nafn af lögun sinni (bauna- 

 ávöxtur). S k á 1 p u r er tvírúmað hylki, sundurskilið 

 að endilöngu með punnri himnu, en á henni báðum 

 megin sitja fræin í röðum. 



5. E p 1 i er falskur ávöxtur, pað er að skilja, 

 að hið yzta æta lag er ekki fræhúsið, heldur blómst- 

 urbotninn, er vaxið hefir utan um kjarnhúsið, en 

 pað er hinn eigiulegi ávuxtur. 



