197 



og síðan pornað iipp. Saltnámar eru á |>ýzkalandi, 

 Austurríki og víðar. 



Salt ver kjöt, fisk, smjör og margt fleira rotnun og 

 skemmdum, og er mjög haft i raat. Hefir pað verið 

 notað síðan á fyrstu timum mannkynsins. Ur salti er 

 unnið sóda, saltsýra o. fl. 



Sálniicik (N H^ Cl) er gulleitt eða hvítleitt á lit. 

 J>egar pað er hitað, bréytist pað í gufu, en bráðnar 

 ekki. Stundum gufar salraiak upp úr nýjum hraunum 

 og sezt á gjábarma og kringum holur. Sahniak er 

 mjög notað til lækoinga og i liti, við tinun, málmbræðslu 

 0. m. fl. 



Álún (K2 S O4, Alg, 3S O4, 24H2, 0) erofurlítið 

 sætt á bragðið og mjög barkandi. Mest af pví, sem 

 notað er, er gjört af raönnum; pað finust pó allvíða í 

 náttúrunni. Alún er víða í norðurhluta Európu i 

 kolakenndum leirflögum (álúnsflögur), og sumstaðar sezt 

 pað á hraunsteina við eldfjöll. Álún er einkum notað 

 við skinnaverkun og í liti. Rómverskt álún er álitið 

 bezt; er pað unnið úr álúnssteini er finnst nálægt 

 Rómaborg. 



Járnvitriol (Fe S O4, THg 0) er grænleitt á lit, 

 stundum finnst pað við námur og í mó, og er einkum 

 notað með svörtum litum og grænum, og i blek. 



Ko'parvitriöl eða hlásteinn (Cu S O4, ðHj 0) er 

 blár á litinn. Hann finnst víða við koparnámur upp- 

 leystur í vatni. Ef pað vatn hittir járn, pá skilur kop- 

 arinn sig úr pví. Blásteinn er hafður í liti og til pess 

 að stöðva blóðrás; hann er og uppsölumeðal og til 

 margra fleiri nota. 



Saltjgétiir (K NO3) er hvítur eða grár á lit;leys- 



