208 



])ó töluvert stálgrcáiTÍ ; þyngdin er nálægt 19. Plat- 

 ína hefir pann ágæta eiginlegleika, að svo má heita, að 

 hún sé óbræðileg, og örfá efni vinna á henni. Er hún 

 pví mjög notuð af efnafræðiugum við kemiskar rannsókn- 

 ir, t. a. m. í deiglur og præði, er purfa að pola mikinn 

 hita. Platína var ákafiega dýr, en hefir nú heldur fallið 

 í verði. Mest finnst hún i Suður-Ameríku og UraL 



Kvikcmlfur er tinhvítt á lit; pyngdin 13,6. Er 

 pað ávalt fljótandi (bráðið) í vanalegum lopthita, en 

 storknar 1 40° frosti á Celsius. Kvikasilfur finnst 

 sjaldan hreiut, en mest með brennisteini (zinnober). 

 Kvikasilfur er haft í hita- og loptmæla (thermometer 

 og barometer), við spegilgjörð, i meðul o. fl. Blend- 

 ingur af kvikasilfri og öðrum málmi er kallaður 

 amalgam. 



Koimr eða eir er rauður að lit, mjög beygjanleg- 

 ur og seigur ; pyngdin 8,5—9. Hann finnst sjaldan 

 hreinn, en er optast samlagaður brennisteini og fleiri 

 efnum (koparkís, mislitt koparkís). 



Eir er einn hinn fyrsti málmur, sem menn pekktu, 

 og var fyrst haíður í vopn og önnur verkfæri. Nú er 

 hann hafður 1 margs konar smíðar, svo sem katla og 

 könnur, smápeninga, skipasaum og klæðningu o. m. fl. 

 Vatnsílát úr eir verður að tina innan, pvi annars sezt 

 á pau grænleit húð eitruð (spansgræna). Eir samlag- 

 ast vel öðrum málmum; hefir pað mikla pýðingu fyrir 

 málmiðnaðinn.* 



*) Látún er 71,5 hlutar eir og 28,5 zink. Tannbak 

 84,5 eir, 15,5 zink. í nýsilfri er meira en helm- 

 ingur eir , en hinn hlutinn nikkel og zink. 

 Klukkukopar og fallbyssumálmur er eir 



