Focke (13) uogólniając własności mieszańców pisze co nastę- 

 puje: „Mieszańce poniiędzy rasami i odmianami wyróżniają się z re- 

 guły od osobników czystych typów bujnością wzrostu". „Wzrostem 

 swoim mieszańce zwykle przewyższają oba gatunki rodzicielskie lub 

 przynajmniej przewyższają przeciętną wysokość obu tych gatunków". 

 „Mieszańce zakwitają często wcześniej, niż gatunki rodzicielskie; tak 

 jest, naprz., u mieszańców Papaver dubium X somniferum, Rhodo- 

 dendron arboreum X catanhiense, Nicotiana rustica X paniculata, 

 Hippeastrum vittatum X reginae etc". „Niektóre mieszańce jednak 

 kwitną bardzo późno lub wcale nie kwitną; przykłady takie znajduje- 

 my w obrębie rodzajów Cer eus i Rhododendron^' . 



Darwin ujął zagadnienie zwiększania się wigoru u mieszań- 

 ców w związku z zagadnieniem ewolucji. Już w r. 1862-m w zwią- 

 zku z pracami swemi nad zapylaniem storczyków wypowiedział zda- 

 nie, że „przyroda unika stałego samozapylania,, („nature abhors per- 

 pétuai self - fertilization"). „Bardzo różnorodne są sposoby", pisze 

 Darwin (8), „ułatwiające zapylenie obcym pyłkiem, a utrudniające 

 samozapylenie". Budowa kwiatów decyduje o możności lub niemożno- 

 ści zapylania własnym pyłkiem. Jeżeli potomstwo osobników zapylo- 

 nych pyłkiem obcej odmiany ma przewagę nad potomstwem samoza- 

 pylanych osobników w walce o byt, to mocą doboru naturalnego będą 

 utrzymywane takie struktury kwiatów, które zapewniają zapylenie ob- 

 cym pyłkiem. 



Na podstawie licznych doświadczeń i obserwacji Darwin do- 

 chodzi do wniosku, że „zapylenie przez krzyżowanie przeważnie ma 

 wpływ dodatni, a samozapylenie jest szkodliwe. Uwidocznia się to 

 w różnicy wysokości, ciężaru i płodności potomstwa otrzymanego ze 

 skrzyżowanych i z samozapylonych kwiatów". W innej pracy pisze 

 Darwin (8) co następuje: „Zwiększenie się bujności wzrostu („con- 

 stitutional vigor") powstałe na skutek skrzyżowania osobników tej sa- 

 mej odmiany, lecz należących do różnych rodów, lub na skutek skrzy- 

 żowania różnych odmian nie było przedmiotem tak szerokiej i częstej 

 dyskusji, jak szkodliwy wpływ chowu w pokrewieństwie („close inter- 

 breeding"). Lecz pierwszy punkt jest ważniejszy tern więcej, że wy- 

 raźniej się zaznacza. Szkodliwy wpływ chowu w pokrewieństwie jest 

 trudniejszy do wyśledzenia, gdyż kumuluje się powoli i wykazuje znacz- 

 ne różnice u różnych gatunków, gdy tymczasem korzystny wpływ, któ- 

 ry następuje po skrzyżowaniu odrazu wyraźnie się uzewnętrznia". 



O przyczynach tych różnic w potomstwie samozapylanych i obco- 

 zapylanych osobników pisze Darwin (8) co następuje: „Z obserwa- 



