formie rodzicielskiej. Przy krzyżowaniu ras czystych, jak wiadomo, 

 pierwsze pokolenie jest zawsze jednolite. Fakt więc niejednolitego 

 wyglądu i^j może dowodzić, że już rośliny rodzicielskie nie były ho- 

 mozygotami, lecz może też świadczyć na korzyść innego przypuszcze- 

 nia: oto, że typy rodzicielskie, powstałe z jakiejś nieznanej formy, 

 miały wprawdzie różny wygląd zewnętrzny (fenotyp), 

 ale w składzie genetycznym ich nie było istotnej róż- 

 nicy — słowem, iż było to wielopostaciowe potomstwo, 

 objęte wspólnym genotypem. Takie same więc niejednolite 

 potomstwo możnaby przypuszczalnie otrzymać przez samozapylenie 

 każdej z form rodzicielskich, czystej co do genotypu, a ustalonej jedy- 

 nie wegetatywnie. 



Samo zaobserwowanie faktu niejednolitego potomstwa płciowego 

 nie upoważnia do wyciągania wniosku o rozszczepieniu genetycznem. 

 Wprawdzie wygląd potomstwa rasy wielopostaciowej na pierwszy rzut 

 oka może pozornie przypominać rozszczepienie, ale przy badaniu do- 

 kładniejszem okażą się różnice. Liczne formy przejściowe w potom- 

 stwie, różnice ilościowe, dotyczące barwika w blaszce liściowej, lub 

 też koronie kwiatu w obrębie jednego osobnika i t. d. uczynią nie- 

 możliwem poklasyfikowanie potomstwa. Nadto, przy izolowaniu typów, 

 które się w domniemanem rozszczepieniu pojawiły, możliwą będzie 

 ocena ich istotnej wartości dziedzicznej. Jeśli np. prowadzę selek- 

 cję w kierunku lejkowatych kwiatów czerwono- fioletowych Petunii, 

 rozmnażając rośliny przez nasiona, i w potomstwie otrzymuję czer- 

 wono-fioletowo kwitnące osobniki, oraz rośliny o kwiatach lila, mogę 

 stąd wyciągnąć błędny wniosek, że zaszło rozszczepienie mendlowskie, 

 i że cecha barwy czerwono-fioletowej jest panująca w stosunku do 

 barwy lila — zatem lila jako recesyw będzie utrzymywał się w typie. 

 Gdy jednak z równoległego doświadczenia nad potomstwem plciowem 

 roślin o kwiatach lila okazuje się, że z domniemanych „recesywów" 

 otrzymujemy znów rzekome „dominanty" obok form przejściowych 

 i chimer, dowodzi to, że niema tu mendlowskiego rozszczepienia, 

 lecz tylko wielopostaciowość w obrębie jednego typu dziedzicznego. 

 Takie same wielopostaciowe potomstwo występuje na skutek krzy- 

 żowania pomiędzy poszczególnymi typami jednego genotypu. Choć 

 różnice genetyczne tu nie istnieją, pierwsze pokolenie jest nieje- 

 dnolite co do wyglądu, tak, jak niejednolite jest potomstwo płciowe 

 otrzymane z izolowanego osobnika rasy wielopostaciowej. Fakt nie- 

 jednolitego wyglądu potomstwa nie powinien być tu więc interpre- 

 towany jako rozszczepienie, i nie może służyć za argument, że dana 



102 



