— 11 — 



schimmel was er dus een soort marcotte (tjangkok) gemaakt. 

 Bij kina ontmoette ik zooicts tot nu toe niet, hoewel het natuurlijk 

 mogelijk is, dat bij voldoende vochtigheid der lucht zulke wortels 

 gevormd kunnen worden Wel kan bij kina onder invloed van 

 de schjmmel de droge bast scheuren en barsten vertoonen. Onder 

 het afstervende deel loopcn ook dikwijls de rustende knoppen uit. 



Een ander verschijnsel, dat men bij kinatakken, aangetast door 

 de djamoer oepas waarneemt, is, dat de takken plcksgcwijze 

 bruingekleurd zijn. Dit komt, doordat daar ter plaatse het 

 planten weefsel onder den invloed van de schimmel afsterft en 

 dat dan het celsap uittreedt, dat zich vervolgens bij het uitdrogen 

 bruinkleurt. Zooals bekend is, is het protoplasma van levende 

 plantencellen voor het celsap niet permeabel; dit sap kan pas 

 erdoor heen dringen, wanneer de cel stervende of dood is. Dit 

 nu gebeurt ook hier; hetzelfde verschijnsel treedt bij de kina 

 ook op bij den z. g stamkanker (eene ziekte, welke geheel ten 

 onrechte dien naam draagt, daar er van kanker verschijnselen in 

 het geheel geen sprake is\ verder wanneer een kinaboom bevriest, 

 hetgeen vroeger door Van Leersum 1) beschreven werd of wan- 

 neer men een kinastam in kokend water dompelt en bij door den 

 bliksem getroffen boomen Het celsap treedt dan druppelsgewijze 

 naar buiten, hetgeen vooral in de vroege morgenuren te zien is, en 

 is eerst helder gekleurd; later wordt het donker en droogt ten 

 slotte tot roestbruine vlekken op. De verkleuring geschiedt onder 

 invloed van bepaalde stoffen z. g. enzymen en bij de djamoer oepas- 

 ziekte door z. g. ox3^deerende enzymen of oxydasen. In kina kon ik 

 hiervan t3T0sinase en waarschijnlijk ook laccase aantoonen. Boven- 

 dien vormt de schimmel zelf zeer sterk oxydasen ; kunstmatige voe- 

 dingsbodems, gemaakt van groen gekleurde aftreksels van bladeren 

 van kina, koffie enz. worden door de schimmel fraai bruingekleurd. 



De door de ziekte aangetaste deelen kunnen verder door andere 

 schimmels b.v. Tubercularia spec. Nectria spec en verder door kleine 

 boorkevers aang-etast worden, doch dit zijn verschijnselen, die eerst 

 later optreden en dus niet verder behandeld behoeven te worden. 



1) P. van Lcei'suni. Ovor deu invloed van vorst op het alcaloidKchalte der 

 kiuaboomen. Teysniaunia II 1891 blz. G75. 



