44 



bouw enz. Gebeurt het, dat de tabak reeds geoogst en van het veld 

 weg is, voordat de tijd gekomen is om den grond aan den Javaan 

 over te laten, dan krijgt de Javaansche planter vergunning van dien 

 grond nog een oogst van een snelgroeiend gewas te winnen, mits 

 hij de helft van het product aan den Europeeschen ondernemer afstaat. 

 Is dit gewas rijst, zoo noemt men padi kongsent, de helft voor den 

 Europeaan. Het gedeelte grond, dat met tabak is beplant, heet gadangan 

 (de tabak duidt men wel aan als paraitah tabak) ; het even groote 

 andere deel, dat bij den Javaanschen planter in gebruik is, heet glebagan . 

 Gadangan en glebagan wisselen dus ieder jaar om. (Zie fig. 15). 



Deze zeer intensieve cultuur, met in twee jaar tijds een tabaks- 

 oogst en nog 3 of 4 oogsten van andere gewassen, sawah rijst, droge 

 rijst (padi gogoh), maïs (djagoeng) en soja (kedeleè) is mogelijk door 

 de afkomst en samenstelling van den grond en door het klimaat 

 (inclusief de bevloeiing) en vooral ook door de buitengewoon intensieve 

 grondbewerking. 



Afhankelijk van de hoeveelheid beschikbaar water, komt wel de 

 volgende vruchtwisseling voor: 



/ 'ol doende water ter beschikking : 



Januari/ Juni/ November/ Maart/ Augustus/ 



Mei. October. Maart. Augustus. December. 



5 md. 5 md. 4V2 md. 4 1 /* md. 5 md. 24 md. 



Grondbewerking en „ 

 Rijst. Rijst. Rijst °. , Tabak. 



J J uitzuren voor tabak. 



Waar minder water ter beschikking staat, neemt men cultuur- 

 gewassen in de vruchtvvisseling op, die met weinig water genoegen nemen: 



Onvoldoende water ter beschikking: 



Wanneer de tabakscultuur plaats vindt op gronden zonder water 

 ( Tegalan), dan komt de onderstaande vruchtopvolging voor : 



Geen water ter beschikking: 



Januari Mei. Juni-December. Januari-Mei. Mei-Augustus. September-December. 



5 md. 7 md. 4 md. 4 md. 4 md. 



Maïs en soja. Tabak. Maïs en soja. Maïs en soja. Droge rijst (Pa.li iogoh). 



