75 Tabak. 



gewezen op het produceeren van tabak, die door de uitstekende kwaliteit 

 op de wereld-markt, hooge prijzen bedingen kan. Zoodoende blijft men 

 beperkt tot de productie van dekblad, waarvan de opbrengst in staat 

 is dien hoogen kostprijs goed te maken. Om genoemde redenen moest 

 de tabakscultuur op Sumatra's Oostkust tot een betrekkelijk klein 

 gebied aangewezen blijven. Zij was verder, ter wille van het klimaat, 

 aan een bepaalde hoogte boven de zee gebonden, omdat op eenigszins 

 grootere hoogten, waarschijnlijk door de minder gelijkvormige tempe- 

 ratuur, de bladeren eigenschappen kregen, die haar voor dekblad 

 minder bruikbaar maakten. Wij herinneren ook aan hetgeen omtrent 

 het kweeken van ZW/'-tabak hieromtrent reeds is medegedeeld. 



De meeste tabaksondernemingen liggen in het gebied, niet hooger 

 dan 50 M. boven de zee, en slechts bij uitzondering vond men er 

 vroeeer enkele, die tot 200 M. of nog; hooier erin^en. De hoofdreden 

 van het minder goed slagen is waarschijnlijk de lagere temperatuur 

 van lucht, grond en het water, gepaard met groote temperatuurwisse- 

 ling en van de meerdere regen, die aldaar valt. Het best leent zich 

 voor de cultuur het gebied, dat grenst aan het laagste gedeelte bij 

 de zee en zich eerst bijna horizontaal, later zacht glooiend uitbreidt 

 langs de helling der uitloopers van het centrale gebergte. Het boven- 

 staande geldt uit den aard der zaak alleen, wanneer ook de eigen- 

 schappen van den bodem in overstemming zijn met de eischen, die de dek- 

 blad-tabak overigens stelt. De oudste ondernemingen, d.w.z. de plaatsen, 

 waar de cultuur begonnen is, zijn in het middengedeelte gelegen, 

 omdat daar de omstandigheden voor een landbouwbedrijf de meest 

 gunstige zijn. Eerst later, toen de uitbreiding van de cultuur de 

 planters noopte, elders naar terrein om te zien, kwam het aan- 

 grenzende gebied aan de beurt. Eenerzijds kwamen in aanmerking de 

 dichter bij de zee gelegen streken, waar men echter bij het planten 

 van tabak met moeilijkheden te kampen kreeg, die in de midden- 

 strook niet voorkwamen. Deze waren grootendeels het gevolg van de 

 lage ligging en de daarmede gepaard gaande groote vochtigheid van 

 het terrein en den hoogen grondwaterstand. Het aanleggen van afvoer- 

 kanalen en leidingen en het droogleggen en drooghouden van het terrein 

 brachten groote kosten met zich mede ; men had niet alleen rekening 

 te houden met het plaatselijk op de onderneming reeds aanwezige 

 water, en met de locaal vallende regens, maar bovendien, met hetgeen 



