105 Tabak. 



te brengen; wij noemen de volgende: Verbetering van het zaad- 

 materiaal en controle van het kiemvermogen. Bemesting van de 

 zaadbedden ; het gebruik van meststoffen op de zaadbedden heeft er 

 krachtig toe bijgedragen den groei van de bibits te bevorderen en de 

 last van „achterlijke bibits" te doen verdwijnen. Gemakkelijk opneembare 

 stikstof- en phosphorzuur-verbindingen, zwavelzure ammonia en super- 

 phosphaat zijn aangewezen; kalium-zouten bleken veelal, niet alleen 

 overbodig, maar zelfs schadelijk te zijn. Het op bepaalde wijze uit- 

 dunnen van het oorspronkelijke bed ; het zaaien op rijen ; het over- 

 planten uit kiemschotels op speenbedden of direct op zaadbedden op 

 bepaalden afstand (fig. 37) en vele andere. Vermelding verdient, dat de 

 tabaksproefstations op Java en op Deli in deze richting samenwerken. 



Genoemde middelen wijken geheel af van de vroegere empirische 

 methode, waarbij men de benoodigde hoeveelheid zaad per bed te weten 

 kwam, door te voren eenige kweekbedden aan te leggen met wisselende 

 hoeveelheden zaad ; aan den stand en de opkomst binnen een bepaald 

 tijdsverloop zag men dan, welke hoeveelheid de meest wenschelijke is. 



Toen men nog algemeen afdaken gebruikte, werden deze, naar 

 gelang" de bibit grooter werd, geleidelijk weggenomen om de bibit 

 meer en meer aan het licht te gewennen, zoodat zij de vierde of vijfde 

 week na het uitzaaien geheel zonder pajong kwamen te staan. Later 

 is doek, getaand en ongetaand, als bedekking gebruikt, omdat het 

 doel een ander is en in hoofdzaak dient teeen het binnendringen van 

 schadelijke dieren. Permanente klamboe's worden twee a drie weken 

 na het zaaien opgesteld, waarbij het gieten en bespuiten met bouillie 

 bordelaise door het doek heen geschieden. Een ander soort klamboe 

 wordt alleen des avonds niet later dan 5 uur over de bedden uitgespreid 

 en des ochtends weer opgenomen, vooral tegen toa-toli (zie pag. 139). 

 Ook proeven met geolied papier zijn genomen. Het kweeken van 

 groote hoeveelheden bibit onder een gemeenschappelijke, permanente 

 tent, zooals in Amerika geschiedt, heeft in Deli geen toepassing gevonden. 



Planten. Bij het vaststellen van den planttijd moet men er 

 rekening mede houden, dat jonge, pas geplante tabak minder regen 

 behoeft dan oudere planten met een groot bladoppervlak. Door den 

 langen planttermijn gaan de groei-perioden in elkaar over en staat 

 op hetzelfde veld rijpe tabak naast pas uitgeplante bibit. Als regel 



