125 Tabak. 



minder zorgvuldige bewerking zou nabroei tot brand in de lading 

 kunnen leiden als gevolg der hooge temperatuurstijging. 



Afpakken, persen en transport. De geheele oogst bevindt zich 

 ten slotte op het platform over een groot aantal stapels van verschil- 

 lende kleur en soort verdeeld, waarbij ook de verschillende lengten 

 afzonderlijk zijn gehouden. De tabak wordt in pakken van stevige 

 matten (Bandjarmasin), 80 K.G. wegende, geperst en de naam der 

 maatschappij, die der onderneming, de soort, de lengte, het nummer 

 der partij, enz. er buiten op aangebracht. De verpakking geschiedt 

 met behulp van een kist met lossen bodem en zijwanden, waar te voren 

 op den bodem een mat is uitgespreid, die buiten de wanden uitsteekt; 

 vóór het persen begint, wordt op de tabak nog zoo'n mat gelegd. De 

 pers werd vroeger uitsluitend door koelie's in beweging gebracht ; later 

 kwamen ook hydraulische persen in gebruik, waar het bewegende deel 

 zich, om bevochtiging van de tabak te voorkomen, van onder naar 

 boven bewegen kan. In lateren tijd heeft een aanbevelenswaardige 

 wijziging (Deli Batavia Maatschappij) meer en meer ingang gevonden, 

 die het dichtnaaien van de pakken zeer vergemakkelijkt en bespoedigt 

 en waarbij men niet meer zijn toevlucht behoeft te nemen tot de 

 groote afpaknaalden, die noodeloos de mat beschadigen. Men houdt 

 daarbij den bodem en den deksel (djatihout) van de kist, nadat de pers 

 haar laaesten stand bereikt heeft, door middel van vier tweemaal recht- 

 hoekig gebogen ijzers bij elkaar en draait de pers los. Op een tafel 

 worden de uitstekende stukken van de mat om de geperste tabak 

 heen gevouwen en toegenaaid, waarna men de ijzers wegneemt. De 

 afmeting van een pak is 3 X 3 voet; naar gelang van de fijnheid van 

 het blad wisselt de hoogte van 10 — 12 duim. 



Bij sommige maatschappijen hield men, zooals reeds aangegeven is, 

 geen 4e lengte meer aan, noch ook olierijke, dikke tabak (topblad). Deze 

 laatste staat bovendien aan het gevaar bloot, dat zij bij het persen druk 

 krijgt en waardeloos wordt. Behalve bij niet geheel uitgefermenteerde 

 tabak, kunnen zich bij te vochtige tabak onderweg ook broeiingsverschijn- 

 selen voordoen, tot nadeel van het blad (brandgevaar). Het behoeft geen 

 verdere toelichting, dat het zoogenaamde claytoniseeren, dat is het 

 ontratten (tegen de pest) met zwaveligzuurgas van een laadruimte (of 

 pakhuisruimte), waarin tabak gestuwd is, voor deze nadeelig werken kan. 



