349 Speeei-flen. 



niet generaliseeren, zou is het ook met de schaduw in de notentuinen. 



Op vruchtbare, ietwat hooger gelegen streken met een zwaren 

 regenval is weinig schaduw noodig en veel schaduw kan nadeelig 

 zijn. Is de bodem echter schraal en laag gelegen, vooral als men tijden 

 van droogte door moet maken, dan is wat meer schaduw gewenscht; 

 ook met het oog op heerschenden zwaren wind, zullen schutboomen, 

 zooals op Banda, nuttig werken. 



Indien men de nootmuskaatboomen op een onderlingen afstand 

 van 24 voet plant, blijft een groot gedeelte van het terrein vele jaren 

 onbenut, hetgeen voor den finantieelen toestand van de onderneming 

 niet gewenscht is. 



Gewoonlijk moet men circa tien jaar wachten, voor dat men een 

 oogst van eenig belang krijgt, die is echter nog niet groot, eerst later 

 op 15- a 25-jarigen leeftijd komen de boomen in volle productie. Zoo 

 is men er waarschijnlijk toe gekomen ze op 12 voet van elkaar te 

 planten, met het doel ze later om den andere weg te kappen. Gewoonlijk 

 gelukt deze methode slecht, men beproeft zulks met verschillende 

 cultuurplanten, bijna altijd met het gevolg, dat de boomen niet op het 

 juiste oogenblik gekapt worden. Men komt er niet zoo licht toe, een 

 groot aantal vruchtdragende boomen om te kappen. 



Beter is het de nootmuskaat dadelijk op behoorlijken afstand te 

 planten en er dan zooals hier en daar gedaan wordt een korter 

 levend productief gewas tusschen te planten. Hiervoor is dikwijls 

 Liberia-kofhe °'ebruikt, teoenwoordio- zal Robusta-kofHe wel de aan^e- 

 wezen plant zijn. Op zijn minst worden de exploitatiekosten gedekt 

 en onder yunstisre condities kunnen no"' winsten Qemaakt worden. 



Behalve het finantieele voordeel kan het tusschenplanten ook nog 

 in het voordeel van de nootmuskaatboomen zijn. Het is op verreweg 

 de meeste plaatsen nog geen gewoonte de noteboomen te bemesten 

 of den bodem te bewerken; daar zulks voor de tusschencultuur wel 

 noodig zal zijn, komen deze verrichtingen ook ten voordeele van 

 de noten. 



Op Banda worden de boomen onder gunstige omstandigheden 

 50 a 60 voet hoog, op hun negende en tiende jaar beginnen zij ge- 

 woonlijk vrucht te dragen, eerst later komen zij in volle productie. 

 Men beweert, dat vijfentwintig-jarige boomen eerst hun vollen wasdom 

 bereikt hebben en dat zij tot 60 jaren soms nog langer goed produceeren. 



