387 Specerijen. 



bewerking geschiedde in den drogen tijd, ten einde den grond zooveel 

 mogelijk aan de gunstige atmospherische invloeden bloot te stellen. 



Tegen het einde van den Oostmoesson werd de grond vermengd 

 met koemest en humus, bestaande uit vergaan blad enz. en het afge- 

 slagen onkruid ; hiermede werden de geulen gevuld tot iets boven het 

 omlieS'ende terrein. Nadat de regens g-oed doorgekomen waren en de 

 grond zich gezet had, werden de vanieljestekken met de nog ontbrekende 

 schaduwboomen in den grond gebracht. Voor schaduwboomen nam 

 men weer dadap, terwijl voor steun- en leiboomen verschillende groote 

 heesters geplant werden, die men in den omtrek kon krijgen, als: 

 ketjoeboeng, (Datura alba), handeuleum, (Graptophyllum hortense), 

 hanjoewang, (Cordyline sp.) enz. De dadapboomen werden zoo bijgeplant, 

 dat zij met de reeds aanwezige op 4 voet van elkaar stonden, terwijl 

 de bovengenoemde heesters daartusschen op een ouderlingen afstand 

 van 2 voet geplant werden. Het geheel werd door bamboe-latten aan 

 elkaar verbonden. 



Er zijn verschillende methoden voor het aanleggen van vanielje- 

 tuinen ; men plant soms de schaduw- en steunboomen te gelijk met 

 de vanielje, gewoonlijk worden dan vanieljestekken van minstens 2 

 voet lang genomen. Voor schaduw kiest men dikwijls andere boomen, 

 onder anderen kapok, waroe, mindi, soerian enz., onder de laatste zag 

 ik in de buurt van Buitenzorg mooie vanielje. 



Boomen, die op bepaalde tijden hun blad verliezen, zijn niet aan 

 te bevelen. In een zeer vochtig klimaat neemt men met succes Casuarina, 

 terwijl op droge en aan zwaren wind blootgestelde terreinen de regen- 

 boom, Pithecolabium sawan, voor het doel geschikt is. 



De bamboe moet telken jare vernieuwd worden en hoe voorzichtig 

 het verwisselen van de bamboe ook plaats heeft, het is toch onver- 

 mijdelijk, dat de ranken gekneusd worden. Zulks bespeurt men ge- 

 woonlijk niet terstond, doch wat later, vooral als er droogte intreedt, 

 ziet men lange ranken, soms met de onrijpe vruchten er aan, verwelken. 

 Soms denkt men, dat de een of andere ziekte de oorzaak is, maar na 

 onderzoek blijken dan de takken gekneusd te zijn. Het verdient daarom 

 aanbeveling de bamboe te vernieuwen in den tijd vallende na den 

 oogst en vóór den nieuwen bloei. 



Bamboe latwerk, hoe nuttig ook, levert altijd bezwaren wegens 

 het gedurige vernieuwen ; men heeft daarom proeven genomen met 



