619 '»<ü?o. 



der cultuur op eenigszins loonende basis te kunnen vertrouwen. 



Door de afsluiting van Engeland en Frankrijk voor synthetische 

 indigo ontstond daar gedurende den oorlog groote vraag naar natuurlijke 

 kleurstoffen. Wel trachtte men door het fabriceeren en het oprichten 

 van nieuwe fabrieken tot fabricatie van synthetische kleurstoften, te 

 voorzien in de behoefte, doch dit had natuurlijk geen dadelijke uit- 

 werking en er ontstond een ware kleurstoffen-nood. Indigo, welke vóór 

 den oorlog moeilijk verkoopbaar -was tot 180 a 200 c. per b/2 K.G., 

 werd meerendeels door Engeland betaald met zelfs ƒ 10.50! Verschillende 

 directe verschepingen van Java naar Engeland hadden plaats; in 19 16 

 is de vraag naar Java-indigo verminderd — een gevolg van de meerdere 

 productie van Bengalen en ook van fabrikatie van synthetische kleur- 

 stoffen in Engeland en Amerika. De nog bestaande indigo-fabrieken op 

 Java konden van deze hooge prijzen gelukkig profiteeren; uitbreiding der 

 cultuur had echter alleen hier en daar bij reeds bestaande ondernemingen 

 plaats, daar alles afhing van den duur van den oorlog, en het daarom 

 niet geraden was nieuwe onderneming-en te beginnen, te meer omdat 

 de productie van kunstmatige indigo door de fabrikatie in Engeland, 

 Frankrijk en Amerika na den oorlog belangrijk zal zijn uitgebreid. 



De „Bengaal-indigo" wordt, na meestal eerst op de markt te 

 Calcutta in de tweede hand te zijn overgegaan, voor het grootste gedeelte 

 op de Londensche markt verhandeld. De verkoopen van de Java-indigo 

 geschieden voor een gedeelte te Semarang en verder te Rotterdam en 

 te Amsterdam. In 1910 verdeelde zich de aanvoer van 694 kisten van netto 

 60 a 70 K.G. in Rotterdam en Amsterdam over 358 kisten te Rotterdam 

 en 336 te Amsterdam. In 1899 was de aanvoer nog 4079 kisten, 

 waarvan 1787 kisten te Rotterdam en 2292 te Amsterdam aankwamen. 



In 1916 was deze gedaald tot totaal 16 kisten, niet omdat de productie 

 sedert 1910 was achteruitgegaan, maar omdat de verkoop grootendeels 

 direct op Java plaats had, hetgeen aan den oorlogstoestand is toe te schrijven. 



Op Java bepaalt zich de indigoproductie voor de Europeesche 

 markt tegenwoordig hoofdzakelijk tot de Yorstenlanden, terwijl vroeger 

 uit Kediri en Pekalongan en nog vroeger ook in de residentiën 

 Madioen, Tegal, Pasoeroean, Rembang en Semarang indigo voor de 

 Europeesche markt werd bereid. 



Volgens een in 191 5 ingesteld onderzoek waren er toen 3 onder- 

 nemingen in de residentie Batavia, te zamen 140 bouws, 1 1 in de 



