636 



bantji), rupsen en de zoogenaamde sawang genoemd te worden Blad- 

 luizen komen vooral bij sterke droogte voor en verdwijnen gewoonlijk 

 na het invallen van de regens. Groene rupsen verschijnen dikwijls in 

 het begin van den regentijd en kunnen dan groote verwoestingen 

 aanrichten, terwijl de „sawang" die zoowel in eersten als tweeden snit 

 kan voorkomen, vooral bij de Natal-indigo na droogte schade kan 

 veroorzaken. Sawang schijnt het gevolg te zijn van rupsjes, die de 

 blaadjes ineenrollen en zich inspinnen. De afgevallen blaadjes hangen 

 aan enkele draadjes. 



Andere (door Dr. Doleschall genoemde) insectenplagen zijn : 

 de zoogenaamde worm (oelat), die binnen in den stengel het merg 

 aanvreet, en de larve van een soort Mcloloiitha (de zoogenaamde 

 oeret), die de wortels als voedsel gebruikt. 



Over schade door dierlijke en plantaardige parasieten bij de 

 indigo is nog weinig onderzocht. De eenige, die daarover op Java 

 onderzoekingen heeft gedaan, is de bovengenoemde entomoloog Dr. 

 C. L. Doleschall. Die onderzoekingen dateeren van 1856 i). 



Koningsberger vermeldt in Mededeelingen uit 's Lands Plantentuin, 

 deel 64 alleen, dat hij in het hout van oude indigo-planten larven 

 vond van een boktorretje (Atmodcs marmorca). 



Zoowel op Java als in Britsch Indië doet zich bij de Natal-indigo 

 somtijds het verschijnsel voor, dat een ontijdige bladafval plaats heeft 

 en de zwakste planten verwelken en sterven. Volgens onderzoekingen 

 in Britsch Indië van A. en G. L C. Howard zou deze zoogenaamde ziekte 

 het gevolg zijn van langdurige vochtigheid van den bodem, leidende 

 tot afsterving van de fijnere wortels en wortelknolletjes en als gevolg 

 daarvan tot achteruitgang van de plant. Bij den 2<ien snit kan volgens 

 deze onderzoekingen de achteruitgang ten deele tegengehouden worden 

 door bij het snijden van den isten snit een tak te laten staan. Indien 

 de indigo bij den isten snit geheel wordt afgesneden, schijnen de 

 wortelknolletjes sterk te lijden en blijkt de groei zich moeilijk te 

 hervatten. 



Het is zeker, dat de wortelknolletjes een belangrijke rol spelen 

 bij de voeding van een vlinderbloemig gewas als de indigo, dat door 



J ) Vergelijk V. Gorkom, De Oost-Indische Cultures, 2e deel, p. 254. en André, 

 Cultuur en bereiding van indigo op Java, p. 221. 



