691 F.ooi- en Verfstoffen. 



hoog bij 5 — 6 cM. middellijn; hef gewicht bedraagt, na droging, resp. 

 ± 16 of + 20 gram. Het drogen geschiedt meest boven vnnr, op 

 rekken van gespleten bamboe en duurt 3 — 5 dagen. De gambir wordt 

 daardoor roodbruin van kleur. Wil men de gambir eene gele kleur 

 geven, dan droogt men slechts één dag op het vuur en daarna 

 gedurende omstreeks vier dagen in de zon. 



In dezen vorm wordt het product van Sumatra's Oostkust, zoowel 

 als dat van de Padangsche Bovenlanden, in goenizakken vervoerd 

 naar Padang. Hier worden de schijfjes door de Chineesche handelaars 

 weder in water opgekookt en gemengd met 20 tot 60 % zeer fijne 

 „dëdek" (rijstzemelen). De dikke brij wordt daarna verwerkt tot kuben- 

 gambir volgens de gewone Chineesche werkwijze, die hieronder be- 

 handeld wordt. 



In Palembang is de extractbereiding in beginsel dezelfde, doch in 

 uitvoering eenvoudiger. Het product komt in den handel als tabletten 

 van + i 1 ^ cM. dik, die meestal 4 — 5 cM. in het vierkant zijn, doch ook 

 wel driehoek-, ster- of vischvorm bezitten, enz., en die men met metalen 

 vormpjes uitsnijdt. Ook in grootere tabletten van 10 X 10 cM. wordt 

 deze gambir verkocht. 



B. De Chineesche extractbereiding. 



De hoofdmassa van de voor uitvoer naar Singapore bestemde 

 gambir wordt bereid op Chineesche wijze. Chineezen zijn bijna uitsluitend 

 planters en kokers op Riouw, Malakka, Borneo en Banka. Hun 

 kokerijen bestaan uit eene eenvoudige loods met hoog dak; het 

 bovenste deel van de ruimte wordt gebruikt voor het drogen van het 

 product. De geheele inrichting is zeer eenvoudig en brengt dan ook 

 weinig kosten mede. 



Het uit den tuin aangevoerde blad wordt van de twijgen gerist 

 en in een bak van klei, ongeveer drie meter lang en breed, bewaard 

 tot het uitgekookt zal worden. 



De oven wordt meestal in een hellend deel van het terrein uitge- 

 graven en is ± 1 1 / 2 meter hoog. Men holt eene vuurruimte hierin uit 

 en versterkt de opening met ruwe steenen en klei. Het stookgat is 

 groot en kan niet gesloten worden ; er is geen schoorsteen aanwezig, 

 doch slechts eene rookopening achter de pan, en de afstand van het 



