702 



water onoplosbare stof en niet meer dan 5 % asch voorkomen. 



Het looistofgehalte kan niettemin aanzienlijk hooger zijn. Het 

 Rijksprocfstation ten bate van de lederindustrie te Waalwijk vond in 

 eenige monsters kubengambir van 55 — 63% looistof. Het Duitsche 

 proefstation te Freiberg bepaalde het looistofgehalte van blokgambir 

 van „Goenoeng Melajoe" op 50.8 o/ , welke analyse overeenkomt met 

 de opgave van deze fabriek, dat haar product 5 1 % looistof zou bevatten. l ) 



Paessler geeft de volgende analyse van „Indragiri-gambir", in 

 vergelijking met de gewone blokgambir: 



Indragiri- Gemiddelde 

 gambir. blokgambir. 



looistof (schudden met huidpoeder). . . 30.2% 27. — % 



oplosbare niet-looistoffen 29.6 „ 25. — „ 



onoplosbaar 3.4 „ 8. — „ 



water 36.8 „ 40. — „ 



Ook bij geconcentreerde oplossingen scheidt zich bij Indragiri- 

 gambir geen moeilijk oplosbare looistof af, zoodat de door analyse 

 gevonden hoeveelheid geheel nuttig gebruikt kan worden bij het looien. 



De vervalsching van gambir ter Westkust van Borneo door de 

 Chineesche bereiders — vaak werd tot 50% pijpaarde of gele klei 

 toegevoegd — heeft aan de vandaar uitgevoerde Singkawang-gambir 

 een slechten naam bezorgd, daar de looiers het product begonnen te 

 wantrouwen. Zoowel de resident van de Wester-Afdeeling van Borneo 

 als de regeering van Sarawak hebben pogingen in het werk gesteld 

 om den uitvoer van vervalschte gambir te voorkomen, doch het gevolg 

 was, dat de Chineesche tusschenhandelaren, die in vele gevallen de 

 geldschieters van de planters zijn, de bijmengsels toevoegden. Men kan 

 de vervalsching gemakkelijk ontdekken door de gambir in water te 

 werpen ; de goede komt snel boven drijven. Zinkt zij of komt zij slechts 

 langzaam boven, dan kan men zeker zijn, dat er geknoeid is. 



Ten onrechte wordt de aanwezigheid van dëdèk als vervalsching 

 beschouwd; dat dit onjuist is en de dèdëk opzettelijk toegevoegd wordt 

 bij de voor de inlandsche markt bestemde kubengambir is hier 

 boven reeds gebleken. Ook de mededeeling van Van Romburgh, dat 



! ) Deze hooge cijfers zijn waarschijnlijk op droge stof berekend. 



