705 Looi- en Verfstoffen. 



Bij het verven met sogabast worden steeds allerlei ingrediënten 

 toegevoegd. In het eenvoudigst geval gebruikt men hiertoe tingibast 

 (Ceriops Candolleana II . en ./.); de basten worden te zamen fijnge- 

 stampt en in water gekookt. 1 )e met was bedekte en reeds gedeeltelijk 

 blauw geverfde doek wordt in de nog- lauwe oplossing geweekt om 

 bruin geverfd te worden en daarna te drogen gehangen. Men herhaalt 

 deze werkwijze minstens drie, soms wel twaalf maal en fixeert de kleur 

 ten slotte in eene oplossing van rietsuiker en sirihkalk. Na droging kan 

 de was van het batiksel verwijderd worden door den doek in heet 

 water te brengen. 



Wil men fraaier bruine kleur verkrijgen, dan wordt een veel 

 ingewikkelder voorschriit gevolgd, waarbij in het verfbad onder anderen 

 tégëranghout (Cudrania javanensis Trécul) en saffloer {Carthamus 

 iinctorius L.) niet ontbreken; ook het fixeerbad (sarèn) wordt dan uit 

 meer bestanddeelen samengesteld. 



In de Zuid-Preanger wordt sogabast ook gebruikt voor het tanen 

 van netten. 



Lil' E R A T U V R. 



Mr. S. C. I. W. van Mussciienhüek, Mededeelingen omtrent grond- 

 stoffen uit het oostelijk deel van onzen Indischen Archipel, enz. ; 

 Leiden, 1880, blz. 26. 



Tectona II, blz. 280. 



K. Heyne, De nuttige planten van Nederlandsch-Indië, 11, 1916, 

 blz. 2yS. 



