801 Caoutchouc en Wetah Pertjn. 



3. Tappen. 



Alvorens wij overgaan tot het bespreken van de bij het tappen 

 der Hevea's gevolgde werkwijze, zal het noodig zijn, met een enkel 

 woord het bijzondere gedrag van dezen boom in het licht te stellen. 

 Bij den tegenwoordigen stand der kennis van het systeem der m elk- 

 sapvaten bij Hevea, neemt men aan, dat het bestaat uit een netwerk, 

 hetwelk zich uitstrekt van .de bladeren tot in de wortels en als het ware 

 één doorloopend stel van buizen vormt, omdat de melksapvaten door 

 zijdelingsche takken (anastomosen) onderling verbonden zijn. In den bast 

 van den stam liggen deze melksapvaten in de schors, dicht bij hetcambinm 

 en loopen vrijwel in longitudinale richting in een laag ter dikte van 

 2 mM, Maakt men in den bast van een Hevea-stam een insnijding, dan 

 stroomt er een hoeveelheid melksap uit. Bij verreweg de meeste 

 caoutchouc leverende boomen zal, indien men den volgenden dag in 

 de onmiddellijke nabijheid van eene insnijding een nieuwe maakt, 

 daaruit geen of slechts weinig melksap vloeien. Niet alzoo bij Hevea; 

 bij dezen boom begint juist bij opeenvolgende insnijdingen het melksap 

 rijkelijker te vloeien. Dit feit moet aan de „seringueiros", die in Brazilië 

 den Para-rubber winnen, reeds lang bekend geweest zijn. Curtis deelde 

 in het jaarverslag over 1897 van den Botanischen Tuin te Penang mede, 

 dat bij aftapproeven op den eersten dag slechts b/2 ounce, maar bij 7 

 opeenvolgende tappingen gemiddeld 2 ounces verkregen werden. 

 Willis, de directeur van den Plantentuin te Peradeniya, vond eveneens, 

 in hetzelfde jaar, dat een tweede aftapping een grootere opbrengst gaf 

 dan de eerste, maar dat dan verder de opbrengst weer geleidelijk 

 afnam. Hij tapte met afzonderlijke insnijdingen met een week tusschen- 

 ruimte en verkreeg de volgende opbrengsten in ounces: 0.73, 1.48, 

 0.97, 0.80, 0.67, 0.52. 



Parkin, die in zake het tappen in 1899 belangrijke proeven heeft 

 genomen, komt tot hetzelfde resultaat. De Hevea vertoont dus de 

 merkwaardige eigenschap om op wondprikkels te reageeren. Volgens 

 Prof. Fitïig zou hierbij niet worteldruk een rol spelen, maar zou die 

 eigenschap het gevolg zijn van vloeistofsecretie door cellen in de nabij- 

 heid van de wond. Andere botanici echter willen van zulk een wondre- 

 actie niet weten en beweren, dat de latex weer gaat uitstroomen bij 

 het maken van nieuwe wonden, omdat intusschen het in den boom nog 



Duel III. 



