Caoutchouc en Uctah 1'ertja. 



GETAH PERTJA. 



Eigenschappen van de Getah Pertja. 



Zij het ook, dat de rol, die de getah pertja (gutta percha) thans 

 in de wereld speelt, heel wat minder belangrijk is dan clie van de 

 caoutchouc en dat haar belang, door de aanzienlijke vorderingen van de 

 draadlooze telegrafie, in de toekomst vermoedelijk nog kleiner zal 

 worden, toch verdient zij in een werk als dit eene korte bespreking. 



Zeer vaak wordt getah pertja met caoutchouc verward, hoewel 

 de eigenschappen dier beide stoffen aanzienlijk verschillen. Getah pertja 

 toch mist de elasticiteit, die aan de caoutchouc hare waarde geeft. 

 Daarentegen wordt zij bij verwarming, bijvoorbeeld door dompelen in 

 kokend water, zacht en kneedbaar, herkrijgt echter bij afkoeling weer 

 hare oorspronkelijke hardheid en behoudt dan den vorm, dien men 

 haar in de warmte gaf. In zuiveren toestand heeft zij een witte kleur. 

 Gewoonlijk echter ziet zij grijs of rood — door den invloed van geoxy- 

 deerde looizuurverbindingen. Evenals de caoutchouc, bestaat zij uit een 

 koolwaterstof (C 10 H 1C ) X , de gutta, waarschijnlijk met een ander moleculair 

 gewicht dan de vaste koolwaterstof uit de caoutchouc, en uit zooge- 

 naamde harsachtige stoffen. Bovendien bevat zij nog eenige zouten, 

 eiwitachtige stoffen, enz. Het gehalte aan gutta en harsachtige stoffen 

 is in getah pertja-soorten van verschillende afkomst zeer verschillend, 

 in de goede soorten is het harsgehalte klein. In die harsen zijn 

 verschillende stoffen, in nauw verband staande met phytosterine, aan- 

 getroffen, zooals lupeol, amyrine en andere, in den vorm van azijnzure 

 en kaneelzure esters. 



De getah pertja biedt grooten weerstand aan vele reagentia. Sterk 

 zwavelzuur en sterk salpeterzuur, halogenen, alsmede ozoon tasten haar 

 aan. Onder den invloed van de lucht en het licht ondergaat zij op den 

 duur een diep ingrijpende verandering, zij wordt bros en soms kleverig. 



Getah pertja is oplosbaar in vele organische vloeistoffen, zooals 

 benzol, chloroform, tetrachloorkoolstof, zwavelkoolstof, enz., daaren- 



