1031 Boschproducten. 



gronden rentegevend te maken. Bepaald moerassig mag ook voor 

 rotan de bodem niet zijn. Liefst moet hij veel zand bevatten. 



Rotan wordt uit zaad gekweekt of door scheuren vermenigvuldigd. 

 Bij kweeken uit zaad verwijderen de Inlanders op Borneo, ten einde 

 het ontkiemen te bevorderen, de geschubde buitenschil en het vrucht- 

 vleesch, door de vruchten in een bamboemand, onder toevoeging van 

 veel water, met de voeten te treden. Vervolgens doet men de pitten 

 in een goenizak ; dagelijks worden ze tweemaal overvloedig met 

 water begoten. Na ongeveer 14 dagen ziet men aan de pitten witte 

 stippen te voorschijn komen, een begin van ontkieming. Nu worden 

 de zaden onmiddellijk in kweekbedden van rulle aarde overgebracht op 

 afstanden van 5 cM., en 2 — 3 cM. diep. Deze kweekbedden moeten 

 in de schaduw van boomen liggen of van een afdak van klapperbladen 

 voorzien worden, terwijl men ze goed nat houdt. Men kan ook de 

 zaden onmiddellijk in de kweekbedden uitleggen en deze met eene 

 laag half vergaan blad bedekken. Na 1 — 2 maanden krijgen de kiem- 

 plantjes bladeren. Men kan ze overplanten wanneer ze 10 cM. hoog 

 zijn, doch beter is het, hiermede te wachten tot ze eene lengte van 

 minstens 20 cM. bereikt hebben. Zij loopen dan in het bosch minder 

 gevaar verstikt te worden onder afvallende takken of bladeren. Het 

 overplanten dient in den natten tijd plaats te hebben. Men trekt de 

 jonge plantjes voorzichtig uit de vooraf flink nat gemaakte kweek- 

 bedden. Opnemen met kluit zou natuurlijk beter zijn dan uittrekken, 

 maar is bij aanplant in het groot te bezwaarlijk. Bij het weder in den 

 grond zetten mogen de wortels niet geheel onder de aarde komen, 

 daar zij dan verstikken. In dit opzicht zijn de jonge rotanplantjes zeer 

 gevoelig. 



Broers raadt aan, een rotantuin als volgt aan te leggen: 

 Men kappe in het te beplanten bosch, in de richting Oost-West, 

 paden (rintis) van 2 meter breedte open, waartusschen telkens eene 

 strook bosch, eveneens 2 meter breed, blijft staan, waarin zoo noodig 

 steunboomen worden bijgeplant. Loodrecht daarop maakt men de 

 eigenlijke wegen van 4 meter breedte. In de paden plant men de 

 jonge rotan, op afstanden van 6—8 meter. Op één bouw komen 

 ± 900 planten. Zet men ze dichter op elkaar, dan wordt de uitstoeling 

 belet; de steunboomen breken tengevolge van den te zwaren last en 

 de lianen groeien zóó verward dooreen, dat de oogst zeer bemoeilijkt 



