Die Rothtshandschriften der SUt'tshihliolheken von Göthvei{;. etc. 585 



aiileiii über iste in duas partes, alias secundum consuetudiiieni scrip- 

 toriim , alias secundum diligentiani compositoris atque lectorum. 



Scriptoriim consuetudo librum istum in IUI. partes distinguit, 

 quarum unamquamque quartam appellant. Et prima quidem a prin- 

 cipio usque ad primam causam, quae est de sinioniacis; secunda a 

 prima causa usque ad XIII., quae sie incipitr „dloecesani'' ; tertia ab 

 ea usque ad XXVII., quae est de matrimonio prima; quartam a XXVII. 

 usque ad finem libri ponunt. Compositoris autem diligentia librum 

 istum in tres partes distinguit. quarum primam ministeriis, secundam 

 negotiis, tertiam ecclesiasticis deputat sacramentis. Unde modus 

 tractandi aperte colligitur. In prima namque parte hoc modo prose- 

 <]uitur: ante omnia multiplices species et divisiones iurium assignans 

 differentiam Iuris naturalis ad alia iura demonstrat; ubi de inventione 

 et ordine et appellatione iuris canonici satis evidenter explanat; post- 

 modum per singulos ordines ecclesiasticos currenset usque ad supre- 

 mum pontificatus apicem pertingens sufficienter tradit: qui, in quos 

 ordines valeant promoveri, tractatu toto in centum dist. et vna 

 exacto In secunda parte agit in hunc modum: dividit eam in 

 XXXVI. particulas, quas causas dicimus. In quibus prius de crimi- 

 nibus , quomodo proponi debeant et iudicari determinat, postea de 

 statu ecclesiae et clericorum tractat. Agens dejmmunitate et privilegiis 

 ecclesiae et de decimis et oblationibus eiusdem, deque praerogativa 

 clericorum, de religiositate monachorum, de hereticis, et schismaticis, 

 matli'aticis quomodo et quando debeant puiiiri. Ad ultimum de coniu- 

 giis, quae legitima sint et quae funesta, designans quomodo coniungi 

 aliqui et quomodo possint vel debeant separari. Ultimam partem talis 

 ordo percurrit: r/«tJiV/iV?o* quippe in V distinctiones; in prima qua- 

 rum agit de ecciesiarum consecratione, in secunda de sacramento 

 eucliaristiae, in III. de feriis, in IUI. de baptismate et confirmatione. 

 In V. de ieiuniis opere tractat consummato in duobus capitulis de 

 spiritu sanclo." 



Hierauf unmittelbar: 



„Incipit tractatus (rotb). IJumanum genus. Tractaturus de 

 iure canonico quasi allius producto stilo expandit iter operi, incipiens 

 a iure naturali, (|uod quidem et antiquius est tempore et excellentius 

 dignitate. Hoc autem ins ..." 



Diese Vorrede, beziebiingsueise Einlcilung ist, wie der erste 

 Blick ergibt, inleressanl durch Älethode und InliaK, :>o\vie dadurch. 



