590 Schulte '] 



adducatur in medium, quo ostenditur, sine commixtione carnis non 

 esse in coniiigio Christi et ecclesiae sacramentum , nee matrimonium 

 perfectum, ideoqne nee ratnm. 



Alexander P. P. et martyr in epistola decretali ad Sisinnium 

 Antiochenum Patriarcham, Si de universis, quemadmodum ad nostrum 

 speetare videtur officium , in discussione veritatis oportet nos esse 

 sollicitos, nee in doctrina subditorum conscientiam nostram nulla con- 

 tagio polluat, nee eorum cura merito in aliquo reprehendat. et pernio 

 post: Hoc igitur veraciter universa per orbem debet ecclesia profi- 

 teri, quod, ubi nuptiarum desierit sacramentum, ibi nuUatenus per- 

 fectum potest esse coniugium. Sacramentum autem, ut ait apostolus, 

 magnum est, hoc autem dico: in Christo et in ecclesia. Christus 

 Caput, ecclesia corpus. Nisi ergo per maris et feminae legitimam 

 coniunctionem duo una caro efficiantur, certum est, quod nullum 

 inter eos erit conjugii sacramentum. Ubi ergo defuerit sacramen- 

 tum, quin ibidem esse poterit virtus sacramenti, nee ibidem perfecta 

 esse possunt iura conjugii. In hoc itaque perficitur matrimonium, in 

 reliquis initiatur, et fit, ut quodara naturali rerum in quibusdam prin- 

 cipii sumat nomen, in aliis quidem fiat, in aliis perficiatur. Ut igitur 

 sanae mentis intellectus vel naturalis nostra procedat affectio, in 

 sponsalibus initiatur, et in cohabitatione iam factum est. Sed nequa- 

 quam sexuum commixtione perfectum hoc utique; quod sie perfectum 

 est non nisi morte interveniente dissolvitur, et cum prioribus utique 

 valeat, etiam coniunctis viventibus, ratum usque quam perseverat. 

 Haec sunt denique, quae beatorum romanorum pontificum praede- 

 cessorum videlicet nostrorum piis vestigiis inhaerentes nos firmiter 

 observamus , universitati vestrae jugiter in postermn observanda 

 mandamus.^ 



Weder bei Pseudoisidor noch in einer sonstigcft* Sammlung 

 kommt dieses Falsum vor; sollte Johannes es selbst fabrizirt haben? 



Von Quellen des weltlichen Rechts kennt, bez. führt 

 Johannes an Cod. Theod. , Pand., Codex. Authent, Lombarda. 



Cod. Theodosianus z. B. zu c. 20 sqq. C. II. q 6.: „omnes 

 ista leges usque ad illam seil, anteriorum hodie non habent locum 

 nee in Justiniano codice reperiuntur, ^ulde nee de ipsis mnltum est 

 curandum. Spatium, quo itur, habita forte denumerationeXX. miiium 

 diurnorum per singulos dies ad similitudinem eins, qui tutela nomi- 

 natus ultra centesimum lapidem habitans excusare se voluerit." Zu 



