Zur Geschichte der Literatur über das Dekret Grati»ns. II. 113 



sie legem abrogat. Quod aliquando fit propter correctionem. Nihil 

 enim iiiterest, an sufTragio acciamationis an rebus ipsis et tactis papa 

 voiuiitatem suam deciaret. Siquidem taeito consensn leges abrogantur, 

 ergo praefatum imperatoris verbum de munieipali. non de generali 

 consuetudine exaudiendum est. Quod tarnen absque quaestione traus- 

 eundum non est, nam si consuetudinis non viiis sed vigens auctoritas 

 est, tunc vincit legem obloquentem sibi Quod si e contra lex vincit, 

 consuetudo deficit. 



Der Ausdruck sacramentum bat bei ihm nocb nicht die tech- 

 nische Bedeutung, m ie folgende Stelle beweist : 



pag. 67. 



'Illud certo certius est, quod moto altari vel laesa quocun- 

 que modo plantione [1. plantationej sacramentum re])eten- 

 dum sit. Sed si staute altari parietes innoventur aqua epis- 

 copali dedicabuntur. Unde tractatu de consecrationc 

 D. I. Iginius pp.' . . 



IX. Der Codex hört auf in Causa XXVII. (pag. 288) mitten im 

 Satze. Ich theile noch die Skizze des Eherechts mit, da sie interes- 

 sant ist. 



'Matrimonium est legitima conjunctio maris et feminae ad Indi- 

 viduum consortium vitae. Conj. baec nee corporum n&c animorum 

 separ. sed personarum. quae ex pactione conjugali consensus procedit, 

 accipitur. Leg. dicitur et ratione conirahentium, ut personae leg. . . 



Qua descriptione conjugium ratum i. e. fidelium et eorum, qui 

 legitimae prorsus sunt personae definitur. M. non ab auctore gene- 

 fationis sed a matre denominatur, seil, dictum quod sit matris mu- 

 lium i. e. officium, quod ipsa affectiosius haurit in se, quae amaras 

 )ropagationis vicissitudines in se suscipit, dum pro conceptu gravida 

 }t pro partu dolorosa efficitur. 



ilnstitutio M. duplex fuit: in paradiso ad ofTcium, extra ad reme- 

 liom. Ibi ad procurandam sobolem jubente domino : 'crescite et nuil- 

 iplic amini', bic ob vitandam fornicationem, dicente apostolo : 'ut 

 niusquisque.' .... 



Causae conj. aliae sunt ob quas, aliae per quas copulantur. 

 üausarum propter qnas aliae principales, aliae secundariae. . . . 

 Bonum prolis est . . . 



Quae m. impediunt, XIIII. numero sunt: votum urdo lia- 

 ^itus .... 



Silih. d. phil.-hist. Cl. LXIV. li.I. |. Hft. 8 



