Der Ordo indiciariu« 'les Codex Bambergensis. 309 



Her (c. 19.). (am Rande ziig-eschrieben : ,nisi in crimine laesae 

 maiestatis et symoniae'). In civili vero potest ut XV. q. 3. 

 §. Ex eo quod prohibet. Sed nee patroni causarum in illis, 

 quibus patrocinati sunt, testimonium dieant, nee iudices in qua 

 sunt vel fuerunt iudices ut C. TV. q. 3. §. Item et C. II. 

 q. 6. statuendum est (c. 38.). Repelluntur autem hi, qui unum 

 atque eundem praemeditatum sermonem dixei'unt ut IV. q. 3. 

 §. Item et III. q. 9. puia (c. 17.). Officio iudicis repelluntur 

 non solum inimici, sed quoquo modo suspecti, ut C. III. q. 5. 

 de actionibus (c. 5.). Sed nee unus testis audietur, ut secun- 

 dum eum iudicetur. Sed per eum quandoque praesumitur ut Uli. 

 q. 3. Item. Nee aliquis in rem suam, ut in eodem paragra- 

 pho. Nee servus audietur, nisi in criminibus maximis, ut IL 

 q. 1. in primis, quidam dicunt et c. prohibentur (c. 7. 

 et 14) et C. VI. q. 1. §. Porro et XII. q. 2. §. in patro- 

 nos, et nisi ex probationum inopia, quo in casu minus legitimae 

 probationes admittuntur ut IV. q. 3. §. Item et XIV. q. 2. 

 c. 2. Idem in criminosis et infamibus intelligas. Praeterea testi- 

 monium de auditu non recipitur , nisi in duobus casibus : in 

 causa matrimonii et ubi post solutionon vere celebratam, quam 

 creditor dicit factam fuisse, testes intersint confessioni credi- 

 toris contradicentis partem solutam esse, vel si debitor confi- 

 teatur penam (1. pecuniam) a se debitam esse. Quippe et tunc 

 testes rogati exiguntur, ut C. III. q. 9. §. De bis et quae. 

 Sed notandum quia ex auditu factum testimonium dupliciter 

 dicitur: aut quia ita esse aurium experientia didicimus et 

 cognovimus, aut quia aliorum relatu ita fuisse didicimus. Pri- 

 mum improprie dicitur testimonium de auditu, proprie vero de 

 visu de eo, quod, cum fiebat, videndo audiendo plene percipie- 

 bat. Visus enim pro omni corporeo sensu accipitur: palpate et 

 videte, gustate et videte, olfac et vide , audi et vide ; et in 

 Exodo dicitur: ,videbant voces^ i. e. audiebant. Et propterea 

 tale testimonium ubique ita accipiendum est sicut de ea re, 

 quam corporeis oculis videmus. Sed proprie dicitur testimo- 

 nium de auditu, nee est acceptabile, nisi in praedictis casibus 

 et bis maxime, quorum origo temporum nostrorum memoriam 

 excedit. Item ad tidem faciendam testis non rogatus intelligi- 

 tur ut IV. q. 3. §. Item. - In omni iudicio, nisi amplior nume- 

 rus exigatur, sufficiunt duo, ut in e. §. Item. Hi debent testi- 



