•522 Sclmlte. 



peculiaribus, si liberam habeant adrainistrationem. Pupille non 

 defertur sacramentum, quia pneri ante XIIII. annos iion coguntur 

 iurare ut C. XXII. q. 5. pueri. — Qiiaeritur seciindum cuius 

 intentionem recipi debeat sacramentum^ dantis seil, vel accipien- 

 tis? Dicunt quidam referre, an utrique siraplicem habeant inten- 

 tionem vel alter tantum vel u.terque dolosam. Et siquidem 

 uterque simplicem et rectam habet intentionem secundum 

 utriusque intellectum sacramentum recipitur; si uterque dolo- 

 sam habet, recurrendum est ad communem verbi intelligentiam 

 et in eo sensu coguntur verba recipere, quae solent rectum 

 intellectum generare, ut in extrav. si inter aliquos. ' Si vero 

 alter tantum pravum habet intellectum, sive dans sive recipiens, 

 tunc deus, qui conscientiae testis est, sie aceipit sicut ille, cui 

 iuratur, vel qui iurat simpliciter et reete intelligit, quia alteri 

 doloso dolus suus patroeinari non debet, ut XXII. q. 5. qua- 

 cunque arte (c. 9.). Solet quaeri, utrum magis peecet, qui 

 iurans per lapidem deierat, an qui per deum? Ille dupliciter 

 peccat, et quia mendaeiter iurat et quia per quod non debuit 

 iurat seil, per creaturas. Sed si tanto magis poenale est per- 

 iurium, quanto sanctius est id, per quod iuratur, graviori se 

 subiieit periurio, qui per deum mendaeiter iurat, ut XXII. 

 q. 1. movet, sed obiieitur (c. 16.). In summa sciendum est, 

 quod quibusdam temporibus certis prohibitum est iurare, nisi 

 de pace, ut XXII. q. 5. decrevit saneta (c. 17.). De per- 

 iurio tenendum est, quia periurium dicitur quandoque falsa 

 iuratio quandoque iuramenti transgressio quandoque indiscretum 

 sacramentum quandoque mendacium iuramento confirmatum. 

 Primum et secundum non semper peccatum, tertium vero sem- 

 per est peccatum, sed non semper est crimen, quartum semper 

 est crimen. Ceterum si quis semel periuratus fuerit nee testis 

 de cetero esse .nee ad sacramentum accedere nee in sua nee in 

 aliena causa poterit iurator existere, ut XXII. q. 5. parvuli 

 (e. 14.) Item notandum est, qviia tribus modis dicitur iuramen- 

 tum iliicitum ex eo quod iuratur, ex natura sui, ex modo con- 



1 Ist die in den vier Sammlungen vor der Comp. I. stehende , aus dieser 

 entnommene Decretale Ex litteris in c. 7. X. de spons. IV. 1. Der Gegen- 

 stand selbst wird in alten Glossen und ebenso in der des Job. Tent. zu 

 dict. Grat. c. S. C. II. q. fi. fast genau wie im Texte erörtert. 



