57 Bodem. 
Het is dus duidelijk, waarom juist bij slechte toetreding van 
lucht of in nog hoogere mate bij afwezigheid van lucht de organische 
plantenoverblijfselen zich ophoopen en ten slotte tot veenvorming aan- 
leiding geven. Ook bij toetreding van lucht, dus onder aerobe om- 
standigheden, kunnen de organische resten zich ophoopen, wanneer 
door lage temperatuur, gebrek aan water of aan minerale voedings- 
stoffen de aerobe bacteriën zich slecht ontwikkelen. Een mooi voorbeeld 
hiervan is de bekende „zwarte aarde” uit Rusland. Gezien het hooge 
humusgehalte (van 2 tot 160,0), moeten de factoren voor de ontleding 
van de humusstoffen hier zeer ongunstig zijn. Twee oorzaken vooral 
werken deze ontleding tegen, nl. strenge winter en droge zomer. Alleen 
in lente en herfst heeft eene omzetting van humusstoffen plaats. 
In den bodem vinden we nu de producten van deze beide pro- 
cessen (vergaan en verrotten), datgene, wat we gewoonlijk „/Aumus” 
noemen. Bij nader onderzoek blijkt de „humus stoffen te bevatten, 
die ook in de oorspronkelijke plantenmassa aanwezig zijn, als celstof, 
pentosaan; doch tevens komen er in voor donker gekleurde stoffen, 
die met den naam van „Aumusstoffenr’ bestempeld worden en wier 
ontstaan nog lang niet voldoende is opgehelderd. Volgens BEIjERINCK 
(Landbouwk. Tijdschrift, 19go4) wordt de celstof en ook de oplosbare 
inhoudstoffen der cellen, zooals suikers, organische zuren en zouten 
en ook het zetmeel, in den grond gemakkelijk door de bodemorga- 
nismen ontleed; deze stoffen kunnen derhalve niet het uitgangspunt 
voor het ontstaan van de humusstoffen zijn. Het hout, waartoe ook 
de bladnetten uit de nerven der bladen en de houtbundels van kruid- 
achtige stengels en wortels behooren, vergaat in en buiten den grond 
uiterst langzaam, omdat het door slechts weinig microben wordt aan- 
getast. Myceliumdraden van verschillende houtbewonende champignons 
(schimmels) verwijderen nu uit de wanden van de houtvezels en de 
houtvaten de celstof en laten de houtstof, waarmede zij zich niet 
voeden kunnen, achter, welke dan later, naar het schijnt door chemische 
invloeden alleen, in humus verandert. Het staat derhalve volgens 
BEIJERINCK vast, dat het hoofddeel van den humus in het bijzonder van 
het hout afkomstig moet zijn. Het is natuurlijk niet onmogelijk, dat 
dit proces in de tropen iets anders verloopt. 
Kan nu in den bodem de lucht goed doordringen, dan worden 
ook de humusstoffen ten slotte ontleed ; er heeft geen ophooping van humus 
