101 Bodem. 
S 9. DE BODEM TEN OPZICHTE VAN HET WATER. 
De bodem houdt het water grootendeels absorptief gebonden. 
Of de bodem vocht opneemt uit of omgekeerd afstaat aan de lucht, 
hangt af van de spanning van den waterdamp in bodem en atmosfeer. 
Een in den drogen moesson luchtdroog opgeborgen grondmonster 
trekt in den natten moesson eene aanzienlijke hoeveelheid water tot 
zich. Om deze reden werd bij de definitie van hygroscopisch gebonden 
water uitgegaan van de boven zwavelzuur van ro) gedroogde aarde. 
Behalve het sterk gebonden en het hygroscopische water kan 
de bodem nog meer water opnemen en in zijn poriën capillair vast- 
houden; deze eigenschap heet de watercapactteit van den bodem. In 
cijfers uitgedrukt is de watercapaciteit de hoeveelheid water, die roo 
gram boven zwavelzuur van ro ®% gedroogde aarde in haar geheel 
capillair kan vasthouden. Zandgronden bezitten eene watercapaciteit 
van ongeveer 20—30; klei- en laterietachtige gronden van ongeveer 
30—40. Een hoog humusgehalte, zooals dat der zwarte Deligronden, 
doet de watercapaciteit tot 50—60 stijgen. 
Zooals wij reeds opmerkten, voeren bodem en plant, vooral in 
droge tijden, een strijd om het bezit van het water. Klei- en humus- 
gronden blijven weliswaar langer vochtig, omdat ze het water lang 
vasthouden, maar zij staan het aan den anderen kant ook moeilijker 
aan de planten af. De planten beginnen reeds te verwelken, wanneer 
het watergehalte ongeveer driemaal zoo groot is als het hygroscopisch 
gebonden water: zij sterven echter af, wanneer nog slechts hygro- 
scopisch gebonden water aanwezig is (zie tabel V). 
Willen de planten derhalve leven, dan moet er meer water aan- 
wezig zijn dan het hygroscopische. Te veel water is echter nadeelig ; 
de bodem verzuurt. Er is voor elken grond eene optimum hoeveelheid 
water, waarbij de planten zich het beste ontwikkelen kunnen. Voor de 
meeste gronden ligt deze bij 60%) van de watercapaciteit. 
Een gedeelte van het regenwater, dat in den bodem dringt, zakt 
naar diepere lagen, waar het voorloopig als reservekapitaal voor droge 
tijden bewaard blijft. Niet al het regenwater komt echter den bodem 
ten goede; een gedeelte loopt langs de oppervlakte weg of blijft daar 
in plasjes staan, om later te verdampen. Goed bewerkte grond neemt 
meer water op dan een bodem met harde bovenlaag, waar het water 
