158 
Het schijnt, dat voor een goede productie een hoog humusgehalte 
van groot belang is. Maatregelen moeten derhalve genomen worden 
om het humusverlies, dat in onze tropen, zooals wij reeds herhaaldelijk 
zagen, vooral in het regenrijke West-Java, soms zeer groote afmetingen 
aanneemt, zoo veel mogelijk te verminderen. Op een met flink ont- 
wikkelde theeheesters beplanten grond, waar òf door terrassen, òf door 
blinde goten de wegspoeling zooveel mogelijk wordt tegengegaan en 
waar onkruid en snoeisel behoorlijk ondergewerkt worden, zal het verlies 
zeker aanzienlijk kleiner zijn en zullen de tuinen langer in goeden 
cultuurtoestand blijven. 
Het gehalte van de theetuinen aan in verdunde zuren oplosbaar 
phosphorzuur, liggende tusschen o.0g—o 220/), is betrekkelijk hoog ; 
aan kali (0.03—0.100/)) en kalk (o.o2—o.120/), beide in verdunde 
zuren oplosbaar, zijn deze gronden niet rijk te noemen. Koolzure kalk 
kwam in geen enkelen grond voor. Mogelijk staat het verschil in 
kalkgehalte tusschen deze gronden en die van Midden- en Oost-Java 
in verband met het verschil in klimaat. 
Gronden van koffietwinen. Door KRAMERS zijn tal van koffie- 
gronden onderzocht, waarvan de resultaten in de Mededeeltngen van 
s Lands Plantentuin zijn opgenomen. 
Tusschen het gehalte aan organische stof en dat aan stikstof van 
deze gronden bestaat eene vrij vaste verhouding van 20 tot 1; de 
organische stof bevat derhalve ongeveer 5% stikstof. In gronden 
met weinig organische stof bedraagt het gehalte van de organische stof 
aan stikstof wel eens wat meer dan 50/. De hoogste cijfers voor 
organische stof, en dus ook voor stikstof vindt men bij de hooger 
gelegen ondernemingen. Doordat de grond daar in den regel vochtig 
blijft en zelden of nooit uitdroogt, neemt op zulke terreinen de ver- 
weering van de organische stoffen een langzamer verloop en ontstaan 
in de bovenlaag ophoopingen van molmigen humus; boven de 1ooo M. 
zeehoogte treft men zelfs plekken aan, waarvan bijna van eene soort 
van veenvorming gesproken kan worden. De humus neemt echter 
geen zuur karakter aan; de gronden blijven los en doorlatend en 
behooren tot de beste kofheterreinen. 
Koolzure kalk speelt in de kofhegronden geen rol, integendeel, 
ook de kofhegronden zijn, evenals de theegronden, in tegenstelling 
