Woord vooraf. 
Aanleiding om ingrijpende wijzigingen aan te brengen bij het 
opnieuw bewerken van het gedeelte „Bemesting” bestaat er vooralsnog 
niet. In verband met den aard van het onderwerp en met het doel 
en den opzet van dit handboek is een algemeene en uitvoerige be- 
handeling, waarbij het vraagstuk van alle zijden beschouwd en toegelicht 
zou moeten worden, hier niet op zijn plaats; het is niet bedoeld, noch 
gevraagd. Een bemestingsleer, of liever een tropische bemestingsleer, 
moet men in het onderstaande niet verwachten, want om tot een eenigs- 
zins bruikbaar en samenhangend geheel te komen, zoude dan niet alleen 
aan de natuurwetenschappelijke zijde van het vraagstuk recht moeten 
wedervaren, maar ook aan die van anderen aard. Behalve met het 
aandeel, dat aan de botanie, geologie, scheikunde, enz. toekomt, ware 
dan ook rekening te houden met de zuiver landbouwkundige vakken, 
met de irrigatie en verder met den invloed, die uit factoren van oeco- 
nomischen en legislatieven aard voortspruit. Zelfs bij een zeer beknopte 
behandeling, zoude de omvang, om eenigszins volledig te zijn en niet 
aan de duidelijkheid te kort te schieten, te groot zijn voor de beschik- 
bare ruimte. Beperking blijft geboden en het doen van een keuze uit 
enkele onderdeelen van de bemesting onvermijdelijk. 
De wijze van behandeling moge in het algemeen dezelfde zijn 
gebleven, dat is in vele opzichten niet het geval met den inhoud der 
verschillende onderdeelen; op velerlei gebied vertoonen deze juist in 
den loop der laatste jaren ingrijpende veranderingen of groote uit- 
breiding in verschillende richting. Hetgeen destijds omtrent den oer- 
boschgrond is medegedeeld, blijft, behoudens een kleine uitbreiding, 
gehandhaafd. Voor buitenstaanders of voor degenen, die weinig of niet 
met de praktijk in aanraking komen, moge het wellicht een vreemden 
indruk maken, bij bemesting, oerboschgrond, en nog wel buitengewoon 
