179 Bemesting. 
Waar in vroegere jaren mestmengsels met zeer fantastische 
samenstelling en onder niet minder fantastische namen in tropische 
streken op een ruim debiet konden rekenen, behoort dit, dank zij het 
werk der genoemde proefstations, thans zoo goed als geheel tot het 
verleden. 
Bij de beantwoording der vraag of eene bemesting noodig is en 
waarin zij eventueel bestaan moet, was men vroeger, bij gebrek aan 
gegevens, die op onderzoek steunen, bijna uitsluitend aangewezen op 
den empirischen weg. Deze weg is lang en bleek dikwijls een dwaalweg. 
Naar gelang de kennis van den bouwgrond en die van de cultuur- 
gewassen zijn toegenomen, heeft de empirie voor een groot deel plaats 
moeten maken voor een stelselmatig onderzoek. Aanvankelijk droeg 
dit onderzoek nog een eenzijdig en onvolledig karakter en stelde men, 
zonder zich om het cultuurgewas zelf te bekommeren, een bemesting 
vast met geen andere gegevens, dan hoeveel stikstof, enz. door een 
chemische analyse in een grondmonster gevonden was. Veelal uit 
onbekendheid liet men eenvoudig een aantal factoren buiten beschouwing, 
die grooten invloed op den groei van het gewas en op de toegevoegde 
meststof uitoefenen. Dit scheikundig onderzoek is steeds verder uitge- 
breid, want men ging experimenteeren met extractiemiddelen van 
verschillenden aard en concentratie, in de hoop er een te vinden die 
evenveel stikstof, phosphorzuur, enz. uit den grond zou halen, als het 
cultuurgewas op het veld. Een extractie met koolzuurhoudend water, 
waarvan men elders aanvankelijk. groote verwachtingen koesterde 
(methode Mrrscrervicu) leverde bij toepassing op Java — suikerriet- 
gronden — slechts een twijfelachtig resultaat op (Marr). 
De groote eenzijdigheid dezer chemische methode heeft gemaakt, 
dat men haar meer en meer verlaten heeft. De meerdere kennis, die men 
intusschen van het cultuurgewas verkregen had, heeft het onderzoek in 
een richting geleid, waarin men ook met de plant zelf rekening kon houden. 
Het antwoord op een bemestingsvraag hing toen niet meer alleen 
af van een scheikundig onderzoek met reagentia, die als regel nooit 
in den bouwgrond voorkomen, van omstandigheden buiten de plant om, 
maar het gewas zèlf moest door zijn groei en meer nog door het 
geoogste product een antwoord verschaffen. 
Door middel van proefvelden en door de zoogenaamde potproeven 
van WaecNEr, waarbij het onderzoek op kleinere schaal geschiedt, is 
Drer I 12 
