205 Bemesting. 
grond, vooral wanneer deze van jong-vulcanischen oorsprong is; voor 
cultuurgewassen kan dit tot groote nadeelen leiden, zoodat er in Japan 
zelfs wettelijke verbodsbepalingen bestaan tegen het gebruik in sommige 
gevallen. Voor den jong-vulcanischen grond op Java en Sumatra gelden 
soortgelijke bezwaren. Niettegenstaande men bij een onderzoek op 
koolzure kalk in de meeste Indische gronden slechts uiterst geringe 
hoeveelheden aantreft, wijst dit geenszins op het ontbreken van kalk; 
onderzoekingen ten behoeve van Java-suikerrietgronden hebben aan 
den dag gebracht, dat er in het geheel geen gebrek aan assimileer- 
bare kalk in dien grond bestaat. De kalk komt er echter zooals gezegd, 
als regel niet als calciumcarbonaat in voor, dat trouwens gemakkelijk 
door het koolzuurhoudende water uitgespoeld wordt, maar als gemakkelijk 
ontleedbaar silicaat (Marr). 
Jaren geleden heeft men, in navolging, van wat in W.-Europa 
gebruikelijk was, de structuur van zwaren kleigrond op Java trachten 
te verbeteren door een sterke kalkbemesting. Nadat de suikerrietoogst 
van het veld was en de grond weder voor den rijstbouw (sawah) ter 
beschikking kwam, had een diep ingrijpende verandering plaats gehad. 
De aanvankelijk grijs-grauwe kleur was veranderd in een roode, waar- 
schijnlijk door ijzeroxyde en ook ondervond de rijst in hooge mate 
nadeelige gevolgen van dien kalktoevoer. De meening, dat de schade 
eener kalktoevoeging hier zou voortvloeien uit een „uitmergeling” van 
den grond, mag verouderd heeten, sinds jaren geleden (1891) er voor den 
Europeeschen landbouw op gewezen is, dat het begrip „uitmergelen” 
afgedaan heeft, mits men een rationeele bemesting en vruchtopvolging 
toepast (STUTZER). 
Bij bestudeering van den invloed van kalktoevoeging aan den 
grond, is het onvoorwaardelijk noodig het cultuurgewas in het onderzoek 
te betrekken; zelfs een betrekkelijk geringe hoeveelheid calciumcarbonaat 
is in staat geheel abnormale verschijnselen bij sommige gewassen te 
voorschijn te roepen. In Europa is dit waargenomen bij enkele in het 
wild groeiende planten en ook bij sommige soorten wijnstok. In tropische 
streken schijnt het meer voor te komen; het ziekte-beeld vertoont zich 
als een weinig ontwikkelde plant met bleeke, chlorotische bladeren, 
waarnaar de ziekte genoemd is (chlorosis). Zij komt voor o.a. bij 
ananas (Porto Rico, enz.), bij suikerriet en bij rijst. Met gebruikmaking 
van de methode Wrmmrrey is de invloed van enkele procenten (5) 
