244, 
Wanneer men hoogere planten in hun geheel of deelen van 
hoogere planten in het donker in een afgesloten ruimte met lucht 
brengt, dan kan men vaststellen, dat de zuurstof uit die ruimte verdwijnt 
en dat in de plaats daarvan koolzuur optreedt. Men kan te werk gaan 
op de wijze van fig. 43 en gebruik maken van een absorptiebuis, die 
in een bak met water of met kwik staat en waar men in het verwijde 
gedeelte b.v. kiemende erwten heeft gebracht. Wanneer 
het water in de buis dan een eind opgezogen is, kan 
men op de verdeelde schaal den stand aflezen en dus, 
na het aanbrengen van de noodige correcties, het 
volume van de ingesloten lucht bepalen. Laat men 
nu dit toestel eenigen tijd aan zichzelf over en bepaalt 
men daarna weer het volume van het gas, dan blijkt dit 
onveranderd te zijn gebleven. Daaruit mag men echter 
niet afleiden, dat de samenstelling van het gasmengsel 
geen verandering heeft ondergaan. Met behulp toch 
van kali- of natronloog kan men zien, dat er een zekere 
hoeveelheid koolzuur gevormd is, die door die loog 
geabsorbeerd wordt. Door absorptie met phosphorus 
kan bepaald worden, hoeveel zuurstof er nog over 
is en bij vergelijking van de hoeveelheid verdwenen 
zuurstof met de hoeveelheid gevormd koolzuur blijkt, 
dat beide 22 volume uitgedrukt, ongeveer gelijk zijn; het 
is dus ook begrijpelijk, dat het totale volume van het 
gasmengsel geen verandering heeft ondergaan. 
Men kan de proef ook anders nemen, door 
namelijk lucht of in het algemeen een gasmengsel, 
waarvan men de samenstelling kent, te laten strijken 
Fig. 43. 
Absorptiebuis met __ Over kiemende erwten of andere plantendeelen en dan 
kiemende erwten, ter : 
bepaling van de daarna de samenstelling van het gasmengsel weer te 
ademhaling. 
bepalen. Weet men dan ook hoeveel gas er over 
gevoerd werd, dan kan men berekenen, hoeveel zuurstof er verdwenen 
is en hoeveel koolzuur er voor in de plaats gekomen; ook dan is het 
resultaat hetzelfde: de volumina van beide zijn ongeveer gelijk. Daar nu 
gelijke volumina van verschillende gassen onder overeenstemmende toe- 
standen evenveel moleculen bevatten, kan dus ook gezegd worden, dat 
er evenveel moleculen koolzuur ontstaan, als er moleculen zuurstof 
