940 
in de hand kon werken. Het behoeft echter wel nauwelijks gezegd te 
worden, dat men van dit doel nog ver verwijderd is, nu men niet 
weet onder welke omstandigheden mutaties ontstaan. 
In de laatste jaren zijn wel tal van proeven genomen om met 
behulp van inspuitingen van vergiften of oplossingen van andere 
chemische stoffen mutaties te doen ontstaan, maar tot nu toe met zeer 
gering succes. In één geval is het kort geleden door enting gelukt 
een zwarte nachtschade te verkrijgen met kernen met het dubbele 
aantal kernlissen, die in uiterlijk herinnerde aan de gigasmutanten van 
Oenothera. Wanneer het blijken mocht, dat deze methode ook in andere 
gevallen toegepast kan worden, dan zou men hier zeker met een voor 
de praktijk zeer belangrijke ontdekking te doen hebben. 
Bij lagere organismen meent men met vergiftige stoffen betere 
resultaten te hebben bereikt, maar ook hier is grond voor twijfel aan- 
wezig. Zoowel bij bacteriën als bij schimmels heeft men in zuivere 
kulturen, die gemaakt waren uitgaande van een enkele cel, afwijkingen 
zien optreden. Deze ontstonden nu eens plotseling, dan weer in den 
loop van eenige generaties langzamerhand; hunne nakomelingen waren 
nu eens volmaakt constant, dan weer keerden zij na een grooter of 
kleiner aantal generaties terug tot den moedervorm, waarvan men 
uitgegaan was. Of men hier van mutaties mag spreken in die gevallen, 
waar de nieuwe vormen inderdaad erfelijk constant zijn, of dit laatste 
te bewijzen is, nu men altijd weer het bezwaar kan opperen, dat men 
de proeven niet lang genoeg heeft voortgezet, kan in het midden 
worden gelaten. Er werd reeds op gewezen, dat er ook hier aan een 
invloed van bepaalde chemische stoffen gedacht werd; maar evenmin 
als bij hoogere planten, heeft men het bewijs kunnen leveren, dat er 
een oorzakelijk verband bestond tusschen de bepaalde scheikundige 
stof, die aan de voedingsoplossing werd toegevoegd en de waargenomen 
afwijking van vorm. 
Ten slotte mag opgemerkt worden, dat in dit boek een bespreking 
van de vormafwijkingen bij lagere planten in zooverre op haar plaats 
is, omdat op die wijze wellicht sommige plotselinge epidemiën bij 
kultuurplanten zijn te verklaren. Men moet dan aannemen, dat schimmels, 
die vroeger onschadelijk waren, een zoodanige verandering hebben 
ondergaan, dat zij tot gevaarlijke parasieten geworden zijn. 
