49 



Rijst. 



omtrent zaaien, planten, oogsten enz. en zich daarbij op de voorschriften 

 van Nji-Sri beroept. 



V'oordat de Javaan zijn grond begint te bewerken, worden er een 

 of meerdere oft'ermaaltijden gehouden (slametan of sedeka), zonder 

 welke de |avaan niet gerust zou zijn over het welslagen van den 

 oogst. \'uor het begin der werkzaamheden moeten allerlei formali- 

 teiten in acht genomen worden, terwijl het juiste tijdstip daarvan 

 door den doekoen-sawah wordt aangegeven. Deze berekent dit uit 

 den stand der sterren en andere voorteekens, die volgens hem in 

 verband staan met den rijstbouw. Uitvoerig is dit alles beschreven 

 door Soi.LEwijN Gelpke en May er. 



14. Invloed vax de Rkstcultuur op de V'olksgezondheid. 



Men heeft dikwijls 

 aan de rijstcultuur een 

 schadelijken invloed op 

 tle volksgezondheid 

 toegeschreven en in 

 verschillende rijstver- 

 bouwende landen, zoo- 

 als in Frankrijk, Spanje 

 en Italië heeft men 

 wetten gemaakt in ver- 

 band biermede. Men 

 brengt n.1. verband tus- 

 schen tle aanwezigheid 

 \an natte rijstvelden 

 en het optreden van 

 verschillende moeras- 

 koortsen. Op het laatste 

 rijstcongres, i n 1914 

 te Valencia gehou- 

 den, heeft men aan 

 dit onderwerp een uit- 

 voerige bespreking gc- 

 wijtl en werden doar 



Deel II 



Fig. 18. Rijstscluuir (Java). 



