124 



het niet wenschelijk achtte, den reeds zoo grooten Gouvernements 

 voorraad nog meer te doen aangroeien, liet hij in het jaar 1809 het 

 tot dat jaar gevolgde stelsel varen en verleende den fabrikanten de 

 volle beschikking over hun product. Deze bepaling kwam dus juist 

 op het tijdstip, waarop de afzet van de suiker geheel onmogelijk was 

 gebleken, zoodat de eenige mogelijke kooper verdween en de industrie 

 derhalve tot algeheelen stilstand was gedwongen. 



De geheele productie van Java-suiker bedroeg dan ook in het 

 jaar 1813 slechts eene hoeveelheid van 10.000 pikol en in 1815 eene 

 van 20.000 pikol. 



Het Kngelsche tusschenbestuur handhaafde het stelsel van de vrije 

 suikerindustrie, evenals na de teruggave de Nederlandsche regeering 

 dit aanvankelijk ook deed, maar door de zeer slechte tijden, die zij 

 doorgemaakt had, had zij zulk een knak gekregen, dat zij, alhoewel 

 na den vrede de vrije afzet van het product verzekerd was, in kwijnenden 

 toestand bleef verkeeren. Toen de Gouverneur-Generaal du Bus de 

 GuisiGNiES in het jaar 1826 op Java kwam, bedroeg de productie niet meer 

 dan 19.795 pikol suiker, maar doordat hij de industrie door allerlei 

 maatregelen en het verstrekken van voorschotten wist aan te moedigen, 

 steeg zij op het einde van zijn bewind in 1830 weer tot 108.000 pikol. 



In het laatstgenoemde jaar kwam de Gouverneur-Generaal van 

 DEN Bosch aan het bestuur en was van zeer uitgebreide volmachten 

 voorzien, die later nog meer uitgebreid werden, zoodat zijn macht 

 nagenoeg onbeperkt was. Onder meer was hem de opdracht gegeven 

 Java voor het moederland productief te maken en de door hem tot 

 dat doel genomen maatregelen, worden onder den naam van het 

 kultuurstelsel samengevat, dat, voor zoover het de suikerindustrie 

 aangaat, deze bepalingen behelsde : 



De Inlandsche bevolking in de voor de suikerindustrie geschikte 

 gewesten, stelt 1/3 van hare bouwgronden ter beschikking voor de teelt 

 van suikerriet en over dat deel wordt naar behoefte beschikt, zoodat 

 het niet noodig is steeds het geheele derde gedeelte daarvoor te 

 bestemmen. De Inlandsche bevolking bewerkt de velden, levert brandstof 

 en vee voor het ploegen en transporteeren en is daartegenover 

 van het verrichten van heerendiensten vrijgesteld. 



Uit de opbrengst van het product wordt vooreerst de verschuldigde 

 landrente betaald en verder worden daaruit de bewezen diensten en 



